{ "contentStorage": "postgres", "title": "knowledge", "description": "Read people, places, events, organizations, works, and concepts through sourced relations.", "url": "/nl/index-186.html", "entities": [ { "customFields": [ { "key": "line_termini", "value": "威克菲尔德–241街 ↔ 弗拉特布什大道–布鲁克林学院" }, { "key": "line_stations", "value": "50站" }, { "key": "line_opened", "value": "1904–1920年分段开通" }, { "key": "line_operator", "value": "纽约大都会运输署（MTA）" }, { "key": "line_pattern", "value": "全时段快车" } ], "id": "concept_nyc_line_2", "type": "concept", "title": "纽约地铁2号线", "slug": "nyc-subway-2", "aliases": [ "2号线", "NYC 2" ], "summary": "威克菲尔德–241街至弗拉特布什大道–布鲁克林学院的全时段快车，经白原路线、第七大道与诺斯特兰大道。", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-metro" ], "sources": [ { "id": "zwiki_1317960437", "title": "纽约地铁2号线 — 维基百科", "url": "https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%BA%BD%E7%BA%A6%E5%9C%B0%E9%93%812%E5%8F%B7%E7%BA%BF", "locator": "中文维基百科，2026-10-31 查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:49:15+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:49:15+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 1, "body": "## 概况\n\n2 号线北起布朗克斯威克菲尔德–241 街，经白原路线（White Plains Road Line）南下，在曼哈顿走第七大道快车轨道，过哈德逊后进入布鲁克林东部公园路，再沿诺斯特兰大道至终点**弗拉特布什大道–布鲁克林学院**，全时段快车。\n\n## 主要换乘\n\n- **149街–大广场**：4/5 线换乘\n- **时代广场/宾州车站**：与 1/3 线共线换乘\n- **富尔顿街**：A/C/J/Z/4/5\n- **大军团广场–东部公园路博物馆**：前往展望公园与布鲁克林博物馆\n\n## 车站列表（北→南）\n\n威克菲尔德–241街 - 内里德大道 - 233街 - 225街 - 219街 - 冈山路 - 伯克大道 - 阿勒顿大道 - 佩勒姆公园路 - 布朗克斯公园东 - 东180街 - 西农场广场–东特里蒙特大道 - 174–175街 - 弗里曼街 - 辛普森街 - 因特维尔街 - 普罗斯佩克特街（Prospect Avenue） - 杰克逊大道 - 第三大道–149街 - 149街–大广场 - 135街 - 125街 - 116街 - 中央公园北–110街 - 96街 - 72街 - 时代广场–42街 - 34街–宾州车站 - 钱伯斯街 - 公园广场 - 富尔顿街 - 华尔街 - 克拉克街 - 布鲁克林区政府（Borough Hall） - 霍伊特街 - 内文斯街 - 伯根街 - 大军团广场 - 东部公园路–布鲁克林博物馆 - 富兰克林大道 - 诺斯特兰大道 - 金斯敦大道 - 克朗高地–尤蒂卡大道 - 总统街 - 斯特林街 - 温斯罗普街 - 教堂大道 - 贝弗利路 - 纽柯克大道 - 弗拉特布什大道–布鲁克林学院", "url": "/concepts/nyc-subway-2.html", "lang": "nl", "fallback": true, "availableLangs": [ "zh" ], "conceptKind": "other" }, { "customFields": [ { "key": "line_termini", "value": "范科特兰公园–242街 ↔ 南渡口" }, { "key": "line_stations", "value": "38站" }, { "key": "line_opened", "value": "1904年（首段）" }, { "key": "line_operator", "value": "纽约大都会运输署（MTA）" }, { "key": "line_pattern", "value": "全时段慢车" } ], "id": "concept_nyc_line_1", "type": "concept", "title": "纽约地铁1号线", "slug": "nyc-subway-1", "aliases": [ "1号线", "NYC 1" ], "summary": "范科特兰公园–242街至南渡口的全时段慢车，纵贯曼哈顿西侧百老汇走廊，共38站。", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-metro" ], "sources": [ { "id": "zwiki_6724865647", "title": "纽约地铁1号线 — 维基百科", "url": "https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%BA%BD%E7%BA%A6%E5%9C%B0%E9%93%811%E5%8F%B7%E7%BA%BF", "locator": "中文维基百科，2026-10-31 查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:49:13+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:49:13+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 1, "body": "## 概况\n\n1 号线沿曼哈顿西侧百老汇（Broadway）走廊运行，北起布朗克斯范科特兰公园–242 街，南至曼哈顿南端南渡口（South Ferry），全时段慢车，共 38 站。\n\n## 主要换乘\n\n- **范科特兰公园–242街**：北端终点\n- **168街**：A/C 线换乘\n- **125街**：往返新泽西/布朗克斯的通勤换乘\n- **时代广场–42街**：2/3/7/N/Q/R/W\n- **34街–宾州车站**：新泽西捷运、美铁\n- **南渡口**：史泰登岛渡轮\n\n## 车站列表（北→南）\n\n范科特兰公园–242街（Van Cortlandt Park–242nd St） - 238街 - 231街 - 玛布尔山–225街 - 215街 - 207街 - 迪克曼街 - 191街 - 181街 - 168街 - 157街 - 145街 - 137街–城市学院 - 125街 - 116街–哥伦比亚大学 - 大教堂公园路–110街 - 103街 - 96街 - 86街 - 79街 - 72街 - 66街–林肯中心 - 59街–哥伦布圆环 - 50街 - 时代广场–42街 - 34街–宾州车站 - 28街 - 23街 - 18街 - 14街 - 克里斯托弗街–石墙 - 休斯顿街 - 运河街 - 富兰克林街 - 钱伯斯街 - 科特兰–世贸中心 - 雷克托街 - 南渡口", "url": "/concepts/nyc-subway-1.html", "lang": "nl", "fallback": true, "availableLangs": [ "zh" ], "conceptKind": "other" }, { "customFields": [ { "key": "system_opened", "value": "1904年10月27日" }, { "key": "system_lines", "value": "28条运行线路" }, { "key": "system_stations", "value": "472座（不重复计）" }, { "key": "system_operator", "value": "纽约大都会运输署（MTA）" }, { "key": "system_fare", "value": "2.90美元（OMNY/MetroCard）" }, { "key": "system_hours", "value": "7×24小时" } ], "id": "concept_nyc_subway", "type": "concept", "title": "纽约地铁", "slug": "new-york-city-subway", "summary": "纽约地铁是全球规模最大、车站数量最多的地铁系统之一，共28条运行线路、472座车站，7×24小时运营，由MTA运营。", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-metro" ], "sources": [ { "id": "zwiki_2408682323", "title": "纽约地铁 — 维基百科", "url": "https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%BA%BD%E7%BA%A6%E5%9C%B0%E9%93%81", "locator": "中文维基百科，2026-10-31 查阅" }, { "id": "ewiki_3772538599", "title": "New York City Subway — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/New_York_City_Subway", "locator": "English Wikipedia, accessed 2026-10-31" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:49:12+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:49:12+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 1, "body": "## 概况\n\n纽约地铁（New York City Subway）由纽约大都会运输署（MTA）运营，全长约 399 公里，含 28 条运行线路（编号 1–7 与字母 A–W）、472 座车站（不重复计），是世界上车站数量最多的地铁系统，也是美国规模最大的快速交通系统。自 1904 年开通以来，除极少数情况外保持 7×24 小时运营。\n\n## 线路结构\n\n系统由三段历史网络合并而成：\n\n- **IRT（原洲际快速铁路）**：1、2、3、4、5、6、7 号线\n- **BMT（原布鲁克林-曼哈顿运输）**：J/Z、L、M、N、Q、R、W 线\n- **IND（原独立地铁系统）**：A、B、C、D、E、F、G 线\n\n## 主要换乘站\n\n- **时代广场–42街**：1/2/3/7/N/Q/R/W 及摆渡\n- **富尔顿街**：A/C/J/Z/2/3/4/5 交汇\n- **亚特兰提大道–巴克莱中心**：B/D/N/Q/R/2/3/4/5\n- **大中央–42街**：4/5/6/7/S\n- **联合广场**：4/5/6/L/N/Q/R/W\n- **牙买加中心–帕森斯/阿彻**：E/J/Z 及长岛铁路\n\n## 票务与运行\n\n单程 2.90 美元（2026 年），使用 OMNY 非接触支付或 MetroCard；工作日高峰期各干线发车间隔 2–5 分钟，全天候运营但深夜部分线路缩线或改为慢车。", "url": "/concepts/new-york-city-subway.html", "lang": "nl", "fallback": true, "availableLangs": [ "zh" ], "conceptKind": "other" }, { "customFields": [ { "key": "org_founded", "value": "1968年" }, { "key": "org_hq", "value": "美国纽约州纽约市" }, { "key": "org_systems", "value": "纽约地铁、MTA公共汽车、长岛铁路、大都会北方铁路、史泰登岛铁路" } ], "id": "organization_mta", "type": "organization", "title": "纽约大都会运输署", "slug": "mta-new-york", "summary": "纽约大都会运输署（MTA）是纽约都会区的公共交通管理机构，运营纽约地铁、公共汽车、长岛铁路、大都会北方铁路与史泰登岛铁路。", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-metro" ], "sources": [ { "id": "zwiki_9333656940", "title": "大都会运输署 — 维基百科", "url": "https://zh.wikipedia.org/wiki/%E5%A4%A7%E9%83%BD%E4%BC%9A%E8%BF%90%E8%BE%93%E7%BD%B2", "locator": "中文维基百科，2026-10-31 查阅" }, { "id": "ewiki_4808416677", "title": "Metropolitan Transportation Authority — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/Metropolitan_Transportation_Authority", "locator": "English Wikipedia, accessed 2026-10-31" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:49:11+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:49:11+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 1, "body": "## 概况\n\n纽约大都会运输署（Metropolitan Transportation Authority，MTA）成立于 1968 年，是纽约州设立的公共机构，管理美国规模最大的公共交通网络，服务纽约市及郊区的通勤客流。\n\n## 运营系统\n\n- **纽约地铁**：28 条运行线路、472 座车站（不重复计），7×24 小时运营\n- **公共汽车**：5700 余辆，325 条以上线路（含快速公交 Select Bus Service）\n- **长岛铁路（LIRR）**：美国最繁忙的通勤铁路\n- **大都会北方铁路（Metro-North）**：服务哈德逊河谷与康涅狄格州\n- **史泰登岛铁路**：岛上唯一重轨线路\n\n## 资金与治理\n\n由纽约州、纽约市拨款与票价收入共同支持，董事会主席由纽约州州长提名。2023 年起实施拥堵收费相关的中央商务区收费（2025 年 1 月开始征收），为公共交通筹资。", "url": "/organizations/mta-new-york.html", "lang": "nl", "fallback": true, "availableLangs": [ "zh" ], "orgKind": "public-corporation" }, { "id": "place_de_koeln_bonn_flughafen", "type": "place", "title": "Station van Luchthaven Keulen/Bonn", "slug": "de-koeln-bonn-flughafen", "summary": "Het op 12 juni 2004 geopende station van Luchthaven Keulen/Bonn is een 420 m lang tunnelstation met vier sporen, 18 m onder de grond, waar ICE-, S-Bahn- en regionaal treinen de luchthaven Keulen/Bonn ontsluiten.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof Köln/Bonn Flughafen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_K%C3%B6ln/Bonn_Flughafen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:49:01+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:49:01+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd op 12 juni 2004 geopend als onderdeel van de circa 15 km lange Flughafenschleife Keulen, die van het station Köln Messe/Deutz naar de hogesnelheidslijn Keulen–Rijn/Main loopt. Het was na Frankfurt en Düsseldorf het derde Duitse luchthavenstation met ICE-aansluiting en ligt als tunnelstation circa 18 m onder de grond tussen de beide terminals.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_41|ICE 41]] stoppen op het station; verdere ICE-verbindingen (o.a. naar Frankfurt en Stuttgart) vullen het aanbod aan\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): lijn S19 van de S-Bahn Köln\n- Regionaal verkeer: RE 6 (Rhein-Weser-Express) en verdere regionale verbindingen (o.a. naar Koblenz via de Linker Rheinstrecke)\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit vier sporen aan twee 405 m lange en 9,40 m brede middenperrons onder een gewelfd glazen dak; tussen de stationkoppen bestaat een dubbele spoorverbinding voor in Keulen/Bonn eindigende ICE-treinen. Roltrappen en liften leiden naar de onderverdieping van Terminal 2; sinds 2007 bestaat een verbinding met Terminal 1.", "url": "/places/de-koeln-bonn-flughafen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 50.8789, "longitude": 7.1192 }, "adminArea": "Nordrhein-Westfalen, Deutschland", "established": { "year": 2004, "precision": "year", "display": "2004" } }, { "id": "place_de_stuttgart_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Stuttgart (Stuttgart Hauptbahnhof)", "slug": "de-stuttgart-hbf", "summary": "Het in 1922 geopende centraal station van Stuttgart is een kopstation met 16 sporen en circa 300.000 reizigers per dag; het wordt in het kader van het project Stuttgart 21 omgebouwd tot een ondergronds doorgangsstation.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Stuttgart Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Stuttgart_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:54+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:54+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet huidige stationsgebouw van Paul Bonatz werd op 23 oktober 1922 gedeeltelijk in gebruik genomen en is een kopstation. Het station behoort tot prijscategorie 1 en is met circa 300.000 reizigers en bezoekers per dag het vijfde drukste langeafstandsstation van de Deutsche Bahn. In het kader van het megaproject Stuttgart 21 wordt het omgebouwd tot een ondergronds, circa 90 graden gedraaid doorgangsstation met acht sporen; het Bonatz-gebouw blijft daarbij behouden.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_42|ICE 42]]; daarnaast verdere ICE-lijnen, ICE/TGV naar Parijs, diverse IC-lijnen en Railjet\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): ondergronds S-Bahnstation (sporen 101/102) met de lijnen S1–S6, S60\n- Regionaal verkeer: meerdere IRE-, RE- en RB-lijnen naar de omgeving\n\n## Voorzieningen\n\nHet kopstation beschikt over 16 bovengrondse sporen en twee ondergrondse S-Bahn-sporen. Onder het Arnulf-Klett-Platz ligt een ondergronds Stadtbahnstation (geopend in 1976) met vier sporen, dat o.a. wordt bediend door de lijnen U5, U6, U7 en U15.", "url": "/places/de-stuttgart-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 48.7839, "longitude": 9.1817 }, "adminArea": "Baden-Württemberg, Deutschland", "established": { "year": 1922, "precision": "year", "display": "1922" } }, { "id": "place_de_frankfurt_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Frankfurt am Main (Frankfurt (Main) Hauptbahnhof)", "slug": "de-frankfurt-hbf", "summary": "Het in 1888 geopende centraal station van Frankfurt is met 25 bovengrondse sporen een van de grootste kopstations van Europa en met circa 460.000 reizigers per dag het op een na drukste langeafstandsstation van Duitsland.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Frankfurt (Main) Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Frankfurt_(Main)_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:53+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:53+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet Centralbahnhof Frankfurt werd op 18 augustus 1888 geopend. Als kopstation met 25 bovengrondse perronsporen (sporen 1–24 en 1a) behoort het tot prijscategorie 1; dagelijks maken circa 460.000 reizigers en bezoekers er gebruik van – het op een na grootste langeafstandsstation van Duitsland na Hamburg. Van de 22 ICE-lijnen bedienen er 12 het station.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_4|ICE 4]] (Sprinter), [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_12|ICE 12]], [[concept_ice_41|ICE 41]], [[concept_ice_50|ICE 50]]; daarnaast verdere ICE-lijnen, ICE International naar Amsterdam en Brussel, TGV naar Parijs en Marseille, EC naar Milaan en ÖBB Nightjet\n- Metro: metrostation op het C-niveau, bediend door de lijnen U4 en U5\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): ondergronds S-Bahnstation (D-niveau) met vier sporen, bediend door de lijnen S1–S6, S8 en S9\n- Regionaal verkeer: talrijke RE- en RB-lijnen van de RMV; daarnaast drie tram- en meerdere buslijnen op het stationsplein\n\n## Voorzieningen\n\nHet kopstation bezit 25 bovengrondse perronsporen; ondergronds liggen het viersporige S-Bahntunnelstation (D-niveau) en het metrostation (C-niveau). De stationsbediening omvat meer dan 1.100 treinritten per dag.", "url": "/places/de-frankfurt-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 50.1069, "longitude": 8.6625 }, "adminArea": "Hessen, Deutschland", "established": { "year": 1888, "precision": "year", "display": "1888" } }, { "id": "place_de_nordrhein_westfalen", "type": "place", "title": "Noordrijn-Westfalen", "slug": "de-nordrhein-westfalen", "summary": "Noordrijn-Westfalen is met rond 17,9 miljoen inwoners (volkstelling 2022) de bevolkingsrijkste Duitse deelstaat, heeft de hoofdstad Düsseldorf en rond 34.100 km² oppervlakte.", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Nordrhein-Westfalen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Nordrhein-Westfalen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:50+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:50+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nNoordrijn-Westfalen ligt in het westen van Duitsland aan de grens met Nederland en België. De hoofdstad is Düsseldorf, de grootste stad is Keulen. De deelstaat omvat rond 34.100 km² en heeft met ongeveer 17,9 miljoen inwoners (volkstelling 2022) de grootste bevolking van alle deelstaten. De ISO-3166-2-code is DE-NW. NRW werd in 1946 door de Britse bezettingsmacht opgericht.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe deelstaat is verdeeld in 5 regierungsbezirke (bestuursdistricten): Arnsberg, Detmold, Düsseldorf, Keulen en Münster. Daaronder bestaan 31 kreise (waaronder de StädteRegion Aken als bijzondere vorm) en 22 kreisfreie steden (stadsdistricten) – veruit het grootste aantal kreisfreie steden in Duitsland.\n\n## Grootste steden\n\n- Keulen（rond 1,1 miljoen inwoners）\n- Düsseldorf（rond 620.000 inwoners）\n- Dortmund（rond 590.000 inwoners）\n- Essen（rond 580.000 inwoners）\n- Duisburg（rond 500.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nNRW heeft het dichtste vervoersnet van Duitsland: Keulen en Düsseldorf zijn centrale ICE-knooppunten, de luchthaven Düsseldorf de grootste van de deelstaat, en in het Ruhrgebied verbinden S-Bahn, stoptreinen en trams het dichtbevolkte stedelijke gebied Rijn-Ruhr.\n\n## Economie\n\nNRW is de economisch sterkste regio van Duitsland met veelzijdige industrie in het Ruhrgebied en aan de Rijn (chemie, machinebouw, energie, media), staalindustrie en vele concernhoofdkantoren.", "url": "/places/de-nordrhein-westfalen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 51.48, "longitude": 7.55 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1946, "precision": "year", "display": "1946 (Gründung des Landes)" } }, { "id": "organization_flixbus", "type": "organization", "title": "Flixbus GmbH", "slug": "flixbus", "summary": "Flixbus is een in 2013 gestart Duits vervoerbedrijf met zetel in München, dat tegenwoordig het grootste langeafstandbusnet van Europa exploiteert en tot Flix SE behoort.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:46+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:46+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nFlixbus werd in 2011 door Daniel Krauss, Jochen Engert en André Schwämmlein als startup in München opgericht en begon in februari 2013 – onmiddellijk na de liberalisering van de Duitse langeafstandbusmarkt – met de eerste drie lijnen in Beieren. Door de overname van de concurrent MeinFernbus in januari 2015 werd Flixbus onbetwiste marktleider in Duitsland. In augustus 2016 volgde de overname van de Postbus van Deutsche Post, waardoor het bedrijf circa 80 % van de Duitse langeafstandbusmarkt controleerde; in juli 2016 nam Flixbus bovendien de Europese activiteiten van Megabus over.\n\nHet bedrijf werkt met een platformmodel: de bussen rijden in opdracht van meer dan 1.000 regionale buspartners, terwijl Flix de netwerkplanning, dienstregeling, prijsstelling, verkoop, marketing en klantenservice verzorgt. In april 2022 werd de rechtsvorm van de GmbH omgezet naar Flix SE. Tot de Flix-groep behoren verder FlixTrain (sinds 2018), het Amerikaanse Greyhound Lines (sinds 2021) en de Turkse exploitant Kâmil Koç. Het net omvat rond 45 landen in Europa, Noord- en Zuid-Amerika, Azië en Oceanië met meer dan 300.000 dagelijkse verbindingen naar meer dan 8.700 bestemmingen; in totaal hebben sinds de start meer dan 500 miljoen passagiers van het aanbod gebruikgemaakt.\n\n## Verbindingen\n\nIn Duitsland exploiteert Flixbus een landdekkend langeafstandbusnet; belangrijke knooppunten zijn de Zentraler Omnibusbahnhof (ZOB) Berlin bij de Funkturm, de ZOB Hamburg bij het Hauptbahnhof, de ZOB München aan de Hackerbrücke, de Fernbusterminal bij het Frankfurter Hauptbahnhof evenals de langeafstandbushaltes bij de hoofdstations van Keulen, Düsseldorf, Dresden, Leipzig en Stuttgart. Belangrijke Duitse binnenlandse assen zijn o.a. Hamburg–Berlijn, Berlijn–München, Keulen–Berlijn, Düsseldorf–Frankfurt en Berlijn–Dresden.\n\nLet op: dienstregelingen en haltes veranderen vaak; voor actuele informatie zie flixbus.de.", "url": "/organizations/flixbus.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "coach_operator", "founded": { "year": 2013, "precision": "year", "display": "2013 (Fahrbetriebsstart Februar 2013; Unternehmensgründung 2011 in München)" }, "headquartersNote": "München, Deutschland (Flix SE, zuvor Flixbus GmbH)" }, { "customFields": [ { "key": "line_daily_ridership", "value": "rund 123.000 Fahrgäste pro Tag (2018)" }, { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Langwasser" }, { "key": "line_last_extension", "value": "27. November 1999 (Herrnhütte – Flughafen)" }, { "key": "line_length", "value": "13,2 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1984" }, { "key": "line_operator", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg" }, { "key": "line_owner", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT3, vollautomatischer Betrieb (seit 2010)" }, { "key": "line_stations", "value": "16" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Tunnelstrecke von Röthenbach über die Nürnberger Innenstadt zum Flughafen; zwischen Rathenauplatz und Rothenburger Straße gemeinsame Strecke mit der U3; seit 2010 fahrerloser Betrieb (Projekt RUBIN)" }, { "key": "line_termini", "value": "Röthenbach – Flughafen" } ], "id": "concept_ubahn_nuernberg_u2", "type": "concept", "title": "Lijn U2 (metro van Neurenberg)", "slug": "ubahn-nuernberg-u2", "summary": "De U2 is een 13,2 km lange lijn van de metro van Neurenberg met 16 stations; hij werd geopend op 28 januari 1984 en rijdt sinds 1999 van Röthenbach tot de luchthaven, sinds 2010 bestuurderloos.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U2 (Nürnberg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U2_(N%C3%BCrnberg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "vag-network-202603", "title": "VAG：U-Bahn-Liniennetz Nürnberg, Fürth", "url": "https://www.vag.de/fileadmin/user_upload/06_dokumente/Netz/UBahn_Liniennetz_03-26.pdf", "locator": "Stand: 24.03.2026" }, { "id": "vgn-u2-special-20261019", "title": "VGN：U2 Sonderfahrplan 19.10.–30.10.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11002:H:j26:24-1792730838.pdf", "locator": "Montag–Freitag (Schule), Samstag, Sonn- und Feiertag; beide Richtungen" }, { "id": "vgn-u2-special-20261102", "title": "VGN：U2 Sonderfahrplan 02.11.–06.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11002:H:j26:25-1792730818.pdf", "locator": "Montag–Freitag (schulfrei); Verkehrshinweis" }, { "id": "vgn-u2-special-20261109", "title": "VGN：U2 Sonderfahrplan 09.11.–20.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11002:H:j26:26-1792730819.pdf", "locator": "Montag–Freitag (Schule); Verkehrshinweis" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:41+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:41+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 52, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U2 is 13,2 kilometer lang en bedient 16 stations. Ze rijdt van Röthenbach in het zuidwesten van Neurenberg via het Plärrer, het Hauptbahnhof en het Rathenauplatz tot de luchthaven in het noorden. Het eerste trajectdeel tussen Plärrer en Schweinau werd op 28 januari 1984 geopend; in 1999 bereikte de lijn haar huidige eindpunt bij de luchthaven. Het traject tussen Ziegelstein en Flughafen is het enige enkelsporige tunneltraject van een Duitse metro. Sinds januari 2010 rijdt de U2 volledig bestuurderloos.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_vag_nuernberg|VAG Neurenberg]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U2 werd op 28 januari 1984 tussen Plärrer en Schweinau geopend en in meerdere fasen richting het noorden verlengd. Op 27 november 1999 bereikte ze met het trajectdeel Herrnhütte – Flughafen haar huidige eindpunt. In 2010 werd de lijn omgesteld naar volautomatische bestuurderloze exploitatie (RUBIN); de oudere DT1- en DT2-treinen werden vervolgens overgeplaatst naar de U1.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Röthenbach naar Flughafen):\n\n- Röthenbach\n- Hohe Marter\n- Schweinau\n- St. Leonhard\n- Rothenburger Straße\n- Plärrer\n- Opernhaus\n- Nürnberg Hauptbahnhof\n- Wöhrder Wiese\n- Rathenauplatz\n- Rennweg\n- Schoppershof\n- Nordostbahnhof\n- Herrnhütte\n- Ziegelstein\n- Flughafen", "url": "/concepts/ubahn-nuernberg-u2.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerke Barmbek, Farmsen und Billstedt (seit August 2020, hauptsächlich für U2 und U4)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "9. März 1991 (Niendorf Markt – Niendorf Nord); seit dem Linientausch mit der U3 im Jahr 2009 endet die Linie in Mümmelmannsberg" }, { "key": "line_length", "value": "24,5 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1913" }, { "key": "line_operator", "value": "Hamburger Hochbahn AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Freie und Hansestadt Hamburg (Betreiber: Hamburger Hochbahn AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT5; daneben sind noch DT4 (seit 1989) bis zur schrittweisen Ausmusterung im Einsatz" }, { "key": "line_stations", "value": "25" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Niendorf Nord – Schlump – Jungfernstieg – Hauptbahnhof Nord – Berliner Tor – Billstedt – Mümmelmannsberg; 24,543 km, 25 Stationen" }, { "key": "line_termini", "value": "Niendorf Nord – Mümmelmannsberg" } ], "id": "concept_ubahn_hamburg_u2", "type": "concept", "title": "Lijn U2 (metro van Hamburg)", "slug": "ubahn-hamburg-u2", "summary": "De U2 is een 24,5 km lange lijn van de Hamburgse metro met 25 stations; haar eerste deeltraject werd op 21 oktober 1913 geopend, zij rijdt van Niendorf Nord over de binnenstad naar Mümmelmannsberg.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U2 (Hamburg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U2_(Hamburg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hvv-map", "title": "hvv U/S/A/R-Plan", "url": "https://www.hvv.de/resource/blob/120104/3ff58f395fa6e8d4818231b0573b0bc6/hvv_usar-plan.pdf", "locator": "线路图截至2026年6月1日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:48:36+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:48:36+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 24, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U2 is 24,5 kilometer lang en bedient 25 stations. Zij rijdt van Niendorf Nord over de Schlump en de binnenstad (Jungfernstieg, Hauptbahnhof Nord) naar Mümmelmannsberg. Het eerste deeltraject tussen Schlump en Emilienstraße werd op 21 oktober 1913 geopend; de lijnnaam U2 werd ingevoerd bij de dienstregelingwisseling op 22 mei 1966. Door de lijnruil van 2009 eindigt de U2 sindsdien in Mümmelmannsberg, terwijl de U3 weer een ringlijn werd.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U2 ging op 21 oktober 1913 op het traject Schlump–Emilienstraße in bedrijf; in 1914 volgde de verlenging naar de Hellkamp, waarvan het station in 1964 werd opgeheven en in 1965 door de Lutterothstraße werd vervangen. In de daaropvolgende decennia werd de lijn naar het westen verlengd: 1966 naar Hagenbecks Tierpark, 1985 naar Niendorf Markt en op 9 maart 1991 naar het huidige eindpunt Niendorf Nord. Bij de lijnruil van 2009 werden de oostelijke trajecten van U2 en U3 achter het Berliner Tor geruild; sindsdien eindigt de U2 in Mümmelmannsberg, waar zij sinds 29 september 1990 (toen als U3) rijdt.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Niendorf Nord naar Mümmelmannsberg):\n\n- Niendorf Nord\n- Schippelsweg\n- Joachim-Mähl-Straße\n- Niendorf Markt\n- Hagendeel\n- Hagenbecks Tierpark\n- Lutterothstraße\n- Osterstraße\n- Emilienstraße\n- Christuskirche\n- Schlump\n- Messehallen\n- Gänsemarkt\n- Jungfernstieg\n- Hauptbahnhof Nord\n- Berliner Tor\n- Burgstraße\n- Hammer Kirche\n- Rauhes Haus\n- Horner Rennbahn\n- Legienstraße\n- Billstedt\n- Merkenstraße\n- Steinfurther Allee\n- Mümmelmannsberg", "url": "/concepts/ubahn-hamburg-u2.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "id": "place_de_duesseldorf_flughafen", "type": "place", "title": "Station van Luchthaven Düsseldorf", "slug": "de-duesseldorf-flughafen", "summary": "Het op 26 mei 2000 geopende luchthavenstation van Düsseldorf is een van de twee langeafstandsstations van de stad, aan de hogesnelheidslijn Keulen–Duisburg, en wordt via de automatische zweefbaan SkyTrain met de terminals verbonden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Düsseldorf Flughafen Bahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/D%C3%BCsseldorf_Flughafen_Bahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:59+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:59+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd op 26 mei 2000 geopend en ligt aan de noordoostelijke rand van het luchthaventerrein aan de voor 200 km/h uitgebouwde lijn Keulen–Duisburg. Het is naast het centraal station van Düsseldorf het tweede langeafstandsstation van de stad en vervult ook de functie van streekvervoer voor het aangrenzende Ratingen. De bestuurloze SkyTrain verbindt het station met de terminals (haltes: station, parkeergarage P4, terminals A/B en C). Circa 40 langeafstandstreinen stopten hier dagelijks (stand 2014).\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_41|ICE 41]] en [[concept_ice_43|ICE 43]] stoppen hier; daarnaast IC-treinen en afzonderlijke Thalys-verbindingen van/naar Parijs\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): lijn S1 van de S-Bahn Rhein-Ruhr op het S-Bahnperron\n- Regionaal verkeer: RE 1 (NRW-Express), RE 5 (Rhein-Express) en RE 19 (Rhein-IJssel-Express) stoppen aan de langeafstandsperrons\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit gescheiden perrons voor het langeafstands- en regionale verkeer enerzijds en de S-Bahn anderzijds; de sporen lopen door tot in de onderdoorgang onder de startbanen van de luchthaven. Het stationsgebouwcomplex werd samen met de SkyTrain vanaf 2000 opgericht; het vroeger ten noorden van de luchthaven gelegen haltepunt Kalkum verviel met de ingebruikname.", "url": "/places/de-duesseldorf-flughafen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 51.2917, "longitude": 6.7864 }, "adminArea": "Nordrhein-Westfalen, Deutschland", "established": { "year": 2000, "precision": "year", "display": "2000" } }, { "id": "place_de_leipzig_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Leipzig (Leipzig Hauptbahnhof)", "slug": "de-leipzig-hbf", "summary": "Het in 1915 geopende centraal station van Leipzig is met 83.640 m² overbouwde oppervlakte qua oppervlakte het grootste kopstation van Europa en verbindt 23 perronsporen met de S-Bahntunnel (City-Tunnel) onder het stadscentrum.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Leipzig Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Leipzig_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:47+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:47+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet centraal station werd op 4 december 1915 voltooid als gezamenlijk station van de Pruisische en de Koninklijke Saksische staatsspoorwegen. Met een overbouwde oppervlakte van 83.640 m² is het qua oppervlakte het grootste kopstation van Europa; de stationshal is 298 m breed. Dagelijks maken circa 120.000 reizigers en bezoekers gebruik van het station van prijscategorie 1.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_28|ICE 28]], [[concept_ice_50|ICE 50]]; daarnaast IC-lijnen (o.a. IC 55 naar Keulen) en FlixTrain\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): knooppunt van de S-Bahn Mitteldeutschland – sinds 15 december 2013 via de ondergrondse City-Tunnel, bediend door de lijnen S1–S6 en S5X\n- Regionaal verkeer: RE- en RB-lijnen o.a. naar Chemnitz, Cottbus, Maagdenburg en Dresden\n\n## Voorzieningen\n\nHet kopstation bezit 23 sporen: 20 perronsporen in de grote hal, twee sporen in de ondergrondse City-Tunnel en één spoor van het museumstation. De twee helften van de hal zijn sinds de verbouwing in de jaren negentig elk voorzien van een winkelcentrum (Promenaden Hauptbahnhof).", "url": "/places/de-leipzig-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 51.3453, "longitude": 12.3822 }, "adminArea": "Sachsen, Deutschland", "established": { "year": 1915, "precision": "year", "display": "1915" } }, { "id": "place_de_muenchen_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station München (München Hauptbahnhof)", "slug": "de-muenchen-hbf", "summary": "Het centraal station van München, voor het eerst in bedrijf genomen in 1839/1849, is met 32 bovengrondse sporen, twee S-Bahn-tunnelsporen en twee metrostations een van de belangrijkste knooppuntstations van Duitsland met circa 400.000 reizigers per dag.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "München Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/M%C3%BCnchen_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:48+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:48+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nOp de huidige plaats bestond vanaf 1848/1849 een eerste station; de stationsgeschiedenis gaat terug tot het voorlopige Marsfeld-Bahnhof van 1839. Het kopstation is na Hamburg en Frankfurt am Main het derde drukste langeafstandsstation van de Deutsche Bahn met circa 400.000 reizigers en bezoekers per dag. Het huidige hoofdhallengebied (sporen 11–26) stamt uit het jaar 1960; sinds 2019 worden stationsgebouw en station verbouwd in het kader van het project Tweede Stamlijn en de stationsoptimalisering.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_18|ICE 18]], [[concept_ice_25|ICE 25]], [[concept_ice_28|ICE 28]], [[concept_ice_29|ICE 29]], [[concept_ice_41|ICE 41]], [[concept_ice_42|ICE 42]]; daarnaast IC/EC (o.a. naar Zürich en Innsbruck), TGV naar Parijs en Railjet naar Wenen\n- Metro: twee stations van de [[organization_mvg|MVG]] – één voor [[concept_ubahn_muenchen_u1|U1]]/[[concept_ubahn_muenchen_u2|U2]]/[[concept_ubahn_muenchen_u7|U7]]/[[concept_ubahn_muenchen_u8|U8]] (geopend in 1980) en één voor [[concept_ubahn_muenchen_u4|U4]]/[[concept_ubahn_muenchen_u5|U5]] (geopend in 1984)\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): ondergronds stamlijnstation (geopend in 1972) met twee sporen\n- Regionaal verkeer: RE/RB-lijnen o.a. naar Regensburg, Passau, Lindau en Garmisch-Partenkirchen, vertrekkend vanaf het Holzkirchner en het Starnberger Flügelbahnhof\n\n## Voorzieningen\n\nHet kopstation beschikt over 32 bovengrondse perronsporen; aanvullend zijn er twee S-Bahn-tunnelsporen en twee metrostations. Het stationsgebied beslaat circa 760.000 m².", "url": "/places/de-muenchen-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 48.1404, "longitude": 11.5577 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1849, "precision": "year", "display": "1849" } }, { "id": "concept_germany_admin_divisions", "type": "concept", "title": "Bestuurlijke indeling van Duitsland", "slug": "germany-admin-divisions", "summary": "De bestuurlijke indeling van Duitsland volgt het federale principe met de Bond (Bund), 16 deelstaten en daaronder regierungsbezirke (bestuursdistricten), kreise en gemeenten.", "status": "published", "categories": [ "category-geography" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Verwaltungsgliederung Deutschlands — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Verwaltungsgliederung_Deutschlands", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nDuitsland is een federale bondsstaat: de wetgeving en het bestuur zijn verdeeld over de Bond (Bund) en 16 deelstaten, die eigen grondwetten, parlementen (Landtage) en regeringen hebben. De deelstaten zijn vertegenwoordigd in de Bundesrat; het gemeentelijk zelfbestuur wordt gegarandeerd door artikel 28 van de Grundgesetz.\n\n## Niveaus\n\n- **Bond (Bund)**: de Bondsrepubliek Duitsland als federale totaliteitsstaat\n- **Deelstaten (16)**: Baden-Württemberg ([[place_de_baden_wuerttemberg|Baden-Württemberg]]), Beieren ([[place_de_bayern|Beieren]]), Berlijn ([[place_de_berlin|Berlijn]]), Brandenburg ([[place_de_brandenburg|Brandenburg]]), Bremen ([[place_de_bremen|Bremen]]), Hamburg ([[place_de_hamburg|Hamburg]]), Hessen ([[place_de_hessen|Hessen]]), Mecklenburg-Voor-Pommeren ([[place_de_mecklenburg_vorpommern|Mecklenburg-Voor-Pommeren]]), Nedersaksen ([[place_de_niedersachsen|Nedersaksen]]), Noordrijn-Westfalen ([[place_de_nordrhein_westfalen|Noordrijn-Westfalen]]), Rijnland-Palts ([[place_de_rheinland_pfalz|Rijnland-Palts]]), Saarland ([[place_de_saarland|Saarland]]), Saksen ([[place_de_sachsen|Saksen]]), Saksen-Anhalt ([[place_de_sachsen_anhalt|Saksen-Anhalt]]), Sleeswijk-Holstein ([[place_de_schleswig_holstein|Sleeswijk-Holstein]]), Thüringen ([[place_de_thueringen|Thüringen]])\n- **Regierungsbezirke (bestuursdistricten)**: nog slechts in vier Flächenländer – Baden-Württemberg (4), Beieren (7), Hessen (3) en Noordrijn-Westfalen (5). Rijnland-Palts schafte zijn bezirke in 2000 af, Saksen-Anhalt in 2004, Nedersaksen per 1 januari 2005; Saksen voegde in 2008 de regierungsbezirke samen tot drie Direktionsbezirke en bracht ze per 1 maart 2012 samen tot de Landesdirektion Sachsen. Brandenburg, Mecklenburg-Voor-Pommeren en Thüringen vormden in 1990 geen bezirke; Sleeswijk-Holstein en het Saarland hebben er nooit gehad.\n- **Kreise**: Duitsland is verdeeld in 400 kreise – 294 landkreise (plattelandsdistricten) (in Noordrijn-Westfalen en Sleeswijk-Holstein „Kreise“) en 106 kreisfreie steden (stadsdistricten) (stand: eind 2024).\n- **Gemeenten**: rond 10.800 gemeenten (ongeveer 10.786, stand 2024) als laagste gemeentelijke niveau, deels georganiseerd in Verwaltungsgemeinschaften en Ämter.\n\n## Stadsstaten\n\nBerlijn, Hamburg en Bremen zijn stadsstaten: zij vormen tegelijk deelstaat en gemeente en hebben geen landkreise (plattelandsdistricten). Berlijn is verdeeld in 12 Bezirke (districten), Hamburg in 7 Bezirke; Bremen bestaat uit de twee stadsgemeenten Bremen en Bremerhaven.", "url": "/concepts/germany-admin-divisions.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "theme" }, { "id": "place_de_mecklenburg_vorpommern", "type": "place", "title": "Mecklenburg-Voor-Pommeren", "slug": "de-mecklenburg-vorpommern", "summary": "Mecklenburg-Voor-Pommeren ligt aan de Oostzee, heeft de hoofdstad Schwerin, rond 23.300 km² oppervlakte en ongeveer 1,61 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Mecklenburg-Vorpommern — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Mecklenburg-Vorpommern", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:41+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:41+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nMecklenburg-Voor-Pommeren ligt in het noordoosten van Duitsland aan de Oostzee en is met rond 1,61 miljoen inwoners (volkstelling 2022) de dunstbevolkte deelstaat. De hoofdstad is Schwerin, grootste stad is Rostock. De deelstaat omvat rond 23.300 km². De ISO-3166-2-code is DE-MV. De deelstaat trad in 1990 in het kader van de hereniging toe tot de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe deelstaat vormde in 1990 geen regierungsbezirke (bestuursdistricten); er is slechts een op een regioniveau gelijkend planningsgebied. Onder het deelstaatniveau bestaan sinds de kringhervorming van 2011 zes landkreise (plattelandsdistricten) en 2 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Rostock en Schwerin).\n\n## Grootste steden\n\n- Rostock（rond 210.000 inwoners）\n- Schwerin（rond 96.000 inwoners）\n- Neubrandenburg（rond 64.000 inwoners）\n- Greifswald（rond 60.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nRostock met zijn zeehaven en de veerverbinding naar Denemarken en Zweden is het belangrijkste verkeersknooppunt; de A 19 en A 20 (Oostzeesnelweg) evenals ICE-verbindingen naar Berlijn en Hamburg bepalen het vervoersnet.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn toerisme aan de Oostzeekust en de Mecklenburgse meren (o.a. de Müritz), land- en voedingsmiddeleneconomie, scheepsbouw en maritieme industrie evenals een groeiende windenergiesector.", "url": "/places/de-mecklenburg-vorpommern.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 53.77, "longitude": 12.56 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (Beitritt nach der Wiedervereinigung)" } }, { "id": "organization_vag_nuernberg", "type": "organization", "title": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg", "slug": "vag-nuernberg", "summary": "De VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg, opgericht in 1959 en een dochter van de Städtische Werke Nürnberg, exploiteert de drie U-Bahn-lijnen, het tramnet en de buslijnen van Neurenberg.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/VAG_Verkehrs-Aktiengesellschaft_N%C3%BCrnberg", "locator": "Abschnitte Geschichte und Verkehr; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg (VAG) werd in 1959 als zelfstandig bedrijf opgericht en is een honderdprocentige dochter van de Städtische Werke Nürnberg. Zij exploiteert het gemeentelijke openbaar vervoer in Neurenberg (deels ook in de omgeving, bijv. Fürth) en is lid van het Verkehrsverbund Großraum Nürnberg (VGN). Met rond 2.300 medewerkers en bijna 400 voertuigen houdt zij het Neurenbergse vervoerssysteem draaiende; haar wortels gaan terug tot de Nürnberg-Fürther Straßenbahn (vanaf 1881).\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\nDe VAG exploiteert:\n\n- De drie U-Bahn-lijnen U1, U2 en U3 van de U-Bahn van Neurenberg, waaronder met de U3 de eerste volautomatische U-Bahn van Duitsland (geopend in 2008; de U2 volgde in 2010, de U1 wordt conventioneel met bestuurders geëxploiteerd).\n- De tram van Neurenberg（Straßenbahn Nürnberg）met meerdere lijnen.\n- Een fijnmazig busnet (stadsbus) in Neurenberg en naar de omgeving.\n\n## Geschiedenis\n\nDe wortels van de VAG liggen in de op 25 augustus 1881 geopende paardentram Neurenberg–Fürth, die in 1903 door de stad Neurenberg werd overgenomen; bussen rijden in Neurenberg sinds 1923. In 1959 werd het vervoerbedrijf in het kader van een reorganisatie van de Städtische Werke Nürnberg verzelfstandigd als Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg (VAG), terwijl de trams nog tot 1981 onder de naam Nürnberg-Fürther Straßenbahn reden. De VAG is een honderdprocentige dochter van de Städtische Werke Nürnberg en lid van het Verkehrsverbund Großraum Nürnberg (VGN).", "url": "/organizations/vag-nuernberg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "metro_operator", "founded": { "year": 1959, "precision": "year", "display": "1959" }, "headquartersNote": "Sitz in Nürnberg." }, { "id": "organization_hvv_hamburg", "type": "organization", "title": "Hamburger Verkehrsverbund (hvv)", "slug": "hvv-hamburg", "summary": "Het Hamburger Verkehrsverbund (hvv), opgericht in 1965 en een van de oudste vervoerverbonden van Duitsland, coördineert dienstregeling, tarieven en ticketing van het openbaar vervoer in Hamburg en de omgeving.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hamburger Verkehrsverbund — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hamburger_Verkehrsverbund", "locator": "Abschnitte Geschichte und Mitglieder; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Hamburger Verkehrsverbund (hvv) werd op 29 november 1965 opgericht en is daarmee een van de oudste vervoerverbonden van Duitsland. Het omvat het gebied van de Vrije en Hanzestad Hamburg en aangrenzende regio's in Sleeswijk-Holstein en Nedersaksen. Het verbond coördineert dienstregelingen, tarieven en ticketing van de deelnemende vervoerbedrijven, waaronder de Hamburger Hochbahn, de S-Bahn Hamburg, DB Regio, VHH en HADAG.\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\nHet hvv exploiteert zelf geen vervoermiddelen, maar coördineert het vervoersaanbod van haar ledenbedrijven, o.a.:\n\n- De U-Bahn Hamburg van de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]]（lijnen U1–U4）.\n- De S-Bahn Hamburg（S-Bahn Hamburg GmbH）.\n- Bus-, streekbus- en veerlijnen evenals stoptreinen in het verbondsgebied.\n\n## Geschiedenis\n\nHet Hamburger Verkehrsverbund werd op 29 november 1965 door vier oprichtingspartners in het leven geroepen – de Hamburger Hochbahn AG, de Deutsche Bundesbahn, de HADAG Seetouristik und Fährdienst AG en de Verkehrsbetriebe Hamburg-Holstein (VHH) – en was het eerste vervoerverbond van deze soort ter wereld. Per 1 januari 1967 volgden een uniform tarief, de gezamenlijke opbrengstverdeling en een op elkaar afgestemde totale dienstregeling. Aandeelhouders van de hvv GmbH zijn tegenwoordig de Vrije en Hanzestad Hamburg (85,5 procent), Sleeswijk-Holstein (3 procent), Nedersaksen (2 procent) en zeven landkreise (plattelandsdistricten) (9,5 procent).", "url": "/organizations/hvv-hamburg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "transit_association", "founded": { "year": 1965, "precision": "year", "display": "29. November 1965" }, "headquartersNote": "Sitz in Hamburg." }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk München (ICE T)" }, { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt" }, { "key": "line_last_extension", "value": "seit Fahrplanwechsel Dezember 2015: wieder ausschließlich ICE-Betrieb und Nutzung der Schnellfahrstrecke Erfurt–Leipzig/Halle; Zweistundentakt Dresden–Wiesbaden" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 230 km/h (ICE T)" }, { "key": "line_opened", "value": "Sommer 2000 (aus der IC-Linie 9 hervorgegangen)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE T" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Dresden–Riesa–Leipzig und Fulda–Frankfurt–Mainz–Wiesbaden; zwischen Leipzig und Erfurt Schnellfahrstrecke Erfurt–Leipzig/Halle, zwischen Erfurt und Fulda Schnellfahrstrecke (VDE 8)" }, { "key": "line_termini", "value": "Dresden Hbf – Wiesbaden Hbf" } ], "id": "concept_ice_50", "type": "concept", "title": "ICE 50 (Dresden – Wiesbaden)", "slug": "ice-50", "summary": "De ICE-lijn 50 is de enige oost-west-ICE-lijn van Midden-Duitsland en rijdt in een tweeuursfrequentie van Dresden via Leipzig, Erfurt en Frankfurt am Main naar Wiesbaden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 50; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 50 rijdt in een tweeuursfrequentie van Dresden via Dresden-Neustadt, Riesa, Leipzig, Erfurt, Gotha en Eisenach met Fulda naar Frankfurt am Main, waar zowel het Hauptbahnhof als het Fernbahnhof op de luchthaven worden bediend, en bereikt via Mainz Wiesbaden. Ze is de enige oost-west-ICE-lijn in Midden-Duitsland. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE T.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 50 ontstond in de zomer van 2000 uit de omnummering van IC-lijn 9 en reed aanvankelijk met ICE-T-treinstammen tussen Wiesbaden/Saarbrücken, Frankfurt, Erfurt, Leipzig en Dresden. In 2004 werd de ICE-capaciteit van lijn 15 geïntegreerd; van 2010 tot 2015 reed een gemengde IC/ICE-frequentie met het lijnnummer 50. Sinds de dienstregelingwissel van december 2015 rijdt de lijn weer uitsluitend met ICE en gebruikt ze de hogesnelheidslijn Erfurt–Leipzig/Halle.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Dresden Hbf\n- Dresden-Neustadt\n- Riesa\n- Leipzig Hbf\n- Erfurt Hbf\n- Gotha\n- Eisenach\n- Fulda\n- Frankfurt (Main) Hbf\n- Frankfurt (M) Flughafen Fernbahnhof\n- Mainz Hbf\n- Wiesbaden Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie\n\n## Bijzonderheden\n\nLijn 50 is de enige oost-west-ICE-lijn in Midden-Duitsland. Ingezet worden de kantelbaktreinstammen ICE T (serie 411), waarvan de kantelbaktechniek echter sinds 2008 wegens technische problemen (asbreuken) buiten bedrijf is. Tot de dienstregelingwissel van december 2015 reed een treinenpaar van Eisenach over Bebra, Kassel, Paderborn en Hamm naar Düsseldorf. Overdag wordt de lijn deels gereden over een afwijkende route Frankfurt–Hanau–Fulda–Erfurt–Leipzig met stops in Bad Hersfeld en Leipzig/Halle Flughafen.", "url": "/concepts/ice-50.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerke Barmbek und Farmsen" }, { "key": "line_last_extension", "value": "2009 (Linientausch mit U2, Wiederherstellung der Ringlinie)" }, { "key": "line_length", "value": "20,7 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1912" }, { "key": "line_operator", "value": "Hamburger Hochbahn AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Freie und Hansestadt Hamburg (Betreiber: Hamburger Hochbahn AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT5 (wird auf der Ringlinie hauptsächlich eingesetzt)" }, { "key": "line_stations", "value": "25" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ringlinie: Barmbek – Kellinghusenstraße – Schlump – Landungsbrücken – Rathaus – Hauptbahnhof Süd – Berliner Tor – Barmbek, mit Zweig nach Wandsbek-Gartenstadt; 20,68 km, 25 Stationen" }, { "key": "line_termini", "value": "Ring (Barmbek – Barmbek), Zweigstrecke nach Wandsbek-Gartenstadt" } ], "id": "concept_ubahn_hamburg_u3", "type": "concept", "title": "Lijn U3 (metro van Hamburg)", "slug": "ubahn-hamburg-u3", "summary": "De U3 is de 20,7 km lange ringlijn van de Hamburgse metro met 25 stations; de eerste deeltrajecten werden in februari 1912 geopend, zij rijdt als ring tussen Barmbek en Barmbek met een taklijn naar Wandsbek-Gartenstadt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U3 (Hamburg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U3_(Hamburg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hvv-map", "title": "hvv U/S/A/R-Plan", "url": "https://www.hvv.de/resource/blob/120104/3ff58f395fa6e8d4818231b0573b0bc6/hvv_usar-plan.pdf", "locator": "线路图截至2026年6月1日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 24, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U3 is de ringlijn (Circle Line) van de Hamburgse metro. Zij is 20,7 kilometer lang en bedient 25 stations. De lijn rijdt van Wandsbek-Gartenstadt over Barmbek de ring in, die door de binnenstad terug naar Barmbek loopt. De eerste deeltrajecten van de ring werden in februari 1912 geopend – daarmee behoorden zij tot de oudste trajecten van de Hamburgse metro. Na de lijnruil van 2009 is de U3 weer een ringlijn met een taklijn naar Wandsbek-Gartenstadt.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe ringlijn werd gebouwd van 1906 tot 1912; haar eerste traject ging in februari 1912 tussen Rathaus, Hauptbahnhof en Barmbek in bedrijf – daarmee is de U3 de oudste lijn van het net. Met de opening van de lijn naar Horner Rennbahn op 2 januari 1967 en de verlenging daarvan naar Billstedt reed de U3 tot 2009 niet meer als ring, maar als diameterlijn. Bij de lijnruil van 2009 werden de oostelijke trajecten van U2 en U3 achter het Berliner Tor geruild; sindsdien is de U3 weer een ringlijn met een tak naar Wandsbek-Gartenstadt.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (ringlijn van Barmbek over de binnenstad terug naar Barmbek, aansluiting op de taklijn naar Wandsbek-Gartenstadt):\n\nRing (Barmbek – Barmbek):\n\n- Barmbek\n- Saarlandstraße\n- Borgweg\n- Sierichstraße\n- Kellinghusenstraße\n- Eppendorfer Baum\n- Hoheluftbrücke\n- Schlump\n- Sternschanze\n- Feldstraße\n- St. Pauli\n- Landungsbrücken\n- Baumwall\n- Rödingsmarkt\n- Rathaus\n- Mönckebergstraße\n- Hauptbahnhof Süd\n- Berliner Tor\n- Lübecker Straße\n- Uhlandstraße\n- Mundsburg\n- Hamburger Straße\n- Dehnhaide\n- Barmbek\n\nTaklijn naar Wandsbek-Gartenstadt:\n\n- Barmbek\n- Habichtstraße\n- Wandsbek-Gartenstadt", "url": "/concepts/ubahn-hamburg-u3.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "27. Oktober 1988 (Max-Weber-Platz – Arabellapark)" }, { "key": "line_length", "value": "9,2 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1984" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Kurzzug (4-teilig, überwiegend Baureihe A/B); freitagnachmittags und während des Oktoberfestes Langzug" }, { "key": "line_stations", "value": "13" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Westendstraße – Hauptbahnhof – Odeonsplatz – Max-Weber-Platz – Arabellapark; 9,245 km, 13 Stationen; kürzeste Linie des Netzes, gemeinsame Strecke mit U5 zwischen Westendstraße und Max-Weber-Platz" }, { "key": "line_termini", "value": "Westendstraße – Arabellapark" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u4", "type": "concept", "title": "Lijn U4 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u4", "summary": "De U4 is met 9,2 km en 13 stations de kortste lijn van de Münchense metro; zij werd in 1984 geopend en rijdt van Westendstraße tot Arabellapark.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U4 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U4_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U4", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第176–177页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 34, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U4 rijdt over 9,2 km tussen Westendstraße in het westen en het Arabellapark in het oosten en bedient 13 stations; daarmee is zij de kortste lijn van de Münchense metro. De lijnkleur is muntgroen. De lijn werd op 10 maart 1984 geopend met het traject Westendstraße–Karlsplatz; in 1986 volgde de verlenging naar de Odeonsplatz en op 27 oktober 1988 de tak van de Max-Weber-Platz naar het Arabellapark. Oorspronkelijk was de lijn als U9 gepland.\n\nDe U4 rijdt samen met de U5 op het hoofdtraject over Westendstraße, Hauptbahnhof, Karlsplatz (Stachus), Odeonsplatz en Lehel tot de Max-Weber-Platz, waar de lijnen zich scheiden. Zij is de enige lijn die volgens de dienstregeling overwegend met korttreinen van vier wagons wordt geëxploiteerd (uitgezonderd vrijdagmiddag en tijdens de Oktoberfest). Vanaf circa 20:40 uur rijdt de U4 alleen nog tussen Odeonsplatz en Arabellapark.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U4 ging op 10 maart 1984 samen met de U5 op het traject Westendstraße–Karlsplatz in bedrijf; oorspronkelijk was het traject als U9 gepland. Op 1 maart 1986 volgde het traject Karlsplatz–Odeonsplatz. Op 27 oktober 1988 bereikte de U4 haar huidige oostelijke eindpunt op het Arabellapark; de geplande verlenging naar Johanneskirchen werd nooit gebouwd.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Arabellapark:\n\n- Westendstraße\n- Heimeranplatz\n- Schwanthalerhöhe\n- Theresienwiese\n- Hauptbahnhof\n- Karlsplatz (Stachus)\n- Odeonsplatz\n- Lehel\n- Max-Weber-Platz\n- Prinzregentenplatz\n- Böhmerwaldplatz\n- Richard-Strauss-Straße\n- Arabellapark", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u4.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerkstatt Seestraße (Standort der Hauptwerkstatt); Betriebshof Britz-Süd" }, { "key": "line_last_extension", "value": "28. Februar 1966 (Verlängerung von Tempelhof nach Alt-Mariendorf)" }, { "key": "line_length", "value": "19,9 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "30 January 1923" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen F84/87/90/92 und H" }, { "key": "line_stations", "value": "29" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Tunnelstrecke mit oberirdischem Dammabschnitt nördlich des Kurt-Schumacher-Platzes bis kurz vor Alt-Tegel" }, { "key": "line_termini", "value": "Alt-Tegel – Alt-Mariendorf" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u6", "type": "concept", "title": "Lijn U6 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u6", "summary": "De U6 is een 19,9 km lange lijn van de Berlijnse metro met 29 stations, die op 30 januari 1923 werd geopend en in noord-zuidrichting Alt-Tegel in Tegel via de Friedrichstraße en Tempelhof met Alt-Mariendorf verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U6 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U6_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U6: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u6", "locator": "Haltestellen und Fahrzeit; abgerufen 2026-10-29" }, { "id": "bvg-2026", "title": "BVG U6 Linienverlauf, gültig ab 23. August 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:0cc3c530-83b4-43bb-9bde-fa6b7738f036/U6_2026-08-23.pdf", "locator": "有效期自2026年8月23日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:14+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:14+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 27, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U6 loopt in noord-zuidrichting van Alt-Tegel in Tegel over Wedding, de Friedrichstraße en het stadscentrum naar Tempelhof en Alt-Mariendorf. Zij heeft 29 stations en een lengte van 19,9 km. De lijn werd op 30 januari 1923 als noord-zuidlijn geopend (toen lijn C respectievelijk CI) en werd voor het laatst op 28 februari 1966 verlengd tot Alt-Mariendorf. Tijdens de deling van Berlijn werden meerdere stations in het oost-Berlijnse traject als „spookstations“ zonder stop doorgereden; op 4 december 2020 werd het station Unter den Linden geopend, dat het in 2020 gesloten station Französische Straße verving.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe door de stad Berlijn gebouwde noord-zuidlijn ging op 30 januari 1923 tussen Hallesches Tor en Stettiner Bahnhof (thans Naturkundemuseum) in bedrijf – de eerste traject in grootprofiel van het net. In de jaren vijftig en zestig werd de lijn aan beide uiteinden verlengd: op 3 mei 1956 naar Kurt-Schumacher-Platz, op 31 mei 1958 naar Alt-Tegel en op 28 februari 1966 naar Alt-Mariendorf. Ten tijde van de deling van Berlijn reed de lijn in de oostelijke sector vijf gesloten „spookstations“ voorbij, waar niet werd gestopt.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noord naar zuid (Alt-Tegel – Alt-Mariendorf):\n\n- Alt-Tegel\n- Borsigwerke\n- Holzhauser Straße\n- Otisstraße\n- Scharnweberstraße\n- Kurt-Schumacher-Platz\n- Afrikanische Straße\n- Rehberge\n- Seestraße\n- Leopoldplatz\n- Wedding\n- Reinickendorfer Straße\n- Schwartzkopffstraße\n- Naturkundemuseum\n- Oranienburger Tor\n- Friedrichstraße\n- Unter den Linden\n- Stadtmitte\n- Kochstraße\n- Hallesches Tor\n- Mehringdamm\n- Platz der Luftbrücke\n- Paradestraße\n- Tempelhof\n- Alt-Tempelhof\n- Kaiserin-Augusta-Straße\n- Ullsteinstraße\n- Westphalweg\n- Alt-Mariendorf", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u6.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Britz-Süd (seit 1963)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "1. Oktober 1984 (Verlängerung von Rohrdamm zum Rathaus Spandau)" }, { "key": "line_length", "value": "31,8 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "19 April 1924 (eigenständige Linie seit 28 February 1966)" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen F84/87/90/92 und H" }, { "key": "line_stations", "value": "40" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "durchgehend unterirdische Strecke; längste U-Bahn-Linie Berlins und Deutschlands" }, { "key": "line_termini", "value": "Rathaus Spandau – Rudow" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u7", "type": "concept", "title": "Lijn U7 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u7", "summary": "De U7 is met 31,8 km en 40 stations de langste lijn van de Berlijnse metro, werd op 19 april 1924 geopend en verbindt het Rathaus Spandau via Neukölln en Gropiusstadt met Rudow.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U7 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U7_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U7: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u7", "locator": "Haltestellenliste; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg-2026", "title": "BVG U7 Linienverlauf, gültig ab 23. August 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:857931f4-7c13-44c9-8564-5dcc4422dc6e/U7_2026-08-23.pdf", "locator": "有效期自2026年8月23日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 25, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U7 is de langste metrolijn van Berlijn: zij heeft 40 stations, is 31,8 km lang en verloopt volledig ondergronds. Zij loopt van het Rathaus Spandau in het noordwesten over Siemensstadt, Charlottenburg, Schöneberg en Neukölln naar Rudow in het zuidoosten. Het oudste traject (Hallesches Tor–Belle-Alliance-Straße–Grenzallee) werd op 19 april 1924 geopend als taklijn van de noord-zuidlijn; sinds 28 februari 1966 is de U7 een zelfstandige lijn, haar laatste uitbreiding vond op 1 oktober 1984 plaats tot het Rathaus Spandau.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U7 ontstond als zuidoostelijke taklijn (C I) van de noord-zuidlijn, waarvan het eerste traject op 19 april 1924 tussen Belle-Alliance-Straße (thans Mehringdamm) en Gneisenaustraße werd geopend. In meerdere etappes groeide zij uit tot de huidige lijn: 1963 naar Britz-Süd, 1966 afsplitsing van lijn C en verlenging naar de Möckernbrücke, 1970/72 naar Rudow evenals 1978 tot Richard-Wagner-Platz. Op 1 oktober 1984 werd in aanwezigheid van bondskanselier Helmut Kohl het traject tot het Rathaus Spandau geopend. Met 31,8 kilometer en 40 stations is de volledig ondergrondse U7 de langste Berlijnse en Duitse metrolijn.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noordwest naar zuidoost (Rathaus Spandau – Rudow):\n\n- Rathaus Spandau\n- Altstadt Spandau\n- Zitadelle\n- Haselhorst\n- Paulsternstraße\n- Rohrdamm\n- Siemensdamm\n- Halemweg\n- Jakob-Kaiser-Platz\n- Jungfernheide\n- Mierendorffplatz\n- Richard-Wagner-Platz\n- Bismarckstraße\n- Wilmersdorfer Straße\n- Adenauerplatz\n- Konstanzer Straße\n- Fehrbelliner Platz\n- Blissestraße\n- Berliner Straße\n- Bayerischer Platz\n- Eisenacher Straße\n- Kleistpark\n- Yorckstraße\n- Möckernbrücke\n- Mehringdamm\n- Gneisenaustraße\n- Südstern\n- Hermannplatz\n- Rathaus Neukölln\n- Karl-Marx-Straße\n- Neukölln\n- Grenzallee\n- Blaschkoallee\n- Parchimer Allee\n- Britz-Süd\n- Johannisthaler Chaussee\n- Lipschitzallee\n- Wutzkyallee\n- Zwickauer Damm\n- Rudow", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u7.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "id": "place_de_marienplatz", "type": "place", "title": "Station Marienplatz", "slug": "de-marienplatz", "summary": "Het station München Marienplatz, voltooid in 1971, kruist onder het Marienplatz de S-Bahn-stamlijn met de lijnen U3/U6 en behoort met piekwaarden van circa 24.400 overstappers tot de belangrijkste knooppunten in de MVV.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-railway-station", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof München Marienplatz — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_M%C3%BCnchen_Marienplatz", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet van oktober 1966 tot oktober 1971 gebouwde station ligt op vier niveaus onder het Marienplatz, het Neue Rathaus en het Marienhof. De metroperrons voor [[concept_ubahn_muenchen_u3|U3]] en [[concept_ubahn_muenchen_u6|U6]] behoren tot de oudste van de Münchense metro; de S-Bahn-stamlijn nam op 28 april 1972 ter gelegenheid van de Olympische Spelen de dienst op. In 2007 maakten op werkdagen circa 175.400 in-, uit- en overstappers gebruik van het station.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: noord-zuidkruising van de lijnen [[concept_ubahn_muenchen_u3|U3]] en [[concept_ubahn_muenchen_u6|U6]]\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): centraal station van de stamlijn, bediend door alle S-Bahnlijnen (S1–S8); de perrons 1 en 2 liggen op gescheiden niveaus met een Spaanse oplossing\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit twee S-Bahnsporen (op twee boven elkaar liggende niveaus met elk perrons aan weerszijden, elk 210 m lang) en twee metrogleisen aan een middenperron. De in 2007–2011 gemoderniseerde distributieverdieping verbindt alle niveaus met liften, roltrappen en een winkelpassage.", "url": "/places/de-marienplatz.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 48.1372, "longitude": 11.5753 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1971, "precision": "year", "display": "1971" } }, { "id": "place_de_berlin", "type": "place", "title": "Berlijn (stadsstaat)", "slug": "de-berlin", "summary": "Berlijn is de hoofdstad en tegelijk een stadsstaat van Duitsland met rond 892 km² oppervlakte en ongeveer 3,66 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Berlin — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Berlin", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "guide2026de", "title": "Alle Sternerestaurants – MICHELIN Guide Deutschland 2026", "author": "MICHELIN Guide", "date": "2026-06-23", "url": "https://guide.michelin.com/de/de/article/michelin-guide-ceremony/alle-sternerestaurants---michelin-guide-deutschland-2026" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nBerlijn is de bondshoofdstad en tegelijk een stadsstaat in een gebied dat geheel door Brandenburg wordt omsloten. Op rond 892 km² wonen ongeveer 3,66 miljoen inwoners (volkstelling 2022) – Berlijn is tegelijk de grootste stad van Duitsland. De ISO-3166-2-code is DE-BE. Na de hereniging van 1990 kreeg Berlijn de volledige status van deelstaat.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nAls stadsstaat vormt Berlijn tegelijk stad en deelstaat; er zijn geen landkreise (plattelandsdistricten). De stad is in plaats daarvan verdeeld in 12 Bezirke (districten) (bijv. Mitte, Charlottenburg-Wilmersdorf, Neukölln), die de taken van het gemeentebestuur waarnemen.\n\n## Grootste steden\n\n- Berlijn (de stad vormt als stadsstaat de gehele deelstaat)\n\n## Vervoer\n\nHet U-Bahn-net van Berlijn met de lijnen [[concept_ubahn_berlin_u1|U1]] tot U9 wordt geëxploiteerd door de [[organization_bvg|BVG]], aangevuld met de S-Bahn Berlin. Met de luchthaven Berlin Brandenburg, meerdere ICE-knooppunten en een dicht weg- en fietsnet is Berlijn het centrale verkeersknooppunt van het oosten.\n\n## Economie\n\nBerlijn is een centrum voor diensten, digitale economie, creatieve en cultuureconomie evenals start-ups; de industrie speelt vergeleken met de Flächenländer (uitgestrekte deelstaten) een geringere rol.", "url": "/places/de-berlin.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland (Stadtstaat)", "coordinates": { "latitude": 52.52, "longitude": 13.4 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (vollwertiges Bundesland nach der Wiedervereinigung)" } }, { "customFields": [ { "key": "line_operator", "value": "Flixbus GmbH" }, { "key": "line_owner", "value": "Flix SE" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin (ZOB am Funkturm) – München (ZOB an der Hackerbrücke)" } ], "id": "concept_fernbus_berlin_muenchen", "type": "concept", "title": "Langeafstandsbus Berlijn – München (Flixbus)", "slug": "fernbus-berlin-muenchen", "summary": "De langeafstandsbusverbinding Berlijn – München verbindt de twee grootste steden van respectievelijk Noord- en Zuid-Duitsland over ca. 585 km en wordt door Flixbus in ongeveer zeven tot negen uur gereden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:30+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:30+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe route Berlijn – München (ca. 585 km over de weg) is een van de langste binnen-Duitse langeafstandsbusassen en verbindt de hoofdstad met de hoofdstad van Beieren. Belangrijkste exploitant is Flixbus; de reistijd bedraagt afhankelijk van de verbinding en tussenstops (bijv. in de regio Leipzig, Nürnberg of München-Freimann) circa 7 tot 9 uur. 's Nachts worden deels overnachtritten aangeboden. De verbinding is vooral voor prijsbewuste reizigers een alternatief voor trein en vliegtuig.\n\n## Exploitant\n\nBelangrijkste exploitant is de [[organization_flixbus|Flixbus (Flix SE)]].\n\n## Belangrijkste haltes\n\n- Berlin ZOB bij de Funkturm\n- München ZOB aan de Hackerbrücke\n\nLet op: dienstregelingen en haltes wijzigen; voor actuele informatie zie flixbus.de.\n\n## Aanvullende informatie\n\nroute_travel_time: ca. 7–9 uur", "url": "/concepts/fernbus-berlin-muenchen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "coach_route" }, { "customFields": [ { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt (mit Linie 13 Berlin–Fulda und Linie 43 Mannheim–Basel gemeinsame Stundentakte)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Berlin–Hannover über Wolfsburg und Braunschweig sowie Hildesheim–Göttingen–Fulda–Frankfurt; ab Mannheim über die Rheintalbahn, ab Karlsruhe über Teile der noch nicht vollständig ausgebauten Strecke Karlsruhe–Basel" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin Ostbahnhof – Basel SBB (einzelne Züge Interlaken Ost, Brig, Chur)" } ], "id": "concept_ice_12", "type": "concept", "title": "ICE 12 (Berlijn – Bazel/Interlaken)", "slug": "ice-12", "summary": "De ICE-lijn 12 rijdt in een tweeuursfrequentie van Berlijn via Wolfsburg, Göttingen, Kassel-Wilhelmshöhe, Frankfurt am Main en Karlsruhe naar Bazel, enkele treinen verder naar Zwitserland (Interlaken, Brig, Chur).", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 12; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 12 verbindt Berlijn via Wolfsburg, Braunschweig, Hildesheim, Göttingen, Kassel-Wilhelmshöhe en Fulda met Frankfurt am Main en rijdt over de Rheintalbahn (Mannheim, Karlsruhe, Freiburg) naar Bazel. Elke tweede trein rijdt over de grens naar Zwitserland, enkele treinen verder naar Bern, Interlaken, Visp/Brig of Zürich/Chur. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 12 rijdt in een tweeuursfrequentie van Berlijn via Braunschweig, Kassel en Frankfurt naar Bazel en verder naar Zwitserland, enkele treinen naar Zürich, Chur, Interlaken of Brig. Tussen Berlijn en Fulda vormt ze met de in 2017 ingestelde lijn 13 een uurfrequentie, tussen Mannheim en Bazel met lijn 43. Een nachtelijk treinenpaar rijdt via Hannover in plaats van via Braunschweig.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Berlin Ostbahnhof\n- Berlin Hbf\n- Berlin-Spandau\n- Wolfsburg Hbf\n- Braunschweig Hbf\n- Hildesheim Hbf\n- Göttingen\n- Kassel-Wilhelmshöhe\n- Fulda\n- Frankfurt (Main) Hbf\n- Mannheim Hbf\n- Karlsruhe Hbf\n- Freiburg (Breisgau) Hbf\n- Basel Bad Bf\n- Basel SBB\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie", "url": "/concepts/ice-12.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "9. Dezember 2018 (Verlängerung bis Neuperlach Zentrum)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "2013" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_stations", "value": "19" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb (Verstärkerlinie)" }, { "key": "line_structure", "value": "Olympiazentrum – Scheidplatz – Hauptbahnhof – Innsbrucker Ring – Neuperlach Zentrum" }, { "key": "line_termini", "value": "Olympiazentrum – Neuperlach Zentrum" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u8", "type": "concept", "title": "Lijn U8 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u8", "summary": "De U8 is een spitslijn van de Münchense metro, die in 2013 als eigen lijnnummer werd ingevoerd en zaterdagmiddag over 19 stations van het Olympiazentrum tot Neuperlach Zentrum rijdt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U8 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U8_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Betriebszeiten; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvg", "title": "MVG – Pressemitteilung „U2 und U8: Einschränkungen im Abschnitt Giesing–Innsbrucker Ring an Wochenenden“", "url": "https://www.mvg.de/presse/pressemeldungen/presse-2025/2025-06-03-hintergleisflaechensanierung.html", "locator": "Linienweg U8 Olympiazentrum–Neuperlach Zentrum; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U8", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第188页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 29, "body": "## Overzicht\n\nDe U8 is een spitslijn van de Münchense metro. Bij de dienstregelingwisseling op 15 december 2013 kregen de al eerder op zaterdag rijdende spitsritten van het Olympiazentrum over het hoofdstation naar het Sendlinger Tor een eigen lijnnummer; sinds 9 december 2018 rijden de treinen verder tot Neuperlach Zentrum. De lijn rijdt uitsluitend zaterdagmiddag, ontlast de lijnen U2 en U3 en maakt een overstapvrije verbinding van het hoofdstation naar de Olympiapark mogelijk. Zij bedient 19 stations op alle drie de hoofdtrajecten van het net.\n\nDe U8 gebruikt uitsluitend trajecten van andere lijnen: tussen Olympiazentrum en Scheidplatz rijdt zij parallel aan de U3 (hoofdtraject 1), vervolgens tot de Innsbrucker Ring parallel aan de U2 (hoofdtraject 2) en van daar parallel aan de U5 (hoofdtraject 3) tot Neuperlach Zentrum. Zij bedient daarmee een traject van de historische lijn U8 van 1980–1988, die toen van het Olympiazentrum over het Sendlinger Tor naar Neuperlach Süd reed.\n\n## Dienstregeling\n\nDe U8 rijdt uitsluitend op zaterdagmiddag. Bij bouwwerkzaamheden in het net wordt zij tijdelijk verkort geëxploiteerd (bijvoorbeeld tussen Hauptbahnhof en Neuperlach Zentrum).\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nBij de dienstregelingwisseling op 15 december 2013 kreeg de zaterdagmiddagspitslijn tussen het Olympiazentrum en de tak naar het beursterrein een eigen lijnnummer; zij ontlast de U2 en U3 en verbetert de verbinding van het hoofdstation naar de Olympiapark. Op 9 december 2018 werd de U8 verlengd tot Neuperlach Zentrum. Al eerder bestond van 1980 tot 1988 een U8 tussen Olympiazentrum en Neuperlach Süd, die in 1988 in U2 werd omgedoopt.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Neuperlach Zentrum:\n\n- Olympiazentrum\n- Petuelring\n- Scheidplatz\n- Hohenzollernplatz\n- Josephsplatz\n- Theresienstraße\n- Königsplatz\n- Hauptbahnhof\n- Sendlinger Tor\n- Fraunhoferstraße\n- Kolumbusplatz\n- Silberhornstraße\n- Untersbergstraße\n- Giesing\n- Karl-Preis-Platz\n- Innsbrucker Ring\n- Michaelibad\n- Quiddestraße\n- Neuperlach Zentrum", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u8.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "id": "place_de_plaerrer", "type": "place", "title": "Station Plärrer", "slug": "de-plaerrer", "summary": "Het op 20 september 1980 geopende metrostation Plärrer is het enige station waar alle drie Neurenbergse metrolijnen U1, U2 en U3 stoppen, met circa 55.900 reizigers per dag.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahnhof Plärrer — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahnhof_Pl%C3%A4rrer", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd op 20 september 1980 geopend als 15e station van de Neurenbergse metro en was tot 24 september 1988 eindstation van de [[concept_ubahn_nuernberg_u2|U2]]. Het ligt onder het Plärrer, het grootste binnenstedelijke verkeersknooppunt van Neurenberg na het stationsplein, en wordt door circa 55.900 reizigers per dag gebruikt. Exploitant is de [[organization_vag_nuernberg|VAG Nürnberg]].\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: [[concept_ubahn_nuernberg_u1|U1]], [[concept_ubahn_nuernberg_u2|U2]] en [[concept_ubahn_nuernberg_u3|U3]]; op beide niveaus bestaan kruisingsverbindingen tussen de sporen richting Fürth, Röthenbach en het beursterrein (Messe)\n- Tram/bus: overgang naar de tram (halte op verkeersniveau 0) en naar stadsbuslijnen\n\n## Voorzieningen\n\nHet als richtingsstation uitgevoerde station strekt zich uit over vier niveaus: een distributieverdieping (−1) en twee perronniveaus (−2 en −3) met elk een middenperron, waarop alle drie lijnen stoppen. In het station zijn tal van kunstwerken aan de perronmuren te zien.", "url": "/places/de-plaerrer.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 49.4483, "longitude": 11.0653 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1980, "precision": "year", "display": "1980" } }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk Hamburg-Eidelstedt (ICE 1)" }, { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt (mit Linie 23 Hamburg–Berlin Stundentakt; mit den Linien 28 und 29 halbstündliches Angebot Erfurt–Nürnberg)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "Fahrplanjahr 2026: neue Linienführung mit zusätzlichen Halten in Büchen, Ludwigslust und Wittenberge; München wird über Augsburg (Donauwörth, München-Pasing) statt über Ingolstadt erreicht" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 280 km/h (ICE 1)" }, { "key": "line_opened", "value": "Dezember 2017 (wieder eingerichtet mit Inbetriebnahme der Schnellfahrstrecke Erfurt–Nürnberg)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 1" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecke Hamburg–Berlin; ab Berlin über Halle und die Schnellfahrstrecken Erfurt–Leipzig/Halle und Erfurt–Nürnberg (VDE 8); weiter über Bamberg und die Ausbaustrecke Nürnberg–Augsburg nach München" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – München Hbf" } ], "id": "concept_ice_18", "type": "concept", "title": "ICE 18 (Hamburg – Berlijn – München)", "slug": "ice-18", "summary": "De ICE-lijn 18 rijdt in een tweeuursfrequentie van Hamburg-Altona via Berlijn, Halle en Erfurt naar München; tussen Hamburg en Berlijn vormt ze met lijn 23 een uurfrequentie.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 18; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:24+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:24+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 18 verbindt Hamburg-Altona via Hamburg Hbf, Büchen, Ludwigslust en Wittenberge met Berlijn en rijdt van daar via Lutherstadt Wittenberg, Halle (Saale), Erfurt, Bamberg en Nürnberg naar München. Ze gebruikt tussen Erfurt en Nürnberg de hogesnelheidslijn VDE 8 en vormt met lijn 28 tussen Hamburg en Nürnberg een gezamenlijke uurfrequentie. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 1.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 18 werd bij de ingebruikname van de hogesnelheidslijn Erfurt–Nürnberg in december 2017 opnieuw ingesteld en rijdt uitsluitend via Halle. Voor het dienstregelingsjaar 2026 kreeg ze in het kader van de herstructurering van de as Berlijn–München een nieuwe lijnvoering met extra stops in Büchen, Ludwigslust en Wittenberge. Na de richtingswissel in Nürnberg rijdt ze via Augsburg met stops in Donauwörth en München-Pasing naar München.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Hbf\n- Ludwigslust\n- Wittenberge\n- Berlin-Spandau\n- Berlin Hbf\n- Berlin Südkreuz\n- Halle (Saale) Hbf\n- Erfurt Hbf\n- Bamberg\n- Nürnberg Hbf\n- Augsburg Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie (met lijn 28 een gezamenlijke uurfrequentie Hamburg–Nürnberg)", "url": "/concepts/ice-18.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "14. Oktober 2006 (Garching – Garching-Forschungszentrum)" }, { "key": "line_length", "value": "27,4 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1971" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A/B/C (Langzug)" }, { "key": "line_stations", "value": "26" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Garching-Forschungszentrum – Kieferngarten – Odeonsplatz – Sendlinger Tor – Implerstraße – Klinikum Großhadern; 27,416 km, 26 Stationen; längste Linie des Netzes und einzige Linie, die München verlässt (Stadt Garching); gemeinsame Strecke mit U3 zwischen Münchner Freiheit und Implerstraße" }, { "key": "line_termini", "value": "Garching-Forschungszentrum – Klinikum Großhadern" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u6", "type": "concept", "title": "Lijn U6 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u6", "summary": "De U6 is de oudste en met 27,4 km langste traject van de Münchense metro; het net werd in 1971 met haar geopend, zij bedient 26 stations van Garching-Forschungszentrum tot Klinikum Großhadern.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U6 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U6_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U6", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第180、182、185页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:20+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:20+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 36, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U6 rijdt over 27,4 km tussen Garching-Forschungszentrum in het noorden en het Klinikum Großhadern in het zuidwesten en bedient 26 stations. De lijnkleur is blauw. De U6 is de oudste lijn van het net: op 19 oktober 1971 werd het eerste traject van het Münchense metronet geopend; de tunnel onder de Lindwurmstraße tussen Sendlinger Tor en Goetheplatz stamt deels nog uit de jaren 1938–1941. Voor de Olympische Zomerspelen van 1972 werd het traject naar het Olympiazentrum gevoerd. Naar het noorden werd de lijn in 2006 verlengd over Garching-Hochbrück, Garching en Garching-Forschungszentrum – zij is daarmee de enige metrolijn die het stadsgebied van München verlaat. Een westelijke verlenging naar Martinsried is in aanbouw.\n\nOp het binnenstadstraject rijdt de U6 samen met de U3 op hoofdtraject 1 van de Münchner Freiheit over Odeonsplatz, Marienplatz en Sendlinger Tor tot de Implerstraße.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U6 is de oudste lijn van de Münchense metro; de tunnel onder de Lindwurmstraße tussen Sendlinger Tor en Goetheplatz werd al in 1938–1941 gebouwd als deel van een geplande S-Bahn. Op 19 oktober 1971 nam zij als eerste lijn van het net haar dienst op tussen Kieferngarten en Goetheplatz. Naar het zuiden werd zij verlengd in 1975 naar Harras, in 1983 naar Holzapfelkreuth en op 22 mei 1993 naar het Klinikum Großhadern; naar het noorden bereikte zij op 28 oktober 1995 Garching-Hochbrück en op 14 oktober 2006 het Garching-Forschungszentrum. Een verlenging naar Martinsried wordt naar verwachting in 2027 geopend.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Klinikum Großhadern:\n\n- Garching-Forschungszentrum\n- Garching\n- Garching-Hochbrück\n- Fröttmaning\n- Kieferngarten\n- Freimann\n- Studentenstadt\n- Alte Heide\n- Nordfriedhof\n- Dietlindenstraße\n- Münchner Freiheit\n- Giselastraße\n- Universität\n- Odeonsplatz\n- Marienplatz\n- Sendlinger Tor\n- Goetheplatz\n- Poccistraße\n- Implerstraße\n- Harras\n- Partnachplatz\n- Westpark\n- Holzapfelkreuth\n- Haderner Stern\n- Großhadern\n- Klinikum Großhadern", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u6.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "id": "place_de_zob_berlin", "type": "place", "title": "Centraal busstation van Berlijn (ZOB am Funkturm)", "slug": "de-zob-berlin", "summary": "Het in 1966 in bedrijf genomen centrale busstation (ZOB) am Funkturm is met 35 bushaltes, circa 55 regelmatig rijdende busbedrijven en ongeveer zes miljoen reizigers per jaar het belangrijkste langeafstandsbusstation van Berlijn.", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Zentraler Omnibusbahnhof (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Zentraler_Omnibusbahnhof_(Berlin)", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:53+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:53+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 18, "body": "## Overzicht\n\nDe ZOB am Funkturm werd in mei 1966 op initiatief van Gustav Severin in bedrijf genomen en nam de plaats in van het busstation aan het Stuttgarter Platz. Het ligt aan de westelijke rand van City West aan de Masurenallee, direct aan de ringbaan en de parallel lopende stadsautobaan, vlak naast het beursterrein. De ZOB wordt sinds 2001 geëxploiteerd door de Internationale Omnibusbahnhof Betreiber Gesellschaft (IOB), een 100% dochter van de [[organization_bvg|BVG]]. In 2017 werden circa 166.000 vertrekken en aankomsten en ongeveer zes miljoen reizigers en bezoekers geteld.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsbusverkeer: regelmatig nationaal en internationaal langeafstandsbusverkeer van circa 55 busbedrijven, waaronder [[organization_flixbus|FlixBus]] en Eurolines; Berlijn is het Midden-Europese knooppunt voor verbindingen naar Oost-Europa\n- Aansluiting op het openbaar vervoer: S-Bahnstation Messe Nord/ICC (ringbaan, S41/S42/S46) circa 300 m, metrostation Kaiserdamm ([[concept_ubahn_berlin_u2|U2]]) circa 350 m verwijderd; daarnaast diverse BVG-buslijnen\n\n## Voorzieningen\n\nDe ZOB bezit 35 bushaltes (gepland 37) voor lijn- en incidenteel vervoer; na de renovatie worden 27–33 bushaltes tegelijk gebruikt. In het kader van een grondige renovatie en capaciteitsuitbreiding ontstaat een nieuwbouw van twee verdiepingen als wachthal.", "url": "/places/de-zob-berlin.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "bus_station", "coordinates": { "latitude": 52.5075, "longitude": 13.2797 }, "adminArea": "Berlin, Deutschland", "established": { "year": 1966, "precision": "year", "display": "1966" } }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "29. Mai 1999 (Innsbrucker Ring – Messestadt Ost)" }, { "key": "line_length", "value": "24,4 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1980" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A/B/C (Langzug)" }, { "key": "line_stations", "value": "27" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Feldmoching – Hauptbahnhof – Sendlinger Tor – Innsbrucker Ring – Messestadt Ost; 27 Stationen" }, { "key": "line_termini", "value": "Feldmoching – Messestadt Ost" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u2", "type": "concept", "title": "Lijn U2 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u2", "summary": "De U2 is de langste lijn van de Münchense metro; zij werd in 1980 geopend, is 24,4 km lang, bedient 27 stations en rijdt van Feldmoching in het noorden tot de Messestadt Ost in het oosten.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U2 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U2_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U2", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第169、171页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 33, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U2 rijdt over 24,4 km tussen Feldmoching in het noorden van München, waar aansluiting op de S1 naar Freising en de luchthaven bestaat, en de Messestadt Ost in het oosten; zij bedient 27 stations. Zij werd op 18 oktober 1980 met de opening van hoofdtraject 2 (Hauptbahnhof–Innsbrucker Ring) in bedrijf gesteld en aanvankelijk U8 genoemd. Met 24,4 km is zij de langste lijn van het net; haar lijnkleur is rood.\n\nDe U2 is de enige lijn die over alle drie de hoofdtrajecten van het net rijdt: ten noorden van het hoofdstation deelt zij het traject met de U3/U6 tot de Scheidplatz, op het binnenstadstraject rijdt zij samen met de U1 (hoofdtraject 2), en ten oosten van de Innsbrucker Ring rijdt zij als zelfstandige tak over Trudering naar de Messestadt. Op het stadstraject Milbertshofen–Innsbrucker Ring wordt zij in de spits aangevuld door de spitslijn U7.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe huidige U2 ging op 18 oktober 1980 als U8 tussen Scheidplatz en Neuperlach Süd in bedrijf en draagt sinds 1988 de naam U2; geen enkele andere metrolijn van München doorliep meer traject- en naamswisselingen. Naar het noorden werd de lijn in 1993 verlengd tot de Dülferstraße en op 26 oktober 1996 tot Feldmoching. Op 29 mei 1999 volgde de opening van de tak naar het beursterrein; sindsdien eindigt de U2 op de Messestadt Ost en droeg zij het traject naar Neuperlach Süd over aan de U5.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Messestadt Ost:\n\n- Feldmoching\n- Hasenbergl\n- Dülferstraße\n- Harthof\n- Am Hart\n- Frankfurter Ring\n- Milbertshofen\n- Scheidplatz\n- Hohenzollernplatz\n- Josephsplatz\n- Theresienstraße\n- Königsplatz\n- Hauptbahnhof\n- Sendlinger Tor\n- Fraunhoferstraße\n- Kolumbusplatz\n- Silberhornstraße\n- Untersbergstraße\n- Giesing\n- Karl-Preis-Platz\n- Innsbrucker Ring\n- Josephsburg\n- Kreillerstraße\n- Trudering\n- Moosfeld\n- Messestadt West\n- Messestadt Ost", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u2.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "id": "place_de_frankfurt_flughafen_regionalbahnhof", "type": "place", "title": "Regionaal station van Luchthaven Frankfurt", "slug": "de-frankfurt-flughafen-regionalbahnhof", "summary": "Het op 14 maart 1972 geopende regionale station van de luchthaven is het tweede luchthavenstation van Duitsland, met drie sporen onder Terminal 1 en dagelijks meer dan 40.000 in-, uit- en overstappers (2017).", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Frankfurt (Main) Flughafen Regionalbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Frankfurt_(Main)_Flughafen_Regionalbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:58+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:58+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet regionale station werd op 14 maart 1972 geopend als deel van de nieuwe Terminal Mitte (thans Terminal 1) en was na Berlin-Schönefeld het tweede luchthavenstation van Duitsland. Tot de ingebruikname van het langeafstandsstation in 1999 heette het „Frankfurt (Main) Flughafen“ en bediende het ook het langeafstandsverkeer. Volgens opgave van de luchthaven stappen in 2017 dagelijks meer dan 40.000 mensen in, uit of over.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): de lijnen S8 en S9 van de S-Bahn Rhein-Main rijden om de beurt elke 15 minuten naar Wiesbaden respectievelijk Offenbach/Hanau\n- Regionaal verkeer: twee Regional-Express-lijnen tussen Frankfurt am Main en Saarbrücken respectievelijk Koblenz stoppen hier (elke twee uur, gezamenlijk elk uur tot Ingelheim)\n- Langeafstandsverkeer: sinds 2011 stoppen er geregelde geen langeafstandstreinen meer; afzonderlijke Nightjet-treinen bedienen het station 's nachts\n\n## Voorzieningen\n\nHet station is een driesporig tunnel-doorgangsstation met een 410 m lang middenperron, dat oorspronkelijk voor het langeafstandsverkeer was ontworpen. Via overgangen is het direct verbonden met Terminal 1; het aparte langeafstandsstation (sinds 1999) ligt ten noorden ervan.", "url": "/places/de-frankfurt-flughafen-regionalbahnhof.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 50.0519, "longitude": 8.5778 }, "adminArea": "Hessen, Deutschland", "established": { "year": 1972, "precision": "year", "display": "1972" } }, { "id": "place_de_muenchen_flughafen", "type": "place", "title": "Station van Luchthaven München", "slug": "de-muenchen-flughafen", "summary": "Het station van Luchthaven München ging op 7 maart 1992 in bedrijf en is als tunnelstation onder de terminal eindstation van de S-Bahnlijnen S1 en S8; een langeafstandsstation is tot op heden niet gerealiseerd.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof München Flughafen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_M%C3%BCnchen_Flughafen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:58+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:58+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd op 7 maart 1992 – kort voor de opening van de luchthaven op 17 mei 1992 – samen met de nieuwe MVV-S-Bahnlijn S8 in bedrijf genomen. De halte München Flughafen Terminal ligt op niveau 2 van de luchthaven in een tot 11 m diepe, 1,3 km lange tunnel onder de terminals. Het stationgedeelte München Flughafen Besucherpark bedient het bezoekerspark tussen de startbanen. De in 2006 door de DB opgegeven dagwaarde aan reizigers en bezoekers bedroeg bijna 50.000.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): eindstation van de lijnen S1 (sinds 28 november 1998 via de Neufahrner Spange) en S8\n- Regionaal verkeer: sinds eind 2018 rijdt elk uur de Airport Express naar Regensburg\n- Langeafstandsverkeer: er bestaat geen langeafstandsstation; het Mangfallplan en voorstellen voor een aansluiting per langeafstandstrein (o.a. via de geplande Omega-Spange) zijn niet gerealiseerd\n\n## Voorzieningen\n\nHet tunnelstation Terminal bezit een 233 m lang middenperron met twee sporen; in het oosten sluit een 400 m lange dubbelsporige opstel- en keerinstallatie onder Terminal 2 aan. Het stationgedeelte Besucherpark heeft twee sporen aan een 211 m lang middenperron, verbonden via een 263 m lange voetgangersbrug (geopend in 1991).", "url": "/places/de-muenchen-flughafen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 48.3539, "longitude": 11.7858 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1992, "precision": "year", "display": "1992" } }, { "id": "place_de_ber_flughafen", "type": "place", "title": "Station van Luchthaven Berlijn-Brandenburg", "slug": "de-ber-flughafen", "summary": "Het station van Luchthaven Berlijn-Brandenburg ligt als tunnelstation direct onder de BER-terminal, ging op 31 oktober 2020 in bedrijf en biedt zes sporen voor langeafstands-, regionaal en S-Bahnverkeer.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof Berlin Brandenburg Flughafen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_Berlin_Brandenburg_Flughafen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:57+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:57+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd als tunnelstation onder de terminal van de luchthaven Berlijn Brandenburg al op 30 oktober 2011 bouwkundig voltooid, maar ging door de bouwvertragingen van de luchthaven pas met diens opening op 31 oktober 2020 in geregelde dienst. Het verbindt de luchthaven met Berlijn en Brandenburg; in het station en zijn toelooplijnen werd in totaal circa 636 miljoen euro geïnvesteerd.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Regionaal verkeer: Airport-Express (FEX) naar Berlin Hbf, RE 7, RB 14 en RB 22\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): lijnen S9 en S45 (station „Flughafen BER Terminal 1-2“)\n- Langeafstandsverkeer: IC-verbinding Dresden–Rostock stopt op het station; sinds de opening bestaan voortdurende plannen voor verdere langeafstandsverbindingen\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit zes perronsporen aan drie middenperrons: twee voor regionaal en langeafstandsverkeer (elk 405 m lang) en een 152,5 m lang S-Bahnperron, dat vanaf het westen als kop eindigt. De langeafstandssporen lopen in een tunnel tussen de twee startbanen onder de terminal door.", "url": "/places/de-ber-flughafen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 52.3667, "longitude": 13.5033 }, "adminArea": "Brandenburg, Deutschland", "established": { "year": 2020, "precision": "year", "display": "2020" } }, { "id": "place_de_zob_muenchen", "type": "place", "title": "Centraal busstation van München (Hackerbrücke)", "slug": "de-zob-muenchen", "summary": "Het op 11 september 2009 geopende centrale busstation van München (ZOB) aan de Hackerbrücke is met 29 bushaltes het centrale langeafstandsbusknooppunt van de hoofdstad van de deelstaat en tegelijk een winkelcentrum.", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Zentraler Omnibusbahnhof München — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Zentraler_Omnibusbahnhof_M%C3%BCnchen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:57+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:57+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 18, "body": "## Overzicht\n\nDe ZOB München werd op 11 september 2009 geopend en ligt in de directe nabijheid van de Hackerbrücke en het centraal station. Het door Auer + Weber + Assoziierte ontworpen multifunctionele bouwwerk met circa 25.000 m² grondoppervlakte en zeven verdiepingen heeft een aluminiumbuisgevel die naar de kopvorm van een ICE-trein is gemodelleerd; alleen daarvoor werden circa 31 km buizen gebruikt. Na de deregulering van de langeafstandsbusmarkt steeg het aantal dagelijkse aankomsten en vertrekken van 80 (2010) naar 135 (2013).\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsbusverkeer: regelmatig nationaal en internationaal langeafstandsbusverkeer, o.a. van [[organization_flixbus|FlixBus]] en IC Bus; eveneens het merendeel van het toeristische busverkeer in München\n- Aansluiting op het openbaar vervoer: direct naast het station ligt het S-Bahnstation Hackerbrücke; het centraal station is te voet bereikbaar; stadsbusverkeer rijdt via de omliggende haltes\n\n## Voorzieningen\n\nHet busstation ligt onder de begane grond en bezit 29 bushaltes. Via roltrappen en liften bereiken reizigers de op de eerste verdieping gelegen winkelpassage met detailhandel en horeca.", "url": "/places/de-zob-muenchen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "bus_station", "coordinates": { "latitude": 48.1424, "longitude": 11.5499 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 2009, "precision": "year", "display": "2009" } }, { "id": "place_de_zob_hamburg", "type": "place", "title": "Centraal busstation van Hamburg", "slug": "de-zob-hamburg", "summary": "Het in 2003 geopende centrale busstation van Hamburg (ook „Bus Port Hamburg“) ligt direct ten zuidoosten van het centraal station en registreert circa 38.800 vertrekken per jaar met naar schatting drie miljoen passagiers.", "status": "published", "categories": [ "category-transit" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Zentraler Omnibusbahnhof Hamburg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Zentraler_Omnibusbahnhof_Hamburg", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:56+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:56+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 18, "body": "## Overzicht\n\nDe ZOB Hamburg ligt in de wijk St. Georg aan de Adenauerallee direct ten zuidoosten van het centraal station. De na de naoorlogse bouwwerken van 1950/1951 nieuw opgerichte installatie werd op 24 mei 2003 geopend; het van ver zichtbare, 's nachts verlichte dak met een sikkelvormige ringdraagconstructie overspant 3.400 m² en kreeg in 2006 de „Outstanding Structure Award“ van de IABSE. Exploitant is de Zentral-Omnibus-Bahnhof „ZOB“ Hamburg GmbH, waarvan de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn]] de meerderheid houdt. In 2013 waren er 38.830 vertrekken met naar schatting drie miljoen reizigers.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsbusverkeer: centraal haltepunt van het binnenlandse en grensoverschrijdende langeafstandsbusverkeer, in het bijzonder van [[organization_flixbus|FlixBus]]; de meest frequente relatie was in 2014 de verbinding naar Berlijn met meer dan 30 ritten per dag\n- Aansluiting op het openbaar vervoer: directe toegang tot de tussenverdieping van het metrostation Hauptbahnhof Süd ([[concept_ubahn_hamburg_u1|U1]]/[[concept_ubahn_hamburg_u3|U3]]); het centraal station met langeafstands- en regionaal verkeer evenals S-Bahn ligt op twee tot drie minuten lopen; daartoe metrobuslijnen 5 en 19, snelbussen en nachtbussen\n\n## Voorzieningen\n\nDe installatie werd als eerste busstation van Duitsland aangelegd in havenvormige (quay-vormige) bouwwijze en wordt met de klok mee bereden; de bushaltes liggen onder het karakteristieke translucide dak.", "url": "/places/de-zob-hamburg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "bus_station", "coordinates": { "latitude": 53.5519, "longitude": 10.0115 }, "adminArea": "Hamburg, Deutschland", "established": { "year": 2003, "precision": "year", "display": "2003" } }, { "id": "place_de_odeonsplatz", "type": "place", "title": "Station Odeonsplatz", "slug": "de-odeonsplatz", "summary": "Het op 19 oktober 1971 geopende metrostation Odeonsplatz is naast het centraal station en het Sendlinger Tor een kruisingsstation van de Münchense stamlijnen, waar U3, U4, U5 en U6 samenkomen.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahnhof Odeonsplatz — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahnhof_Odeonsplatz", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:53+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:53+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd op 19 oktober 1971 geopend met het eerste gedeelte van de noord-zuidstamlijn; de perrons van de lijnen [[concept_ubahn_muenchen_u4|U4]] en [[concept_ubahn_muenchen_u5|U5]] (stamlijn 3) volgden in 1984. Het ligt in de oude stad onder het Odeonsplatz en is naast het centraal station en het Sendlinger Tor een van de drie kruisingsstations van de Münchense metrostamlijnen.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: [[concept_ubahn_muenchen_u3|U3]] en [[concept_ubahn_muenchen_u6|U6]] op het bovenste niveau (stamlijn 1); [[concept_ubahn_muenchen_u4|U4]] en [[concept_ubahn_muenchen_u5|U5]] op het onderste niveau (stamlijn 3)\n- S-Bahn/regionaal verkeer: geen; overgang naar de buslijnen 100 en 153\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit vier sporen: het bovenste niveau heeft een middenperron voor U3/U6 met rode tegels en een perronlengte van 120 m; het onderste niveau voor U4/U5 bestaat uit twee gescheiden, eensporige buizen met zijperrons. Beide niveaus zijn via een smalle verbindingstrap met elkaar verbonden.", "url": "/places/de-odeonsplatz.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 48.1425, "longitude": 11.5775 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1971, "precision": "year", "display": "1971" } }, { "id": "place_de_jungfernstieg", "type": "place", "title": "Station Jungfernstieg", "slug": "de-jungfernstieg", "summary": "Het station Jungfernstieg, waarvan het eerste perron in 1931 met de „KellJung“-lijn werd geopend, is een tunnelstation met drie niveaus onder de Binnenalster met U1, U2, U4 en de City-S-Bahnlijnen S1–S3.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-railway-station", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof Hamburg Jungfernstieg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_Hamburg_Jungfernstieg", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet eerste perron werd op 25 maart 1931 met de „KellJung“-lijn (thans deel van de [[concept_ubahn_hamburg_u1|U1]]) geopend. De perrons voor [[concept_ubahn_hamburg_u2|U2]] en [[concept_ubahn_hamburg_u4|U4]] gingen op 3 juni 1973 in bedrijf, het S-Bahnperron van de City-S-Bahn op 1 juni 1975. Het totale complex strekt zich uit over drie met elkaar verbonden perronhallen onder de gelijknamige straat en het gebied van de Kleine Alster.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: [[concept_ubahn_hamburg_u1|U1]] op niveau −2, [[concept_ubahn_hamburg_u2|U2]] en [[concept_ubahn_hamburg_u4|U4]] (sinds 29 november 2012) op niveau −4; overgang naar de [[concept_ubahn_hamburg_u3|U3]] via de sinds 1958 bestaande ondergrondse verbinding naar het station Rathaus\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): gemeenschappelijk station van de City-S-Bahn voor de lijnen S1, S2 en S3 op niveau −3\n\n## Voorzieningen\n\nHet tunnelstation omvat vier perrons op drie niveaus: elk twee sporen voor de U1, de S-Bahn (City-S-Bahn) en de U2/U4. Exploitant van de metrovoorzieningen is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn]]; het S-Bahnperron behoort tot de DB. Via het station Rathaus bestaat een ondergrondse doorgaande verbinding naar de U3-ring.", "url": "/places/de-jungfernstieg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 53.5525, "longitude": 9.9933 }, "adminArea": "Hamburg, Deutschland", "established": { "year": 1931, "precision": "year", "display": "1931" } }, { "id": "place_de_nollendorfplatz", "type": "place", "title": "Station Nollendorfplatz", "slug": "de-nollendorfplatz", "summary": "Het in 1902 geopende metrostation Nollendorfplatz is het enige Berlijnse station waar alle vier kleinprofiellijnen U1, U2, U3 en U4 stoppen, met een monumentaal verhoogstation met wederopgebouwde koepel.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahnhof Nollendorfplatz — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahnhof_Nollendorfplatz", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:52+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nHet verhoogstation werd in 1902 geopend als station van de Berlijnse Hochbahn-hoofdlijn en gebouwd naar plannen van Wilhelm Cremer en Richard Wolffenstein. Nollendorfplatz is het enige metrostation van Berlijn waar alle vier kleinprofiellijnen [[concept_ubahn_berlin_u1|U1]], [[concept_ubahn_berlin_u2|U2]], [[concept_ubahn_berlin_u3|U3]] en [[concept_ubahn_berlin_u4|U4]] stoppen. De koepel van het verhoogstation werd tussen 1999 en 2002 in vereenvoudigde vorm uitsluitend door donaties wederopgebouwd; het complex staat onder monumentenzorg.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: [[concept_ubahn_berlin_u1|U1]], [[concept_ubahn_berlin_u2|U2]], [[concept_ubahn_berlin_u3|U3]] en [[concept_ubahn_berlin_u4|U4]]; de U4 (voormalige Schönebergse metro, vanaf 1910 hier) is de enige lijn die in Nollendorfplatz eindigt\n- S-Bahn/regionaal verkeer: geen; overgang naar buslijnen van de [[organization_bvg|BVG]]\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bestaat uit het bovengrondse verhoogstation met koepelgebouw voor de U2 alsmede een ondergronds station met twee niveaus: de U1- en U3-treinen richting Warschauer Straße stoppen op het bovenste, de U4 en de U1/U3-richtingen richting Wittenbergplatz op het onderste perron. Het verhoogstation werd in 1926 in vereenvoudigde vorm zonder koepel herbouwd.", "url": "/places/de-nollendorfplatz.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 52.4996, "longitude": 13.3539 }, "adminArea": "Berlin, Deutschland", "established": { "year": 1902, "precision": "year", "display": "1902" } }, { "id": "place_de_alexanderplatz", "type": "place", "title": "Station Alexanderplatz", "slug": "de-alexanderplatz", "summary": "Het in 1882 geopende station Alexanderplatz verbindt het regionale en S-Bahnverkeer op de Stadtbahn met het grootste metrostation van Berlijn, waar de lijnen U2, U5 en U8 kruisen.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-rail", "tag-railway-station", "tag-metro-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bahnhof Berlin Alexanderplatz — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bahnhof_Berlin_Alexanderplatz", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:50+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:50+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet station Alexanderplatz ging op 7 februari 1882 in bedrijf (S-Bahnbedrijf vanaf 1928) op de Berlijnse Stadtbahn en is tegenwoordig een belangrijk kruisingsstation in het stadsverkeer van Berlijn. In 2018 stond het met circa 140.000 reizigers per dag in het regionale en S-Bahnverkeer op de derde plaats van de Berlijnse stations.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Metro: het metrostation Alexanderplatz is het grootste van het Berlijnse net en wordt bediend door de lijnen [[concept_ubahn_berlin_u2|U2]], [[concept_ubahn_berlin_u5|U5]] en [[concept_ubahn_berlin_u8|U8]]; het is H-vormig aangelegd (U2 in de oostelijke, U8 in de westelijke arm, U5 op het onderste tussenniveau)\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): halte van de Stadtbahnlijnen S5, S7 en S9\n- Regionaal verkeer: bediend door regionaal treinen, waaronder de Harz-Berlin-Express (HBX)\n\n## Voorzieningen\n\nHet Stadtbahnstation bezit twee perronsporen; het metrostation omvat drie perrons op drie niveaus (U2-perron geopend in 1913). Bovengronds zijn er overstapmogelijkheden naar meerdere metrobus- en tramlijnen; 's nachts is Alexanderplatz een van de centrale overstappunten van Berlijn.", "url": "/places/de-alexanderplatz.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "metro_station", "coordinates": { "latitude": 52.5214, "longitude": 13.412 }, "adminArea": "Berlin, Deutschland", "established": { "year": 1882, "precision": "year", "display": "1882" } }, { "id": "place_de_dresden_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Dresden (Dresden Hauptbahnhof)", "slug": "de-dresden-hbf", "summary": "Het in 1898 voltooide centraal station van Dresden is een gecombineerd doorgangs- en kopstation op een viaduct met 16 sporen en circa 64.500 reizigers per dag; de middenhal werd in 2006 door Norman Foster gerenoveerd.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Dresden Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Dresden_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:50+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:50+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet gehele stationsgebouw ging op 16 april 1898 in bedrijf. Het station ligt als doorgangsstation op een circa 4,50 m hoog viaduct; de middenhal is als kopstation uitgevoerd. Na de verbouwing door Norman Foster, die op 10 november 2006 werd afgerond, wordt de hal gekenmerkt door een membraamdak van glasvezelversterkt materiaal. Dagelijks registreren de stations circa 64.500 reizigers en 530 treinritten.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_50|ICE 50]] (Dresden–Leipzig–Frankfurt–Wiesbaden); daarnaast EC naar Praag en Hamburg, IC 17 en IC 55\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): knooppunt van de Dresdner S-Bahn met de lijnen S1–S3\n- Regionaal verkeer: RE- en RB-lijnen o.a. naar Bautzen, Görlitz, Chemnitz, Cottbus en Leipzig\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit 16 perronsporen; de zeven kopsporen liggen in de middenhal, drie doorgaande sporen in elk van de beide zijhallen. Voor het station bevinden zich haltes van de tramlijnen 3, 7, 8 en 10.", "url": "/places/de-dresden-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 51.0403, "longitude": 13.7314 }, "adminArea": "Sachsen, Deutschland", "established": { "year": 1898, "precision": "year", "display": "1898" } }, { "id": "place_de_frankfurt_flughafen_fernbahnhof", "type": "place", "title": "Langeafstandsstation van Luchthaven Frankfurt", "slug": "de-frankfurt-flughafen-fernbahnhof", "summary": "Het op 30 mei 1999 geopende langeafstandsstation van de luchthaven is het grootste luchthavenstation van Duitsland met circa 23.000 reizigers per dag en vier sporen aan twee richtingsperrons onder het bouwwerk The Squaire.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Frankfurt am Main Flughafen Fernbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Frankfurt_(Main)_Flughafen_Fernbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet langeafstandsstation werd op 30 mei 1999 geopend en is ontstaan als aanvulling op het bestaande regionale station. Het geldt met circa 23.000 reizigers per dag als het grootste luchthavenstation van Duitsland. Het stationsgebouw met zijn tot 15 m hoge glazen dakconstructie werd in 2010 geïntegreerd in het kantorengebouw The Squaire en ligt ten noorden van de terminal aan de hogesnelheidslijn Keulen–Rijn/Main.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_25|ICE 25]], [[concept_ice_41|ICE 41]], [[concept_ice_42|ICE 42]], [[concept_ice_43|ICE 43]]; daarnaast verdere ICE-lijnen (o.a. naar Berlijn, Hamburg en Wenen) evenals IC-treinen\n- Regionaal verkeer: één Regionalbahn-lijn (RB 58); S-Bahn- en regionaal verkeer lopen via het aparte regionale station\n\n## Voorzieningen\n\nHet als Reiterbahnhof (dwars over het bouwwerk) uitgevoerde station bezit twee richtingsperrons met elk twee sporen (sporen „Fern 4“ tot en met „Fern 7“). De sporen 4/5 lopen richting Frankfurt en Mannheim, de sporen 6/7 richting Mainz en Keulen. Het aparte regionale station (sinds 1972) ontsluit Terminal 1; het langeafstandsstation is via gangen en overgangen verbonden met Terminal 1.", "url": "/places/de-frankfurt-flughafen-fernbahnhof.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 50.0528, "longitude": 8.57 }, "adminArea": "Hessen, Deutschland", "established": { "year": 1999, "precision": "year", "display": "1999" } }, { "id": "place_de_hannover_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Hannover (Hannover Hauptbahnhof)", "slug": "de-hannover-hbf", "summary": "Het in 1843 geopende centraal station van Hannover (huidig gebouw 1879) is met 12 perronsporen, circa 280.000 reizigers per dag en 750 treinen per dag een centraal kruisingsstation en knooppunt van de S-Bahn Hannover.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hannover Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hannover_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet eerste station op deze plaats ging in 1843 in bedrijf; het huidige stationsgebouw werd in 1879 opgericht. Het doorgangsstation is een van de 21 stations van prijscategorie 1 en met circa 280.000 reizigers per dag het zevende drukste langeafstandsstation van de Deutsche Bahn; in 2016 passeerden het circa 750 treinen per dag.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_25|ICE 25]]; daarnaast verdere ICE- en IC-lijnen (o.a. ICE 20/22 naar Frankfurt) en Nightjet\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): centraal knooppunt van de in 2000 ter gelegenheid van de Expo geopende S-Bahn Hannover met de lijnen S1–S8\n- Regionaal verkeer: talrijke RE- en RB-lijnen, o.a. naar Wolfsburg, Braunschweig, Bremen en Norddeich\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit zes perrons met 12 perronsporen plus twee doorgaande hoofdsporen. Ten noorden van het station ligt sinds 1975 het ondergrondse Stadtbahnstation Hauptbahnhof met vier sporen voor de A- en B-lijnen van het Hannoverse Stadtbahnnet.", "url": "/places/de-hannover-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 52.3772, "longitude": 9.7417 }, "adminArea": "Niedersachsen, Deutschland", "established": { "year": 1843, "precision": "year", "display": "1843" } }, { "id": "place_de_nuernberg_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Neurenberg (Nürnberg Hauptbahnhof)", "slug": "de-nuernberg-hbf", "summary": "Het centraal station van Neurenberg (voor het eerst 1844, huidig gebouw 1906) is met 22 perronsporen het spoorrijkste doorgangsstation van Europa, dagelijks circa 200.000 reizigers en knooppunt van ICE-, metro- en S-Bahnverkeer.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Nürnberg Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/N%C3%BCrnberg_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:49+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet eerste station werd op 1 oktober 1844 geopend; het huidige neobarokke stationsgebouw naar plannen van Karl Zenger werd in 1906 voltooid. Het doorgangsstation is met 22 perronsporen het spoorrijkste station van deze bouwvorm in Europa en met circa 200.000 reizigers per dag het negende drukste langeafstandsstation van de Deutsche Bahn.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_18|ICE 18]], [[concept_ice_25|ICE 25]], [[concept_ice_28|ICE 28]], [[concept_ice_29|ICE 29]], [[concept_ice_41|ICE 41]]; daarnaast verdere ICE- en IC-lijnen (o.a. naar Wenen en Hamburg)\n- Metro: directe aansluiting op het metronet van de [[organization_vag_nuernberg|VAG Nürnberg]] met de lijnen [[concept_ubahn_nuernberg_u1|U1]], [[concept_ubahn_nuernberg_u2|U2]] en [[concept_ubahn_nuernberg_u3|U3]] (tussenstation in het stadsnet)\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): centraal knooppunt van de S-Bahn Nürnberg met de lijnen S1–S4\n- Regionaal verkeer: RE/RB-lijnen o.a. naar Bayreuth, Hof, Regensburg en München alsmede naar Praag en Cheb\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit 25 sporen, waarvan 22 perronsporen (18 langeafstands- en regionaalsporen en 4 S-Bahn-sporen). Op het stationsplein bevinden zich twee tramhaltes en bushaltes; circa 200 m ten oosten ligt het centrale busstation van Neurenberg.", "url": "/places/de-nuernberg-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 49.4464, "longitude": 11.0819 }, "adminArea": "Bayern, Deutschland", "established": { "year": 1906, "precision": "year", "display": "1906" } }, { "id": "place_de_duesseldorf_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Düsseldorf (Düsseldorf Hauptbahnhof)", "slug": "de-duesseldorf-hbf", "summary": "Het in 1891 geopende centraal station van Düsseldorf is een doorgangsstation met 16 perronsporen en circa 270.000 reizigers per dag (2017) en een van de twee langeafstandsstations van de hoofdstad van de deelstaat.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Düsseldorf Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/D%C3%BCsseldorf_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:46+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:46+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet eerste centraal station werd op 1 oktober 1891 geopend; het huidige stationsgebouw in de stijl van het Nieuwe Bouwen ontstond in 1932–1936 en werd in 1980–1985 ingrijpend verbouwd. Het station is een knooppunt van het spoorwegpersonenverkeer in het Rijn-Ruhrgebied met circa 270.000 reizigers per dag (2017).\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_41|ICE 41]], [[concept_ice_42|ICE 42]], [[concept_ice_43|ICE 43]]; daarnaast IC/EC-lijnen, Thalys naar Parijs en ÖBB Nightjet\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): lijnen van de S-Bahn Rhein-Ruhr (o.a. S1, S6, S8, S11, S28, S68)\n- Regionaal verkeer: tien RE-lijnen (o.a. RRX) en meerdere RB-lijnen\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit 16 perronsporen aan acht overdekte perrons. Daaronder ligt een in 1988 geopend ondergronds Stadtbahnstation met vier sporen aan twee middenperrons, dat wordt bediend door de stamlijnen 1 en 2 van het Düsseldorfse Stadtbahnnet.", "url": "/places/de-duesseldorf-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 51.2203, "longitude": 6.7928 }, "adminArea": "Nordrhein-Westfalen, Deutschland", "established": { "year": 1891, "precision": "year", "display": "1891" } }, { "id": "place_de_koeln_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Keulen (Köln Hauptbahnhof)", "slug": "de-koeln-hbf", "summary": "Het in 1859 geopende centraal station van Keulen ligt direct bij de dom, beschikt over 11 sporen en is met circa 350.000 reizigers per dag een van de drukste stations van Duitsland.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Köln Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/K%C3%B6ln_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:46+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:46+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet station werd in 1859 als „Centralbahnhof“ samen met de Dombrücke geopend; het huidige stationsgebouw opende na oorlogsschade in 1957. Het is een doorgangsstation in de directe nabijheid van de dom van Keulen en behoort tot prijscategorie 1. Dagelijks maken circa 350.000 reizigers en bezoekers gebruik van het station met circa 1.200 treinritten.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_42|ICE 42]], [[concept_ice_43|ICE 43]]; daarnaast verdere ICE-lijnen en ICE International/Thalys naar Amsterdam, Brussel en Parijs, IC/EC-verbindingen en ÖBB Nightjet\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): aansluiting op het net van de S-Bahn Rhein-Sieg via de sporen 10 en 11\n- Regionaal verkeer: RE 1, 5, 6, 7, 8, 9, 12, 22 alsmede meerdere RB-lijnen\n\n## Voorzieningen\n\nHet station heeft 11 sporen (waarvan 9 voor langeafstands- en regionaal verkeer en 2 S-Bahn-sporen) aan overdekte perrons. Twee ondergrondse haltes van de Keulse Stadtbahn – Dom/Hauptbahnhof en Breslauer Platz/Hauptbahnhof – ontsluiten het station van onderaf.", "url": "/places/de-koeln-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 50.9425, "longitude": 6.9581 }, "adminArea": "Nordrhein-Westfalen, Deutschland", "established": { "year": 1859, "precision": "year", "display": "1859" } }, { "id": "place_de_hamburg_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Hamburg (Hamburg Hauptbahnhof)", "slug": "de-hamburg-hbf", "summary": "Het in 1906 geopende centraal station van Hamburg is met circa 550.000 reizigers per dag (2018) het drukste langeafstandsstation van Duitsland en na het Parijse Noordstation het op een na grootste station van Europa.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hamburg Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hamburg_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:45+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:45+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet Hamburg Hauptbahnhof werd op 6 december 1906 geopend en verving meerdere vroegere kopstations. Als doorgangsstation met 12 perronsporen is het het belangrijkste spoorwegknooppunt van Noord-Duitsland en behoort het tot prijscategorie 1 van DB Station \u0026 Service. In 2018 werden dagelijks circa 550.000 reizigers geteld – na het Parijse Noordstation het op een na grootste station van Europa.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_18|ICE 18]], [[concept_ice_25|ICE 25]], [[concept_ice_28|ICE 28]], [[concept_ice_42|ICE 42]]; daarnaast IC/EC-lijnen, ÖBB Nightjet en FlixTrain\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): alle lijnen van de Hamburgse S-Bahn (S1, S11, S2, S21, S3, S31) op vier sporen\n- Metro: Hauptbahnhof Süd (geopend in 1912) met [[concept_ubahn_hamburg_u1|U1]] en [[concept_ubahn_hamburg_u3|U3]]; Hauptbahnhof Nord (geopend in 1968) met [[concept_ubahn_hamburg_u2|U2]] en [[concept_ubahn_hamburg_u4|U4]]\n- Regionaal verkeer: talrijke RE-, RB- en IRE-lijnen naar Sleeswijk-Holstein, Nedersaksen en Mecklenburg-Voor-Pommeren\n\n## Voorzieningen\n\nHet station bezit 12 perronsporen: acht langeafstands- en regionale sporen doorlopend in oost-westrichting en vier S-Bahn-sporen (waarvan twee in een tunnelgedeelte ten oosten van de hal). De twee metrostations Süd en Nord hebben samen zes metrogleisen. Op het zuidoostelijke voorplein ligt het centrale busstation (ZOB) van Hamburg.", "url": "/places/de-hamburg-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 53.5528, "longitude": 10.0064 }, "adminArea": "Hamburg, Deutschland", "established": { "year": 1906, "precision": "year", "display": "1906" } }, { "id": "place_de_berlin_hbf", "type": "place", "title": "Centraal station Berlijn (Berlin Hauptbahnhof)", "slug": "de-berlin-hbf", "summary": "Het centraal station van Berlijn (Berlin Hauptbahnhof), geopend in 2006 als grootste kruisingsstation van Europa, is het centrale spoorwegknooppunt van Berlijn met 14 perronsporen op twee niveaus en dagelijks circa 329.000 reizigers en bezoekers (2019).", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-railway-station" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Berlin Hauptbahnhof — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Berlin_Hauptbahnhof", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nHet Berlin Hauptbahnhof werd officieel geopend op 26 mei 2006 en nam op 28 mei 2006 samen met de Noord-Zuid-langeafstandsbaan de geregelde dienstexploitatie op. Het ontstond op de locatie van het voormalige Lehrter Bahnhof en is als grootste kruisingsstation van Duitsland een van de 21 stations van de hoogste prijscategorie 1 van DB Station \u0026 Service. Volgens eigen opgave van de Deutsche Bahn maakten in 2019 dagelijks circa 329.000 reizigers en bezoekers gebruik van het station.\n\n## Bediende verbindingen\n\n- Langeafstandsverkeer: [[concept_ice_10|ICE 10]], [[concept_ice_11|ICE 11]], [[concept_ice_12|ICE 12]], [[concept_ice_18|ICE 18]], [[concept_ice_28|ICE 28]], [[concept_ice_29|ICE 29]]; daarnaast IC/EC-, Nightjet- en FlixTrain-verbindingen\n- S-Bahn (stedelijke sneltrein): bediening op het bovenste niveau door de Stadtbahn (o.a. S5, S7, S9); de Noord-Zuid-S-Bahn (S21) is in aanbouw\n- Regionaal verkeer: meerdere RE-, RB- en IRE-lijnen op het bovenste en onderste perronniveau\n\n## Voorzieningen\n\nHet station is verdeeld over vijf niveaus met een hoogteverschil van maximaal 25 m. Het bovenste niveau (Stadtbahn) heeft vier langeafstands- en regionale sporen en twee S-Bahn-sporen, het onderste niveau (Noord-Zuid-tunnel) acht langeafstands- en regionale sporen; samen 14 perronsporen. Op het onderste niveau liggen tevens twee metrogleisen (eerst lijn U55, sinds 2020 onderdeel van de [[concept_ubahn_berlin_u5|U5]]).", "url": "/places/de-berlin-hbf.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "railway_station", "coordinates": { "latitude": 52.525, "longitude": 13.3694 }, "adminArea": "Berlin, Deutschland", "established": { "year": 2006, "precision": "year", "display": "2006" } }, { "id": "place_de_sachsen_anhalt", "type": "place", "title": "Saksen-Anhalt", "slug": "de-sachsen-anhalt", "summary": "Saksen-Anhalt ligt in het centrum van Oost-Duitsland, heeft de hoofdstad Magdeburg, rond 20.460 km² oppervlakte en ongeveer 2,18 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Sachsen-Anhalt — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Sachsen-Anhalt", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nSaksen-Anhalt ligt in het centrum van het oosten van Duitsland en strekt zich uit van de Altmark tot de Harz. De hoofdstad is Magdeburg, grootste stad is eveneens Magdeburg, naast Halle (Saale). De deelstaat omvat rond 20.460 km² en telt ongeveer 2,18 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-ST. Saksen-Anhalt trad in 1990 in het kader van de hereniging toe tot de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe drie na 1990 heroprichtte regierungsbezirke (bestuursdistricten) Dessau, Halle en Magdeburg werden per 1 januari 2004 opgeheven. Onder het deelstaatniveau bestaan sinds de kringhervorming van 2007 elf landkreise (plattelandsdistricten) en 3 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Dessau-Roßlau, Halle (Saale), Magdeburg).\n\n## Grootste steden\n\n- Magdeburg（rond 240.000 inwoners）\n- Halle (Saale)（rond 215.000 inwoners）\n- Dessau-Roßlau（rond 76.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nMagdeburg en Halle (Saale) liggen aan de belangrijke oost-west- en noord-zuid-spoor- en snelwegassen (A 2, A 4, A 9, A 14); Halle is verbonden met de luchthaven Leipzig/Halle.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn de chemische industrie in het Mitteldeutsche Chemiedreieck (Dow in Schkopau), machinebouw, landbouw evenals een groeiende fotovoltaïsche en batterijindustrie.", "url": "/places/de-sachsen-anhalt.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 52, "longitude": 11.65 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (Beitritt nach der Wiedervereinigung)" } }, { "id": "place_de_schleswig_holstein", "type": "place", "title": "Sleeswijk-Holstein", "slug": "de-schleswig-holstein", "summary": "Sleeswijk-Holstein ligt tussen de Noordzee en de Oostzee, heeft de hoofdstad Kiel, rond 15.800 km² oppervlakte en ongeveer 2,91 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Schleswig-Holstein — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Schleswig-Holstein", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nSleeswijk-Holstein ligt in het noorden van Duitsland tussen Noordzee en Oostzee en grenst aan Denemarken. De hoofdstad is Kiel. De deelstaat omvat rond 15.800 km² en telt ongeveer 2,91 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-SH. Sleeswijk-Holstein werd in 1946 als deelstaat in de Britse bezettingszone opgericht.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nSleeswijk-Holstein heeft nooit regierungsbezirke (bestuursdistricten) gehad. Onder het deelstaatniveau bestaan 11 kreise (in Sleeswijk-Holstein heten de landkreise „Kreise“) en 4 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Flensburg, Kiel, Lübeck, Neumünster).\n\n## Grootste steden\n\n- Kiel（rond 300.000 inwoners）\n- Lübeck（rond 220.000 inwoners）\n- Flensburg（rond 90.000 inwoners）\n- Neumünster（rond 80.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nKiel en Lübeck zijn belangrijke Oostzeehavens met veerverbindingen naar Scandinavië; de A 7 verbindt de deelstaat met Hamburg en Denemarken, de geplande vaste Fehmarnbeltkruising zal de verbinding met Denemarken aanzienlijk verkorten.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn maritieme economie en scheepsbouw, toerisme aan Noordzee en Oostzee, hernieuwbare energie (windkracht) evenals land- en voedingsmiddeleneconomie.", "url": "/places/de-schleswig-holstein.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 54.15, "longitude": 9.8 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1946, "precision": "year", "display": "1946 (Gründung des Landes)" } }, { "id": "place_de_thueringen", "type": "place", "title": "Thüringen (Vrijstaat Thüringen)", "slug": "de-thueringen", "summary": "Thüringen ligt in het midden van Duitsland en wordt vanwege zijn bossen het „groene hart van Duitsland“ genoemd; de hoofdstad is Erfurt, rond 16.200 km² en ongeveer 2,12 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Thüringen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Th%C3%BCringen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:44+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nDe Vrijstaat Thüringen ligt in het centrum van Duitsland en wordt vanwege zijn bosrijkdom (o.a. het Thüringer Wald) het „groene hart van Duitsland“ genoemd. De hoofdstad is Erfurt. De deelstaat omvat rond 16.200 km² en telt ongeveer 2,12 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-TH. Thüringen trad in 1990 in het kader van de hereniging toe tot de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe drie in 1990 ingestelde Bezirksregierungen in Erfurt, Gera en Suhl werden al in 1994 opgeheven; sindsdien zijn er geen regierungsbezirke (bestuursdistricten). Onder het deelstaatniveau bestaan 17 landkreise (plattelandsdistricten) en 5 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Erfurt, Gera, Jena, Suhl, Weimar); Eisenach verloor in 2021 zijn kreisvrijheid en behoort tot de Wartburgkreis.\n\n## Grootste steden\n\n- Erfurt（rond 215.000 inwoners）\n- Jena（rond 110.000 inwoners）\n- Gera（rond 95.000 inwoners）\n- Weimar（rond 65.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nErfurt is sinds de uitbouw van de Thüringer Bahn een centraal ICE-knooppunt tussen Frankfurt, Leipzig en Berlijn; de A 4 en A 9 kruisen elkaar bij het Hermsdorfer Kreuz. Dichtere spoorverbindingen verbinden ook Weimar en Jena.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn de optiek- en fotonica-industrie (Zeiss in Jena), auto-toelevering, glas- en keramiekindustrie evenals toerisme in het Thüringer Wald (o.a. de Wartburg en de Rennsteig).", "url": "/places/de-thueringen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 50.9, "longitude": 11.05 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (Beitritt nach der Wiedervereinigung)" } }, { "id": "place_de_rheinland_pfalz", "type": "place", "title": "Rijnland-Palts", "slug": "de-rheinland-pfalz", "summary": "Rijnland-Palts ligt in het zuidwesten van Duitsland, heeft de hoofdstad Mainz, rond 19.900 km² oppervlakte en ongeveer 4,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Rheinland-Pfalz — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Rheinland-Pfalz", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nRijnland-Palts ligt in het zuidwesten van Duitsland en grenst aan Frankrijk, Luxemburg en België. De hoofdstad is Mainz. De deelstaat omvat rond 19.900 km² en telt ongeveer 4,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-RP. Rijnland-Palts werd in 1946 door de Franse bezettingsmacht opgericht.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe drie regierungsbezirke (bestuursdistricten) Koblenz, Rheinhessen-Pfalz en Trier werden per 1 januari 2000 opgeheven; de taken werden overgedragen aan toezichts- en dienstverleningsdirecties (Aufsichts- und Dienstleistungsdirektionen). Onder het deelstaatniveau bestaan 24 landkreise (plattelandsdistricten) en 12 kreisfreie steden (stadsdistricten).\n\n## Grootste steden\n\n- Mainz（rond 220.000 inwoners）\n- Ludwigshafen am Rhein（rond 175.000 inwoners）\n- Koblenz（rond 115.000 inwoners）\n- Trier（rond 110.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nDe deelstaat is goed verbonden via de Rijnas (A 61, spoorlijnen Keulen–Mainz) en de A 6; Mainz en Ludwigshafen liggen in het verbondsgebied van respectievelijk het Rhein-Main- en het Rhein-Neckar-gebied met snelle S-Bahn- en ICE-aansluitingen.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn de chemische industrie (BASF in Ludwigshafen), de wijnbouw (grootste wijnbouwgebied van Duitsland), biotechnologie (BioNTech in Mainz) evenals het toerisme aan Rijn, Moezel en Palts.", "url": "/places/de-rheinland-pfalz.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 49.95, "longitude": 7.35 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1946, "precision": "year", "display": "1946 (Gründung des Landes)" } }, { "id": "place_de_saarland", "type": "place", "title": "Saarland", "slug": "de-saarland", "summary": "Het Saarland is met rond 2.570 km² en ongeveer 984.000 inwoners (volkstelling 2022) het kleinste Flächenland (niet-stadsstaat) van Duitsland; de hoofdstad is Saarbrücken.", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Saarland — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Saarland", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nHet Saarland ligt in het zuidwesten van Duitsland aan de grens met Frankrijk en Luxemburg. De hoofdstad is Saarbrücken. Met rond 2.570 km² en ongeveer 984.000 inwoners (volkstelling 2022) is het het kleinste Flächenland (niet-stadsstaat). De ISO-3166-2-code is DE-SL. Het Saarland trad na de volksraadpleging van 1955 per 1 januari 1957 als elfde deelstaat toe tot de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nHet Saarland heeft nooit regierungsbezirke (bestuursdistricten) gehad. Onder het deelstaatniveau bestaan 6 landkreise (plattelandsdistricten), waaronder de Regionalverband Saarbrücken als gemeentelijk bijzonder verbond; kreisfreie steden (stadsdistricten) zijn er niet.\n\n## Grootste steden\n\n- Saarbrücken（rond 180.000 inwoners）\n- Neunkirchen（rond 46.000 inwoners）\n- Homburg（rond 41.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nSaarbrücken is ICE-knooppunt aan de as Frankfurt–Parijs (de Saarbahn en de Saarbrücker S-Bahn vullen het streekvervoer aan); de A 6 en A 8 verbinden de deelstaat met de Saar-Lor-Lux-regio.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn staal- en metaalindustrie (Dillinger Hütte), auto-toelevering, informatica en IT-beveiliging evenals de grensoverschrijdende samenwerking in de Grootregio Saar-Lor-Lux.", "url": "/places/de-saarland.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 49.35, "longitude": 6.95 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1957, "precision": "year", "display": "1957 (Beitritt des Saarlands zur Bundesrepublik)" } }, { "id": "place_de_sachsen", "type": "place", "title": "Saksen (Vrijstaat Saksen)", "slug": "de-sachsen", "summary": "Saksen ligt aan de grens met Polen en Tsjechië, heeft de hoofdstad Dresden, rond 18.450 km² oppervlakte en ongeveer 4,06 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Sachsen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Sachsen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:42+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nDe Vrijstaat Saksen ligt in het oosten van Duitsland en grenst aan Polen en Tsjechië. De hoofdstad is Dresden, de grootste stad is Leipzig. De deelstaat omvat rond 18.450 km² en telt ongeveer 4,06 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-SN. Saksen trad in 1990 in het kader van de hereniging toe tot de Bondsrepubliek en draagt als een van drie deelstaten de titel „Vrijstaat“.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe regierungsbezirke (bestuursdistricten) Chemnitz, Dresden en Leipzig werden in 2008 omgezet in Direktionsbezirke en per 1 maart 2012 samengevoegd tot de Landesdirektion Sachsen als één enkele deelstatelijke middeninstantie. Onder het deelstaatniveau bestaan sinds de kringhervorming van 2008 10 landkreise (plattelandsdistricten) en 3 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Chemnitz, Dresden, Leipzig); het aantal gemeenten daalde tot 418.\n\n## Grootste steden\n\n- Leipzig（rond 620.000 inwoners）\n- Dresden（rond 560.000 inwoners）\n- Chemnitz（rond 250.000 inwoners）\n- Zwickau（rond 87.000 inwoners）\n- Görlitz（rond 55.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nDresden en Leipzig zijn belangrijke ICE-knooppunten; de [[concept_ice_50|ICE 50]] verbindt Dresden via Leipzig met Frankfurt am Main respectievelijk München. De A 4 en A 9 kruisen elkaar in de deelstaat, de luchthaven Leipzig/Halle is een centrale vrachtluchthaven.\n\n## Economie\n\nSaksen is de sterkste industriedeelstaat van Oost-Duitsland met halfgeleiderindustrie („Silicon Saxony“ in Dresden), voertuigbouw (Volkswagen in Zwickau), machinebouw en een groeiende innovatiegedreven economie in Leipzig en Dresden.", "url": "/places/de-sachsen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 51.15, "longitude": 13.35 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (Beitritt nach der Wiedervereinigung)" } }, { "id": "place_de_niedersachsen", "type": "place", "title": "Nedersaksen", "slug": "de-niedersachsen", "summary": "Nedersaksen is met rond 47.700 km² de op een na grootste Duitse deelstaat, heeft de hoofdstad Hannover en ongeveer 8,0 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Niedersachsen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Niedersachsen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:41+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:41+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nNedersaksen ligt in het noordwesten van Duitsland en strekt zich uit van de Noordzeekust tot het Harzvorland. De hoofdstad is Hannover. De deelstaat omvat rond 47.700 km² en is daarmee de op een na grootste deelstaat; ongeveer 8,0 miljoen inwoners (volkstelling 2022) wonen hier. De ISO-3166-2-code is DE-NI. Nedersaksen werd in 1946 door de Britse bezettingsmacht opgericht.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nTot eind 2004 bestonden 4 regierungsbezirke (bestuursdistricten) (Braunschweig, Hannover, Lüneburg, Weser-Ems); deze werden per 1 januari 2005 opgeheven. Onder het deelstaatniveau bestaan 37 landkreise (plattelandsdistricten) (inclusief de Region Hannover als gemeentelijk bijzonder verbond) en 8 kreisfreie steden (stadsdistricten).\n\n## Grootste steden\n\n- Hannover（rond 640.000 inwoners）\n- Braunschweig（rond 220.000 inwoners）\n- Oldenburg（rond 170.000 inwoners）\n- Osnabrück（rond 165.000 inwoners）\n- Wolfsburg（rond 125.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nHannover is een centraal ICE-knooppunt en beurzenstad; de autosnelwegen A 2 en A 7 kruisen elkaar in de deelstaat. Met de containerhaven JadeWeserPort in Wilhelmshaven, de zeehaven Bremerhaven in de omgeving en de luchthaven Hannover is de deelstaat logistiek goed verbonden.\n\n## Economie\n\nNedersaksen wordt sterk bepaald door de auto-industrie (Volkswagen in Wolfsburg), landbouw en voedingsmiddeleneconomie, windenergie aan de kust en op de Noordzee evenals machinebouw.", "url": "/places/de-niedersachsen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 52.64, "longitude": 9.25 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1946, "precision": "year", "display": "1946 (Gründung des Landes)" } }, { "id": "place_de_hessen", "type": "place", "title": "Hessen", "slug": "de-hessen", "summary": "Hessen ligt in het midden van Duitsland, heeft de hoofdstad Wiesbaden, rond 21.100 km² oppervlakte en ongeveer 6,29 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hessen — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hessen", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:40+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:40+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nHessen ligt in het centrum van Duitsland en grenst aan de meeste buurstaten. De hoofdstad is Wiesbaden, de grootste stad is Frankfurt am Main. De deelstaat omvat rond 21.100 km² en telt ongeveer 6,29 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-HE. Hessen ontstond in 1946 uit het door de Amerikaanse bezettingsmacht gevormde Groß-Hessen.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nHessen is verdeeld in 3 regierungsbezirke (bestuursdistricten): Darmstadt, Gießen en Kassel. Daaronder bestaan 21 landkreise (plattelandsdistricten) en 5 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Darmstadt, Frankfurt am Main, Kassel, Offenbach am Main, Wiesbaden).\n\n## Grootste steden\n\n- Frankfurt am Main（rond 770.000 inwoners）\n- Wiesbaden（rond 280.000 inwoners）\n- Kassel（rond 200.000 inwoners）\n- Darmstadt（rond 165.000 inwoners）\n- Offenbach am Main（rond 130.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nFrankfurt am Main is met de belangrijkste luchthaven van Duitsland, het centrale ICE-knooppunt in het Hauptbahnhof en het kruispunt van de autosnelwegen A 3 en A 5 het belangrijkste verkeersknooppunt van de deelstaat; de S-Bahn Rhein-Main verbindt de regio.\n\n## Economie\n\nHessen is de toonaangevende financiële plaats van continentaal Europa (zetel van de EZB en de Deutsche Bundesbank in Frankfurt), sterk in de chemische en farmaceutische industrie evenals in de logistieksector en de auto-industrie (Opel in Rüsselsheim).", "url": "/places/de-hessen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 50.65, "longitude": 9.15 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1946, "precision": "year", "display": "1946 (Gründung des Landes Groß-Hessen/Hessen)" } }, { "id": "place_de_bayern", "type": "place", "title": "Beieren (Vrijstaat Beieren)", "slug": "de-bayern", "summary": "Beieren is met rond 70.500 km² de grootste en met ongeveer 13,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022) de op een na bevolkingsrijkste Duitse deelstaat; de hoofdstad is München.", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Bayern — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Bayern", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nDe Vrijstaat Beieren ligt in het zuidoosten van Duitsland en grenst aan Oostenrijk en Tsjechië. De hoofdstad is München. Beieren is de deelstaat met het grootste oppervlak (rond 70.500 km²) en telt ongeveer 13,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-BY. Beieren was in 1949 oprichtingsstaat van de Bondsrepubliek Duitsland.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe deelstaat is verdeeld in 7 regierungsbezirke (bestuursdistricten): Oberbayern, Niederbayern, Oberpfalz, Oberfranken, Mittelfranken, Unterfranken en Schwaben. Daaronder bestaan 71 landkreise (plattelandsdistricten) en 25 kreisfreie steden (stadsdistricten) – het grootste aantal van alle deelstaten.\n\n## Grootste steden\n\n- München（rond 1,5 miljoen inwoners）\n- Neurenberg（rond 520.000 inwoners）\n- Augsburg（rond 300.000 inwoners）\n- Regensburg（rond 235.000 inwoners）\n- Ingolstadt（rond 140.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nMünchen is het belangrijkste verkeersknooppunt van Zuid-Duitsland met de luchthaven München en ICE-verbindingen naar alle delen van de deelstaat. De U-Bahn van München met de lijnen [[concept_ubahn_muenchen_u1|U1]] tot [[concept_ubahn_muenchen_u8|U8]] wordt geëxploiteerd door de [[organization_mvg|MVG]]; Neurenberg heeft eveneens een eigen U-Bahn.\n\n## Economie\n\nBeieren heeft de grootste deelstaateconomie van Duitsland met sterke sectoren in de auto- en lucht- en ruimtevaartindustrie (BMW, Audi), elektrotechniek (Siemens), halfgeleiders (Infineon) evenals een krachtig toerisme in de Alpen.", "url": "/places/de-bayern.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 48.79, "longitude": 11.5 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1949, "precision": "year", "display": "1949 (Gründung der Bundesrepublik Deutschland)" } }, { "id": "place_de_brandenburg", "type": "place", "title": "Brandenburg", "slug": "de-brandenburg", "summary": "Brandenburg omsluit Berlijn, heeft de hoofdstad Potsdam, rond 29.650 km² oppervlakte en ongeveer 2,53 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Brandenburg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Brandenburg", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nBrandenburg ligt in het oosten van Duitsland en omsluit de hoofdstad Berlijn volledig. De hoofdstad is Potsdam. De deelstaat omvat rond 29.650 km² en telt ongeveer 2,53 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-BB. Brandenburg trad in 1990 in het kader van de hereniging toe tot de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nBrandenburg vormde in 1990 geen regierungsbezirke (bestuursdistricten); het staatsbestuur wordt georganiseerd via vier Landesrathäuser respectievelijk nevenvestigingen. Onder het deelstaatniveau bestaan 14 landkreise (plattelandsdistricten) en 4 kreisfreie steden (stadsdistricten) (Brandenburg an der Havel, Cottbus, Frankfurt (Oder), Potsdam).\n\n## Grootste steden\n\n- Potsdam（rond 190.000 inwoners）\n- Cottbus（rond 100.000 inwoners）\n- Brandenburg an der Havel（rond 72.000 inwoners）\n- Frankfurt (Oder)（rond 57.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nBrandenburg is goed verbonden via de luchthaven Berlin Brandenburg, de Berlijnse ringautosnelwegen (A 10) en spoorlijnen naar Berlijn, Hamburg en Polen; meerdere ICE- en Regio-lijnen lopen door de deelstaat.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn de locatie van de Tesla-gigafabriek in Grünheide, de aardolieverwerking in Schwedt, de land- en bosbouw evenals het toerisme (o.a. Spreewald en het Potsdamer slotenlandschap).", "url": "/places/de-brandenburg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 52.15, "longitude": 13.5 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1990, "precision": "year", "display": "1990 (Beitritt nach der Wiedervereinigung)" } }, { "id": "place_de_hamburg", "type": "place", "title": "Hamburg (Vrije en Hanzestad Hamburg)", "slug": "de-hamburg", "summary": "Hamburg is een stadsstaat aan Elbe en Alster met rond 755 km² oppervlakte en ongeveer 1,85 miljoen inwoners (volkstelling 2022); de stad is de op een na grootste van Duitsland.", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hamburg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hamburg", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "guide2026de", "title": "Alle Sternerestaurants – MICHELIN Guide Deutschland 2026", "author": "MICHELIN Guide", "date": "2026-06-23", "url": "https://guide.michelin.com/de/de/article/michelin-guide-ceremony/alle-sternerestaurants---michelin-guide-deutschland-2026" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:39+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 20, "body": "## Overzicht\n\nDe Vrije en Hanzestad Hamburg ligt aan de Elbe, ongeveer 100 km van de Noordzee, en is met ongeveer 1,85 miljoen inwoners (volkstelling 2022) de op een na grootste stad van Duitsland. Op rond 755 km² concentreert zich een dicht metropolitaan gebied. De ISO-3166-2-code is DE-HH. Hamburg was in 1949 oprichtingsstaat van de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nAls stadsstaat heeft Hamburg geen landkreise (plattelandsdistricten); de stad is verdeeld in 7 Bezirke (districten) (bijv. Hamburg-Mitte, Altona, Eimsbüttel), die de plaatselijke bestuurstaken waarnemen. De Senaat is tegelijk de deelstaatregering.\n\n## Grootste steden\n\n- Hamburg (de stad vormt als stadsstaat de gehele deelstaat)\n\n## Vervoer\n\nDe Hamburger U-Bahn met de lijnen [[concept_ubahn_hamburg_u1|U1]] tot [[concept_ubahn_hamburg_u4|U4]] wordt geëxploiteerd door de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn]], aangevuld met de S-Bahn en een dicht busnet. Hamburg is met de haven van Hamburg, de luchthaven Hamburg en meerdere ICE- en langeafstandstreinverbindingen het belangrijkste verkeersknooppunt van Noord-Duitsland.\n\n## Economie\n\nBelangrijk zijn haven- en logistiekeconomie, luchtvaartindustrie (Airbus), handel, media en digitale economie; Hamburg is bovendien zetel van vele verzekeraars en banken.", "url": "/places/de-hamburg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland (Stadtstaat)", "coordinates": { "latitude": 53.55, "longitude": 9.99 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1949, "precision": "year", "display": "1949 (Gründung der Bundesrepublik Deutschland)" } }, { "id": "place_de_baden_wuerttemberg", "type": "place", "title": "Baden-Württemberg", "slug": "de-baden-wuerttemberg", "summary": "Baden-Württemberg is een deelstaat (Bundesland) in het zuidwesten van Duitsland met de hoofdstad Stuttgart, rond 35.750 km² oppervlakte en ongeveer 11,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022).", "status": "published", "categories": [ "category-geography", "category-history" ], "tags": [ "tag-admin-division" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Baden-Württemberg — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Baden-W%C3%BCrttemberg", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:38+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:38+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 19, "body": "## Overzicht\n\nBaden-Württemberg ligt in het zuidwesten van Duitsland en grenst aan Frankrijk en Zwitserland. De hoofdstad is Stuttgart. De deelstaat omvat rond 35.750 km² en telt ongeveer 11,1 miljoen inwoners (volkstelling 2022). De ISO-3166-2-code is DE-BW. Als deelstaat werd het in 1952 opgericht door de samenvoeging van Württemberg-Baden, Württemberg-Hohenzollern en Baden; de voorloperstaten behoorden in 1949 tot de oprichtingsstaten van de Bondsrepubliek.\n\n## Bestuurlijke indeling\n\nDe deelstaat is verdeeld in 4 regierungsbezirke (bestuursdistricten): Stuttgart, Karlsruhe, Freiburg en Tübingen. Daaronder bestaan 35 landkreise (plattelandsdistricten) en 9 stadtkreise (kreisfreie steden, stadsdistricten). Na de bestuurshervorming van 2005 werd het regioniveau versterkt.\n\n## Grootste steden\n\n- Stuttgart（rond 630.000 inwoners）\n- Mannheim（rond 320.000 inwoners）\n- Karlsruhe（rond 310.000 inwoners）\n- Freiburg im Breisgau（rond 235.000 inwoners）\n- Heidelberg（rond 160.000 inwoners）\n\n## Vervoer\n\nStuttgart is een belangrijk spoor- en snelwegknooppunt in het zuidwesten; het project Stuttgart 21 geeft vorm aan de verbouwing van het Hauptbahnhof tot doorgangsstation. De luchthaven Stuttgart evenals de autosnelwegen A 5, A 6 en A 8 verbinden de deelstaat met de buurregio's.\n\n## Economie\n\nBaden-Württemberg behoort tot de economisch sterkste industriedeelstaten van Europa met bedrijven zoals Daimler, Porsche, Bosch en de Schwarz-Gruppe; de regio Stuttgart is een centrum van de voertuigbouw.", "url": "/places/de-baden-wuerttemberg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "placeKind": "Bundesland", "coordinates": { "latitude": 48.66, "longitude": 9.35 }, "adminArea": "Deutschland", "established": { "year": 1952, "precision": "year", "display": "1952 (Zusammenschluss der drei Südweststaaten)" } }, { "id": "organization_kvb", "type": "organization", "title": "KVB – Kölner Verkehrs-Betriebe", "slug": "kvb", "summary": "De KVB – Kölner Verkehrs-Betriebe AG exploiteert de Stadtbahn en het stadsbusvervoer in Keulen.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus", "tag-metro", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Kölner Verkehrs-Betriebe — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/K%C3%B6lner_Verkehrs-Betriebe", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nDe KVB – Kölner Verkehrs-Betriebe AG is het gemeentelijke vervoerbedrijf van de stad Keulen. Het in 1897 opgerichte bedrijf exploiteert het Stadtbahn-net van Keulen evenals een uitgestrekt busnet met rond 60 buslijnen en ongeveer 300 bussen. Sinds 2016 rijdt op lijn 133 een volledig elektrisch aangedreven busvloot. De KVB is lid van het Verkehrsverbund Köln (VRS).\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\n- Stadtbahn Keulen\n- Stadsbusnet Keulen（lijnen 1xx）\n\n## Busnet\n\nHet stadsbusnet van Keulen omvat rond 60 lijnen met het lijnnummerzwaartepunt in het bereik 1xx. Belangrijke knooppunten zijn het Hauptbahnhof en de Breslauer Platz evenals de ZOB Keulen.", "url": "/organizations/kvb.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "Public transport operator", "founded": { "year": 1897, "precision": "year", "display": "1897" }, "headquartersNote": "Köln" }, { "id": "organization_mvg", "type": "organization", "title": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft", "slug": "mvg", "summary": "De Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG) is een in 2001 opgericht, honderdprocentig dochterbedrijf van de Stadtwerke München (SWM) en exploiteert de U-Bahn-, tram- en buslijnen van de landshoofdstad München.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Münchner Verkehrsgesellschaft — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/M%C3%BCnchner_Verkehrsgesellschaft", "locator": "Abschnitte Überblick und Geschichte; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvg", "title": "MVG – Unternehmensprofil (über die MVG)", "url": "https://www.mvg.de/ueber-die-mvg/unternehmensprofil.html", "locator": "Tochter der Stadtwerke München; Betrieb von Tram, U-Bahn und Bus seit 2002; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe Münchner Verkehrsgesellschaft mbH (MVG) is het gemeentelijke vervoerbedrijf van de landshoofdstad München met zetel in München. Het werd op 27 juni 2001 opgericht en is een 100%ige dochter van de Stadtwerke München (SWM), die op hun beurt volledig in handen zijn van de stad München. In het kader van de herstructurering van de gemeentelijke vervoerbedrijven nam de MVG rond de jaarwisseling 2001/2002 het U-Bahn-, tram- en busbedrijf over van de SWM-Verkehrsbetriebe. De MVG is partner in het Münchner Verkehrs- und Tarifverbund (MVV) en exploiteert het verbondsnet in afstemming met de S-Bahn München en andere vervoerbedrijven. Het bedrijf exploiteert tevens het MVG Museum aan de Ständlerstraße.\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\n- U-Bahn: exploitatie van alle acht lijnen U1–U8 (inclusief de versterkingslijnen U7 en U8) met rond 100 stations; de U-Bahn-infrastructuur werd aangelegd door de landshoofdstad München en wordt geëxploiteerd door SWM/MVG. In de spits rijden de lijnen elke 5 minuten.\n- Tram: exploitatie van het tramnet van München met meer dan een dozijn lijnen; het net werd na decennia van afbraak weer uitgebreid (bijv. Westtangente).\n- Bus: exploitatie van het stadsbusnet van München (MetroBus-, StadtBus- en ExpressBus-lijnen), deels in samenwerking met private opdrachtbedrijven.\n\n## Exploitantenstructuur\n\nDe MVG is voor 100 % eigendom van de Stadtwerke München (SWM), het gemeentelijke nutsbedrijf; daarmee bevindt het bedrijf zich in het eigendom van de stad München. Geen onderdeel van de MVG is de S-Bahn München, die door een DB-bedrijf wordt geëxploiteerd.\n\n## Geschiedenis\n\nDe Münchner Verkehrsgesellschaft mbH werd op 27 juni 2001 opgericht als dochteronderneming van de Stadtwerke München en nam van de Stadtwerke München Verkehrsbetriebe de exploitatie van U-Bahn, tram en stadsbus over, die tegelijkertijd werden opgeheven. Als honderdprocentige dochter van de Stadtwerke München, waarvan de landshoofdstad München aandeelhouder is, exploiteert de MVG sindsdien het gemeentelijke vervoersnet in het kader van het Münchner Verkehrs- und Tarifverbund (MVV).", "url": "/organizations/mvg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "metro_operator", "founded": { "year": 2001, "precision": "year", "display": "27. Juni 2001" }, "headquartersNote": "Sitz in München." }, { "id": "organization_vgf_frankfurt", "type": "organization", "title": "VGF – Stadtwerke Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main", "slug": "vgf-frankfurt", "summary": "De VGF exploiteert de U-Bahn en de tram in Frankfurt am Main; het stadsbusvervoer wordt sinds 2014 gereden door de In-der-City-Bus GmbH (ICB).", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus", "tag-metro", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Stadtwerke Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Stadtwerke_Verkehrsgesellschaft_Frankfurt_am_Main", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:37+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe Stadtwerke Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main mbH (VGF) is het gemeentelijke vervoerbedrijf van de stad Frankfurt am Main en exploiteert de U-Bahn en de tram van Frankfurt am Main. Zij behoort tot de Stadtwerke Frankfurt am Main en is lid van het Rhein-Main-Verkehrsverbund (RMV).\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\n- U-Bahn Frankfurt am Main\n- Tram van Frankfurt am Main（Straßenbahn Frankfurt am Main）\n\n## Stadsbusvervoer\n\nHet gemeentelijke stadsbusvervoer in Frankfurt am Main wordt sinds 1 september 2014 geëxploiteerd door de In-der-City-Bus GmbH (ICB), een dochter van de Stadtwerke; de VGF is verantwoordelijk voor infrastructuur en klantenservice. Belangrijke busknooppunten zijn de Konstablerwache en het Hauptbahnhof met de langeafstandbusterminal.\n\n## Geschiedenis\n\nDe VGF ontstond met ingang van 1 augustus 1996, toen het bedrijfsonderdeel Verkehr van de Stadtwerke Frankfurt am Main GmbH werd overgedragen aan de Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main mbH; haar wortels gaan terug tot de op 1 januari 1898 opgerichte gemeentelijke tram, vanaf 1899 reed de eerste elektrische tram. In 2001 werd met traffiQ de lokale Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main mbH als opdrachtgever (Aufgabenträger) uit de VGF afgesplitst; sinds de dienstregelingwijziging 2010/2011 biedt de VGF geen eigen busbedrijf meer aan. De VGF behoort tot de Stadtwerke Frankfurt am Main Holding GmbH en exploiteert de U-Bahn en de tram van Frankfurt am Main.", "url": "/organizations/vgf-frankfurt.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "Public transport operator", "founded": { "year": 1996, "precision": "year", "display": "1. August 1996" }, "headquartersNote": "Sitz in Frankfurt am Main." }, { "id": "organization_db_fernverkehr", "type": "organization", "title": "DB Fernverkehr AG", "slug": "db-fernverkehr", "summary": "De DB Fernverkehr AG is de in 1999 opgerichte dochteronderneming van Deutsche Bahn AG voor het langeafstandspersonenvervoer per spoor met ICE, IC en EC/ECE.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "DB Fernverkehr AG — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/DB_Fernverkehr", "locator": "Unternehmensgeschichte; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "DB Fernverkehr AG — Wikipedia (English)", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/DB_Fernverkehr", "locator": "History; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe DB Fernverkehr AG is een honderdprocentige dochteronderneming van Deutsche Bahn AG met zetel in Frankfurt am Main. Het bedrijf werd op 1 januari 1999 in het kader van de tweede fase van de spoorhervorming opgericht onder de naam DB Reise \u0026 Touristik AG en in 2003 omgedoopt tot DB Fernverkehr AG. Het exploiteert het langeafstandspersonenvervoer per spoor in Duitsland en grensoverschrijdend in Europa; in 2024 telde het bedrijf rond 19.000 medewerkers en bood dagelijks ongeveer 800 binnenlandse en 250 grensoverschrijdende treindiensten aan.\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\nDe DB Fernverkehr AG exploiteert alle Intercity-Express (ICE)- en Intercity (IC)-treinen in Duitsland evenals meerdere EuroCity- (EC)- en EuroCity-Express- (ECE)-verbindingen in samenwerking met buitenlandse spoorwegmaatschappijen zoals SBB, ÖBB, ČD en Trenitalia. Zij exploiteert onder andere de ICE-lijnen 4, 10, 11, 12, 18, 25, 28, 29, 41, 42, 43 en 50. Het ICE-net omvat na de dienstregelingwijziging van 14 december 2025 rond 35 lijnen.\n\n## Geschiedenis\n\nDe DB Fernverkehr AG ontstond op 1 januari 1999 in het kader van de tweede fase van de spoorhervorming uit het bedrijfsonderdeel Fernverkehr van Deutsche Bahn onder de naam DB Reise \u0026 Touristik AG en draagt sinds 2003 haar huidige naam. Sinds 2013 exploiteert het bedrijf onder het merk IC Bus ook eigen langeafstandbuslijnen; in hetzelfde jaar werd de DB AutoZug GmbH met de DB Fernverkehr AG versmolten. Het bedrijf is een honderdprocentige dochter van Deutsche Bahn met zetel in Frankfurt am Main.", "url": "/organizations/db-fernverkehr.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "rail_operator", "founded": { "year": 1999, "precision": "year", "display": "1. Januar 1999 (als DB Reise \u0026 Touristik AG)" }, "headquartersNote": "Sitz in Frankfurt am Main." }, { "id": "organization_hamburger_hochbahn", "type": "organization", "title": "Hamburger Hochbahn AG", "slug": "hamburger-hochbahn", "summary": "De Hamburger Hochbahn AG (HHA), opgericht in 1911 en voor 100 % in handen van de Vrije en Hanzestad Hamburg, exploiteert de vier lijnen van de Hamburger U-Bahn en een groot deel van het Hamburger busnet.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hamburger Hochbahn — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hamburger_Hochbahn", "locator": "Abschnitte Geschichte und Betriebswerke; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:35+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe Hamburger Hochbahn AG (HHA) werd op 27 mei 1911 opgericht als consortium van Siemens \u0026 Halske en AEG en is tegenwoordig voor 100 % eigendom van de Vrije en Hanzestad Hamburg. Zij is het grootste lokale vervoerbedrijf in Hamburg en kernpartner in het Hamburger Verkehrsverbund (hvv), waarvan zij in 1965 medeoprichter was. De naam stamt van de aanleg van verhoogde sporen (Hochbahn) in het binnenstadsgebied; grote delen van het net verlopen – ondanks de „U“ voor Untergrund (ondergrond) – bovengronds.\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\nDe Hochbahn exploiteert:\n\n- De vier U-Bahn-lijnen U1, U2, U3 en U4 van de Hamburger U-Bahn met 93 stations en rond 250 miljoen passagiers per jaar.\n- Een uitgebreid busnet met meer dan 110 buslijnen en rond 1.000 bussen, waaronder de uitbouw van de elektrische busvloot en projecten voor autonoom rijden.\n- In planning: de nieuwe, volautomatische lijn U5 evenals de automatisering van het bestaande net (project U-Bahn100).\n\nVan 1919 tot 1978 exploiteerde de Hochbahn bovendien het Hamburger tramnet.\n\n## Geschiedenis\n\nDe Hamburger Hochbahn AG werd op 27 mei 1911 door Siemens \u0026 Halske en AEG als consortium opgericht; eerste voorzitter van de directie was Albert Ballin. In 1918/1919 werd het bedrijf gemengd publiek-privaat geherorganiseerd en nam eind 1918 met de Straßen-Eisenbahn-Gesellschaft (SEG) de grootste Hamburger tramexploitant over; vanaf 5 december 1921 exploiteerde de HOCHBAHN ook de eerste motorbussen van Hamburg. Sinds 1965 is zij medeoprichter van het Hamburger Verkehrsverbund (hvv) en behoort zij volledig aan de Vrije en Hanzestad Hamburg via de HGV Hamburger Gesellschaft für Vermögens- und Beteiligungsmanagement mbH.", "url": "/organizations/hamburger-hochbahn.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "metro_operator", "founded": { "year": 1911, "precision": "year", "display": "27. Mai 1911" }, "headquartersNote": "Sitz in der Steinstraße 20, 20095 Hamburg." }, { "customFields": [ { "key": "line_operator", "value": "Flixbus GmbH" }, { "key": "line_owner", "value": "Flix SE" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Köln (am Dom/Breslauer Platz) – Berlin (ZOB am Funkturm)" } ], "id": "concept_fernbus_koeln_berlin", "type": "concept", "title": "Langeafstandsbus Keulen – Berlijn (Flixbus)", "slug": "fernbus-koeln-berlin", "summary": "De langeafstandsbusverbinding Keulen – Berlijn doorkruist het land over ca. 580 km en wordt door Flixbus in ongeveer acht tot tien uur gereden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:34+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:34+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe route Keulen – Berlijn (circa 580 km) verbindt het Rijnlandse stedelijk gebied met de hoofdstad en is een van de langste binnen-Duitse langeafstandsverbindingen. Belangrijkste exploitant is Flixbus; de reistijd bedraagt afhankelijk van de verbinding en tussenstops (bijv. in het Ruhrgebied, in Hannover of Maagdenburg) ongeveer 8 tot 10 uur. Ook nachtritten worden aangeboden. De verbinding draagt het langeafstandsbusnet met het ZOB Keulen bij de Breslauer Platz/Hauptbahnhof als belangrijk West-Duits knooppunt.\n\n## Exploitant\n\nBelangrijkste exploitant is de [[organization_flixbus|Flixbus (Flix SE)]].\n\n## Belangrijkste haltes\n\n- Köln am Dom/Breslauer Platz (ZOB)\n- Köln Messe/Deutz\n- Berlin ZOB am Funkturm\n\nLet op: dienstregelingen en haltes wijzigen; voor actuele informatie zie flixbus.de.\n\n## Aanvullende informatie\n\nroute_travel_time: ca. 8–10 uur", "url": "/concepts/fernbus-koeln-berlin.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "coach_route" }, { "id": "organization_bvg", "type": "organization", "title": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe", "slug": "bvg", "summary": "De Berliner Verkehrsbetriebe (BVG) is het gemeentelijke vervoerbedrijf van het land Berlijn en exploiteert de U-Bahn (metro), de tram, de bussen en de veerdiensten van de stad.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-bus", "tag-transit-operator" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Berliner Verkehrsbetriebe — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Berliner_Verkehrsbetriebe", "locator": "Abschnitt Geschichte; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe (offizielle Website)", "url": "https://www.bvg.de", "locator": "Unternehmensinformationen; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:34+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:34+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 21, "body": "## Overzicht\n\nDe Berliner Verkehrsbetriebe (BVG) is het belangrijkste gemeentelijke vervoerbedrijf van Berlijn. Het ontstond als Berliner Verkehrs-Aktiengesellschaft door de fusie van de Allgemeine Berliner Omnibus AG, de Gesellschaft für Elektrische Hoch- und Untergrundbahnen (exploitant van de U-Bahn) en de Berliner Straßenbahn-Betriebs-GmbH; de oprichting vond plaats in december 1928 en de exploitatie begon op 1 januari 1929. Sinds 1994 is het bedrijf een Anstalt des öffentlichen Rechts (publiekrechtelijke instelling) en voor 100 % in bezit van het land Berlijn. De S-Bahn valt niet onder de BVG; deze wordt geëxploiteerd door de S-Bahn Berlin GmbH.\n\n## Geëxploiteerde diensten\n\n- U-Bahn Berlin（U1–U9）\n- Tram Berlijn（Straßenbahn Berlin）\n- Bus\n- Veerdiensten", "url": "/organizations/bvg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "orgKind": "Public transport operator", "founded": { "year": 1929, "precision": "year", "display": "1929 (Betriebsaufnahme 1. Januar 1929; Gründung der Berliner Verkehrs-Aktiengesellschaft im Dezember 1928)" }, "headquartersNote": "Berlin" }, { "customFields": [ { "key": "line_operator", "value": "Flixbus GmbH" }, { "key": "line_owner", "value": "Flix SE" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin (ZOB am Funkturm) – Dresden (Hauptbahnhof)" } ], "id": "concept_fernbus_berlin_dresden", "type": "concept", "title": "Langeafstandsbus Berlijn – Dresden (Flixbus)", "slug": "fernbus-berlin-dresden", "summary": "De langeafstandsbusverbinding Berlijn – Dresden verbindt de hoofdstad met de Saksische hoofdstad over ca. 200 km en wordt door Flixbus in ongeveer twee tot drieëneenhalf uur gereden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:32+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:32+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe route Berlijn – Dresden (ca. 200 km) is een korte, sterk gefrequenteerde langeafstandsbusverbinding tussen de hoofdstad en de hoofdstad van Saksen. Belangrijkste exploitant is Flixbus; de reistijd bedraagt afhankelijk van de verbinding en tussenstops (bijv. Flughafen Berlin Brandenburg BER of Dresden Kesselsdorfer Straße) ongeveer 2 tot 3,5 uur. De verbinding is een goedkope aanvulling op de trein en een vaak bereden trajectdeel op doorgaande langeafstandsbussen richting Tsjechië en Oostenrijk.\n\n## Exploitant\n\nBelangrijkste exploitant is de [[organization_flixbus|Flixbus (Flix SE)]].\n\n## Belangrijkste haltes\n\n- Berlin ZOB am Funkturm\n- Flughafen Berlin Brandenburg (BER, afhankelijk van de verbinding)\n- Dresden Hauptbahnhof\n\nLet op: dienstregelingen en haltes wijzigen; voor actuele informatie zie flixbus.de.\n\n## Aanvullende informatie\n\nroute_travel_time: ca. 2–3,5 uur", "url": "/concepts/fernbus-berlin-dresden.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "coach_route" }, { "customFields": [ { "key": "line_operator", "value": "Flixbus GmbH" }, { "key": "line_owner", "value": "Flix SE" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Düsseldorf (ZOB am Hauptbahnhof) – Frankfurt am Main (Hauptbahnhof Fernbusterminal)" } ], "id": "concept_fernbus_duesseldorf_frankfurt", "type": "concept", "title": "Langeafstandsbus Düsseldorf – Frankfurt (Flixbus)", "slug": "fernbus-duesseldorf-frankfurt", "summary": "De langeafstandsbusverbinding Düsseldorf – Frankfurt am Main verbindt de Rijnmetropool met het financiële centrum over ca. 230 km en wordt door Flixbus in ongeveer drie tot viereneenhalf uur gereden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:31+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:31+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe route Düsseldorf – Frankfurt am Main (ca. 230 km) verbindt de hoofdstad van Noordrijn-Westfalen via het Rhein-Main-gebied; op weekdagen wordt de verbinding vaak via Keulen en het Siebengebirge respectievelijk de A3 gevoerd, met tussenstops zoals Köln am Dom/Breslauer Platz en Bonn. Belangrijkste exploitant is Flixbus; de reistijd bedraagt afhankelijk van de verbinding en tussenstops ongeveer 3 tot 4,5 uur. De lijn vult de sterk belaste treinverbinding in de corridor Rijn-Ruhr-Rijn-Main aan.\n\n## Exploitant\n\nBelangrijkste exploitant is de [[organization_flixbus|Flixbus (Flix SE)]].\n\n## Belangrijkste haltes\n\n- Düsseldorf ZOB am Hauptbahnhof (Worringer Straße)\n- Köln am Dom/Breslauer Platz (tussenstop, afhankelijk van de verbinding)\n- Frankfurt am Main Hauptbahnhof Fernbusterminal (Stuttgarter Straße)\n\nLet op: dienstregelingen en haltes wijzigen; voor actuele informatie zie flixbus.de.\n\n## Aanvullende informatie\n\nroute_travel_time: ca. 3–4,5 uur", "url": "/concepts/fernbus-duesseldorf-frankfurt.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "coach_route" }, { "customFields": [ { "key": "line_operator", "value": "Flixbus GmbH" }, { "key": "line_owner", "value": "Flix SE" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg (ZOB) – Berlin (ZOB am Funkturm)" } ], "id": "concept_fernbus_hamburg_berlin", "type": "concept", "title": "Langeafstandsbus Hamburg – Berlijn (Flixbus)", "slug": "fernbus-hamburg-berlin", "summary": "De langeafstandsbusverbinding Hamburg – Berlijn is een van de drukste Duitse langeafstandsbusassen en wordt door Flixbus in circa drie tot vier uur gereden.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Flixbus — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Flixbus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "flixbus", "title": "FlixBus Deutschland — offizielle Website", "url": "https://www.flixbus.de", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:30+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:30+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe route Hamburg – Berlijn (ca. 290 km) behoort tot de belangrijkste Duitse langeafstandsbusverbindingen en verbindt de twee grootste steden van Noord- en Oost-Duitsland. Belangrijkste exploitant is Flixbus; de reistijd bedraagt afhankelijk van de verbinding circa 3 tot 4 uur, deels met tussenstops in de regio Ludwigslust-Parchim of aan Berlijnse extra haltes zoals Berlin Südkreuz. De verbinding is een goedkoop alternatief voor de trein op een van de drukste trajecten van Duitsland.\n\n## Exploitant\n\nBelangrijkste exploitant is de [[organization_flixbus|Flixbus (Flix SE)]].\n\n## Belangrijkste haltes\n\n- Hamburg ZOB (bij het Hauptbahnhof)\n- Berlin ZOB bij de Funkturm\n\nLet op: dienstregelingen en haltes wijzigen; voor actuele informatie zie flixbus.de.\n\n## Aanvullende informatie\n\nroute_travel_time: ca. 3–4 uur\n\n## Reistijden en tarieven\n\nDe circa 255 kilometer lange route wordt dagelijks door ongeveer 18 tot meer dan 25 Flixbus-verbindingen in beide richtingen bediend; de snelste reis duurt circa 2 uur 45 minuten, typisch zijn ongeveer 3 tot 4 uur. De tickets worden dynamisch geprijsd en zijn bij vroegtijdige boeking al vanaf ca. 11 € verkrijgbaar (stand 2026, wijzigingen voorbehouden). De lijnen rijden meestal direct tussen het Hamburgse centrale busstation (ZOB) en het Berlijnse ZOB; andere haltes zijn onder meer Berlin Südkreuz en Berlin Alt-Tegel (Karolinenstraße), 's nachts worden ook nachtbusverbindingen aangeboden.", "url": "/concepts/fernbus-hamburg-berlin.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "coach_route" }, { "customFields": [ { "key": "line_opened", "value": "1846" }, { "key": "line_operator", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)" }, { "key": "line_owner", "value": "Land Berlin" } ], "id": "concept_busnetz_berlin", "type": "concept", "title": "Busnetwerk van Berlijn (BVG)", "slug": "busnetz-berlin", "summary": "De Berliner Verkehrsbetriebe (BVG) exploiteren met circa 150 daglijnen en 45 nachtlijnen een van de grootste stedelijke busnetwerken van Duitsland, onderverdeeld in MetroBus, expressbus en nachtbus.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Berliner Verkehrsbetriebe — Wikipedia (Abschnitt Omnibus)", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Berliner_Verkehrsbetriebe", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "berlin-de", "title": "Buses \u0026 Bus Routes — berlin.de", "url": "https://www.berlin.de/en/public-transportation/1747304-2913840-buses-bus-routes.en.html", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Berlijnse busnetwerk is het grootste stedelijke busnet van Duitsland. De BVG biedt overdag circa 152 stadsbuslijnen aan; daar komen 45 nachtbuslijnen bij. Het daglijnennet omvat circa 1.675 kilometer lijnlengte met meer dan 2.600 haltes. De lijnnummers van de daglijnen lopen van 100 tot 399. Een Berlijnse bijzonderheid is het hoge aandeel dubbeldekkerbussen (circa 200 van in totaal ca. 1.300–1.350 bussen).\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]], die ook de metro, tram en veerdiensten in Berlijn exploiteert. Enkele diensten worden uitbesteed aan onderaannemers, waaronder kleinere en middenbussen aan de stadsrand.\n\n\n## Geschiedenis\n\nHet Berlijnse busvervoer is de oudste openbaarvervoerdienst van de stad: al in 1825 nam Simon Kremser de eerste paardenomnibuslijn van het Brandenburger Tor naar Charlottenburg in bedrijf, op 30 oktober 1846 volgden de eerste reguliere lijnen van de Concessionierten Berliner Omnibus-Compagnie. Met de ABOAG (opgericht in 1868) zette aan het begin van de 20e eeuw de motorisering in; de laatste paardenomnibus reed op 25 augustus 1923. Op 1 januari 1929 ging het busvervoer op in de nieuw opgerichte Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), die vandaag stap voor stap overstappen op emissievrije elektrische bussen met als doel een emissievrije vloot in 2030.\n## Lijncategorieën\n\n- MetroBus (M11 t/m M85): 17 lijnen met prefix \"M\", rond de klok in bedrijf, overdag minstens elke 10 minuten; zij waarborgen de basisvoorziening daar waar metro en tram gaten laten\n- expressbus (X7 t/m X83): 13 snellijnen met weinig haltes, vooral luchthavenaansluitingen en directe verbindingen tussen randgemeenten en binnenstad (bijv. X9, X71)\n- nachtbus (N1 t/m N97): 45 lijnen; N1–N9 vervangen op werkdagen de metrolijnen U1–U9, de overige N-lijnen bedienen belangrijke daglijnen en stadsrandgebieden\n- stadsbuslijnen 100–399: reguliere daglijnen, waaronder de toeristisch bekende lijn 100 (Zoologischer Garten – Alexanderplatz)\n\n## Belangrijkste knooppunten\n\n- Zentraler Omnibusbahnhof (ZOB) bij de Funkturm (langeafstandsbussen en centraal bushoofdpunt, Charlottenburg-Wilmersdorf)\n- Alexanderplatz\n- Hauptbahnhof\n- Bahnhof Zoologischer Garten\n- Rathaus Spandau\n- Mehringplatz/Mehringdamm en Hermannplatz (MetroBus-knooppunten)\n\n## Aanvullende informatie\n\nnetwork_lines: ca. 152 daglijnen (17 MetroBus M, 13 expressbus X) en 45 nachtbuslijnen; network_area: Berlijn; network_status: In bedrijf", "url": "/concepts/busnetz-berlin.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "bus_network" }, { "customFields": [ { "key": "line_opened", "value": "1863" }, { "key": "line_operator", "value": "In-der-City-Bus GmbH (ICB, Stadtwerke Frankfurt); zuständige Infrastruktur- und Servicegesellschaft: VGF" }, { "key": "line_owner", "value": "Stadt Frankfurt am Main" } ], "id": "concept_busnetz_frankfurt", "type": "concept", "title": "Busnetwerk van Frankfurt am Main (VGF/Stadtwerke)", "slug": "busnetz-frankfurt", "summary": "Het Frankfurter stadsbusnet bestaat uit MetroBus-lijnen (M), stadsbuslijnen (tweecijferige nummers) en expressbus-lijnen (X) in het RMV-tarief; exploitant in het busgebied is sinds 2014 de In-der-City-Bus GmbH (ICB) binnen het Stadtwerke-concern.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main — Wikipedia (Abschnitt Bus/ICB)", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Verkehrsgesellschaft_Frankfurt", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "rmv", "title": "Night-time transport in Frankfurt — RMV/traffiQ (MetroBus-, N- und X-Linien)", "url": "https://www.rmv.de/c/en/start/frankfurt/verkehrsmittel/night-time-transport-in-frankfurt", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "vgf", "title": "VGF — All aboard (Unternehmensangaben)", "url": "https://www.vgf-ffm.de/en/the-vgf", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Frankfurter stadsbusnet vult de metro (9 lijnen) en tram (10 lijnen) van de VGF aan en is volledig geïntegreerd in het tarief van de Rhein-Main-Verkehrsverbund (RMV). Het is onderverdeeld in MetroBus-lijnen (M32, M34, M36, M43, M46, M55, M60, M72), die ook 's nachts om de 30 minuten rijden, een- tot tweecijferige stadsbuslijnen (bijv. 28, 29, 30, 34, 36, 39, 43, 46, 54, 55, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 72, 77) en expressbus-lijnen met prefix \"X\" (bijv. X17, X61, X77). 's Nachts nemen spoor nabije nachtbuslijnen (N4, N5, N7, N8, N11, N12, N16, N18), die de lijnnummers van de metro- en tramlijnen weerspiegelen, evenals RMV-regionale nachtlijnen het aanbod over.\n\n## Exploitant\n\nDe [[organization_vgf_frankfurt|VGF Frankfurt am Main]] (Stadtwerke Verkehrsgesellschaft Frankfurt am Main) is de gemeentelijke vervoersdienstverlener van de stad en exploiteert metro en tram; in het busgebied is zij verantwoordelijk voor infrastructuur, klantenservice en verkoop. De operationele busexploitatie ligt sinds de overname van de In-der-City-Bus GmbH (ICB) door de Stadtwerke-holding op 1 september 2014 bij de ICB; opdrachtgever is traffiQ, de gemeentelijke maatschappij voor het lokale openbaar vervoer.\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe eerste openbare buslijnen in Frankfurt werden vanaf 1863 door de Frankfurter Omnibus-Gesellschaft (FOG) geëxploiteerd met paardenomnibusse, onder andere van Bockenheim naar de Hanauer Bahnhof. In 1925 werden de eerste acht gemotoriseerde autobussen in gemeentelijke dienst gesteld, die sinds de overname van de paardentram door de stad in 1898 door de gemeentelijke vervoerbedrijven wordt gedragen. Sinds de dienstregelingwissel 2010/2011 biedt de VGF geen eigen busexploitatie meer aan; de operationele busactiviteiten liggen sindsdien bij de In-der-City-Bus GmbH (ICB), die in 2014 door de Stadtwerke-holding werd overgenomen.\n## Lijncategorieën\n\n- MetroBus (M32–M72): hoofdlijnen met 24-uursbedrijf respectievelijk nachtelijke 30-minutenfrequentie\n- StadtBus (tweecijferige nummers, bijv. 30, 36, 39, 61, 64, 72, 77): wijk- en verbindingslijnen, waaronder de luchthavenlijnen 58, 61 en 62\n- expressbus (X-lijnen, bijv. X17, X61, X77): snelle directe verbindingen met weinig haltes, onder andere naar de luchthaven en het omland\n- nachtbus (N4–N18 spoor nabij evenals RMV-nachtlijnen, bijv. N61, N71, N96): nachtelijk net vanaf Konstablerwache respectievelijk Hauptbahnhof\n\n## Belangrijkste knooppunten\n\n- Konstablerwache (centraal knooppunt van het stedelijke en nachtelijke busvervoer)\n- Hauptbahnhof met langeafstandsbusterminal (Stuttgarter Straße)\n- Hauptwache\n- Südbahnhof\n- Flughafen Frankfurt Terminal 1 (busperrons voor de lijnen 58, 61, 62, X17)\n\n## Aanvullende informatie\n\nnetwork_lines: MetroBus M32–M72, StadtBus (bijv. 28–89), expressbus X17/X61/X77, nachtbus N4–N18; network_area: Frankfurt am Main (RMV); network_status: In bedrijf", "url": "/concepts/busnetz-frankfurt.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "bus_network" }, { "customFields": [ { "key": "line_opened", "value": "1925" }, { "key": "line_operator", "value": "Kölner Verkehrs-Betriebe AG (KVB)" }, { "key": "line_owner", "value": "Stadt Köln" } ], "id": "concept_busnetz_koeln", "type": "concept", "title": "Busnetwerk van Keulen (KVB)", "slug": "busnetz-koeln", "summary": "De Kölner Verkehrs-Betriebe (KVB) exploiteren circa 60 buslijnen op een lijnennet van ca. 735 km, waarvan de stadlijnen de nummers 1xx dragen en het stadtbahnnet aanvullen.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Kölner Verkehrs-Betriebe — Wikipedia (Abschnitt Bus)", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/K%C3%B6lner_Verkehrs-Betriebe", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "kvb", "title": "Wir sind die KVB — Unternehmensangaben (Busse, Liniennetz, E-Busse)", "url": "https://www.kvb.koeln/unternehmen/die_kvb/index.html", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "stadler", "title": "KVB orders 132 high-floor light rail vehicles from Stadler (Unternehmensprofil KVB)", "url": "https://www.stadlerrail.com/api/docs/x/ac58272219/2025_07_28_high-floor-light-rail-vehicles-for-cologne.pdf", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Keulse busnet omvat circa 60 lijnen (\"meer dan 60\" volgens de KVB) op een lijnennetlengte van ca. 735 kilometer; daarvoor zijn ongeveer 300 bussen in bedrijf. Eind 2025 waren al 19 lijnen omgesteld naar elektrische aandrijving – lijn 133 rijdt als eerste Keulse buslijn al sinds 2016 uitsluitend elektrisch. Aanvullend rijden SchnellBus-lijnen (SB) naar de regio. Het stadtbahnnet van de KVB omvat 12 lijnen; de bussen ontsluiten de wijken die niet door de Stadtbahn worden bediend.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_kvb|KVB (Kölner Verkehrs-Betriebe)]], in 1877 ontstaan als paardentrambedrijf en vandaag het op drie na grootste gemeentelijke vervoerbedrijf van Duitsland met circa 4.000 medewerkers; alle diensten zijn geïntegreerd in het tarief van de Verkehrsverbund Rhein-Sieg (VRS).\n\n\n## Geschiedenis\n\nHet stedelijke openbaar vervoer in Keulen begon op 20 mei 1877 met een door een particulier gezelschap voor de stad geëxploiteerde paardentram tussen Deutz en Kalk, die op 1 januari 1900 in gemeentelijke handen overging. De eerste gemotoriseerde autobussen reden vanaf 1925 door Keulen; van 1950 tot 1959 vulde korte tijd een trolleybus het aanbod aan. Vandaag exploiteert de Kölner Verkehrs-Betriebe AG (KVB), die voor 90 procent eigendom is van de Stadtwerke Köln en voor 10 procent van de stad Keulen, een net van stadtbahn- en buslijnen en zet steeds meer in op emissievrije bussen.\n## Lijncategorieën\n\n- StadtBus-lijnen 1xx (lijnen 100 tot ca. 169): het stedelijke basisnet, bijv. lijn 132/133 via Breslauer Platz/Hauptbahnhof en Neumarkt; 133 sinds 2016 volledig elektrisch\n- MetroBus-achtige hoofdlijnen: hoogfrequente assen die Stadtbahn- en S-Bahn-stations verbinden\n- SchnellBus-lijnen (SB-aanduiding, bijv. SB55): expressverbindingen van en naar het omland\n- nachtvervoer: 's nachts bedienen nachtlijnen de belangrijkste assen; in het VRS gelden uniforme nachtlijnnummers (bijv. NE-lijnen)\n\n## Belangrijkste knooppunten\n\n- Breslauer Platz/Hauptbahnhof (ZOB Keulen, centraal busstation onder het Hauptbahnhof)\n- Neumarkt\n- Heumarkt\n- Ebertplatz\n- Köln Messe/Deutz\n- Chorweiler en Porz Markt (knooppunten aan de stadsrand)\n\n## Aanvullende informatie\n\nnetwork_lines: circa 60 buslijnen (stadlijnen 1xx, SchnellBus SB) op ca. 735 km; network_area: Keulen en omland (VRS); network_status: In bedrijf", "url": "/concepts/busnetz-koeln.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "bus_network" }, { "customFields": [ { "key": "line_opened", "value": "1898" }, { "key": "line_operator", "value": "Münchner Verkehrsgesellschaft mbH (MVG)" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München" } ], "id": "concept_busnetz_muenchen", "type": "concept", "title": "Busnetwerk van München (MVG)", "slug": "busnetz-muenchen", "summary": "De Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG) exploiteert circa 80 buslijnen met een lijnennet van ca. 546 km in München, onderverdeeld in MetroBus, StadtBus, expressbus en nachtbus.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Münchner Verkehrsgesellschaft — Wikipedia (Abschnitt Bus)", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/M%C3%BCnchner_Verkehrsgesellschaft", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvg", "title": "MVG in Zahlen 2024, Münchner Verkehrsgesellschaft", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:b6c038df-5953-4406-81ce-abadc420b133/MVG_Flyer_MVG_in_Zahlen_2024_EN_Webansicht.pdf", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "muenchenwiki", "title": "Bus — München Wiki (Linienklassen und Linienlisten)", "url": "https://www.muenchenwiki.de/wiki/Bus", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:29+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Münchense stadsbusnet omvat circa 80 lijnen op ca. 546 kilometer lijnennet met 1.083 bushaltes (stand 2024); in 2022 werden circa 185 miljoen busreizigers vervoerd. De indeling van het net in lijncategorieën gaat terug op het verkeersonderzoeksproject \"Top Bus\" en trad op 12 december 2004 in werking. 's Nachts nemen 15 nachtlijnen (nachtbus) de exploitatie over.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)]], een dochter van de Stadtwerke München; zij exploiteert in München metro, tram en bus. Particuliere partners leveren een deel van de voertuigen en bestuurders.\n\n\n## Geschiedenis\n\nVoorlopers van het huidige busvervoer waren vanaf 1861 in München ingezette paardenomnibusse. In 1898 nam de Motorwagen-Gesellschaft München AG, een voorloper van de huidige Autobus Oberbayern, de eerste autobuslijnen in bedrijf; vanaf 1906 reed voor het eerst een regelmatige lijndienst met motorbussen. Sinds de oprichting van de Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG) in 2001 exploiteert deze als dochter van de Stadtwerke München het stadsbusnet, waarvan de omschakeling naar emissievrije aandrijvingen voortdurend wordt voortgezet.\n## Lijncategorieën\n\n- MetroBus (lijnen 50–63 en 68): circa 13–14 hoofdlijnen, overdag minstens elke 10 minuten, verbinding van de belangrijkste overstappunten\n- StadtBus (lijnen 100–199): meer dan 50 wijkontsluitingslijnen, waaronder de musealijn 100 (Hauptbahnhof – Ostbahnhof via Museumsinsel en de Pinakotheken); ten opzichte van de MetroBussen beperkter aanbod 's avonds en in het weekend\n- expressbus (lijnen met prefix \"X\", bijv. X30, X35, X36, X80): snelle dwarsverbindingen tussen grote overstapknooppunten met weinig tussenstops\n- nachtbus (bijv. N40–N45, N71–N81): nachtelijk lijnennet met stervormige diensten\n- MVV-streekbussen (lijnen 200–999): verbindingen naar de Landkreise in het omland\n\n## Belangrijkste knooppunten\n\n- Hauptbahnhof\n- Karlsplatz (Stachus)\n- Ostbahnhof\n- Münchner Freiheit en Arabellapark\n- Fürstenried West en Westfriedhof (MetroBus-knooppunten)\n\n## Aanvullende informatie\n\nnetwork_lines: 80 buslijnen (stand 2024): MetroBus 50–63/68, StadtBus 100–199, expressbus X, nachtbus N; network_area: München (MVV-binnengebied); network_status: In bedrijf", "url": "/concepts/busnetz-muenchen.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "bus_network" }, { "customFields": [ { "key": "line_opened", "value": "1921" }, { "key": "line_operator", "value": "Hamburger Hochbahn AG (HOCHBAHN)" }, { "key": "line_owner", "value": "Freie und Hansestadt Hamburg" } ], "id": "concept_busnetz_hamburg", "type": "concept", "title": "Busnetwerk van Hamburg (Hochbahn)", "slug": "busnetz-hamburg", "summary": "De Hamburger Hochbahn AG exploiteert in het HVV circa 115–117 buslijnen in Hamburg, onderverdeeld in MetroBus, SchnellBus, EilBus en nachtbus, aangevuld met stads- en streekbussen van andere exploitanten.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-road-transport" ], "tags": [ "tag-bus" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "Hamburger Hochbahn — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/Hamburger_Hochbahn", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hochbahn", "title": "Integrated Green Finance Allocation and Impact Report 2021–2023, Hamburger Hochbahn AG", "url": "https://www.hochbahn.de/resource/blob/100676/2b745ce5ce1ba0b522aac649ccaa0297/integrated-green-finance-allocation-and-impact-report-hochbahn-2021-2023-data.pdf", "locator": "abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hvv", "title": "Public transport in and around Hamburg (HVV-Netzübersicht)", "url": "https://www.wcrp-climate.org/images/documents/WCRP_Implementation_Plan/Hamburg_Workshop_2020/hvv-public-transport-2018-data.pdf", "locator": "abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:28+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:28+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nHet Hamburgse busnetwerk is met circa 700 buslijnen in het hele HVV-gebied een van de dichtste van Duitsland; alleen de Hamburger Hochbahn exploiteert daarvan 117 lijnen (stand 2023) met circa 1.460 haltes in de stad Hamburg. De Hochbahn vervoert dagelijks circa 1,3 miljoen reizigers (bus en metro samen) en levert ongeveer de helft van alle openbaarvervoerdiensten in het HVV.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]] (HOCHBAHN), in handen van de Vrije en Hanzestad Hamburg; naast de bussen exploiteert zij ook vier metrolijnen. In het stadsgebied en de omgeving rijden daarnaast stads- en streekbussen van andere ondernemers in opdracht van het HVV.\n\n\n## Geschiedenis\n\nOp 31 oktober 1839 reed met de lijn Hamburg–Altona de eerste paardenomnibuslijn van de stad. Het tijdperk van de motorbus begon op 5 december 1921, toen de Hamburger Hochbahn AG (HOCHBAHN) een eerste proeflijn tussen Schlump en Landwehr opende; op 1 december 1924 nam de eerste permanent ingestelde omnibuslijn van de Eppendorfer Baum via Dammtor en Stephansplatz naar de Rathausmarkt de dienst op. Vandaag exploiteert de HOCHBAHN met circa 1.100 bussen een van de grootste stadsbusnetten van Duitsland en stelt dit stap voor stap om naar elektrische bussen.\n## Lijncategorieën\n\n- MetroBus (lijnen 1–27): circa 25 basislijnen op de belangrijkste stedelijke corridors, dichte frequentie overdag, aansluiting op S-Bahn en streekvervoer\n- SchnellBus (lijnen 31–49): circa 10 directe lijnen met weinig tussenstops van het omland en de stadsrand naar het centrum, tegen een toeslag\n- EilBus (E40–E86): expresslijnen naar S-Bahn-stations, vooral in de spits\n- nachtbus (lijnen 600–688): op werkdagen 's nachts (zo–do) elke 30–60 minuten, trefpunt van alle nachtlijnen is de Rathausmarkt; in het weekend vullen doorgaande nachtdiensten metro en S-Bahn aan\n- stads- en streekbussen: nummers vanaf 100, verbindingen naar het omland\n\n## Belangrijkste knooppunten\n\n- Zentraler Omnibusbahnhof (ZOB) Hamburg bij het Hauptbahnhof\n- Rathausmarkt (centraal knooppunt van het nachtvervoer)\n- Bahnhof Altona\n- Bahnhof Harburg\n- Krayenkamp/Landungsbrücken (aansluiting op de Elb-veerdiensten)\n\n## Aanvullende informatie\n\nnetwork_lines: 117 buslijnen van de Hochbahn (2023); MetroBus 1–27, SchnellBus 31–49, EilBus E40–E86, nachtbus 600–688; network_area: Hamburg en HVV-omland; network_status: In bedrijf", "url": "/concepts/busnetz-hamburg.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "bus_network" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk München (ICE 3)" }, { "key": "line_headway", "value": "Stundentakt" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 300 km/h (ICE 3)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 3, ICE 3 Velaro D" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Ruhrgebiet–Köln; Schnellfahrstrecke Köln–Rhein/Main zum Frankfurter Flughafen; über Würzburg (Ausbaustrecke) und die Schnellfahrstrecke Nürnberg–Ingolstadt nach München" }, { "key": "line_termini", "value": "Essen Hbf – München Hbf (einzelne Züge ab/bis Dortmund Hbf)" } ], "id": "concept_ice_41", "type": "concept", "title": "ICE 41 (Ruhrgebied – München)", "slug": "ice-41", "summary": "De ICE-lijn 41 rijdt in een uurfrequentie van Essen via Keulen, Frankfurt am Main, Würzburg en Nürnberg naar München.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 41; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 41 verbindt het Ruhrgebied in een uurfrequentie met Beieren. Ze rijdt van Essen via Duisburg, Düsseldorf en Keulen, vervolgens over de hogesnelheidslijn Keulen–Rijn/Main naar Frankfurt am Main en over Würzburg en Nürnberg naar München; enkele treinen beginnen of eindigen in Dortmund. Ingezet worden treinstammen van de series ICE 3 en ICE 3 Velaro D (serie 406). In Frankfurt bedient de lijn alleen het Fernbahnhof op de luchthaven en het Hauptbahnhof.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 41 reed oorspronkelijk van Essen over de Frankfurter Südbahnhof naar Nürnberg. Met de ingebruikname van de hogesnelheidslijn Nürnberg–Ingolstadt (2006) werd ze over de nieuwe hogesnelheidslijn verlengd naar München. Tussen Hanau en Frankfurt rijdt ze in de dichtste ICE-frequentie van Duitsland.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Essen Hbf\n- Duisburg Hbf\n- Düsseldorf Hbf\n- Köln Hbf\n- Siegburg/Bonn\n- Frankfurt (M) Flughafen Fernbahnhof\n- Frankfurt (Main) Hbf\n- Aschaffenburg Hbf\n- Würzburg Hbf\n- Nürnberg Hbf\n- Ingolstadt Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: uurfrequentie", "url": "/concepts/ice-41.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt (mit Linie 42 Köln–Mannheim und Linie 12 Mannheim–Basel gemeinsame Stundentakte)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "seit 2026: regelmäßiger Halt in Baden-Baden statt Offenburg (Tausch mit der Linie 20)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Hamburg–Bremen–Ruhrgebiet; Schnellfahrstrecke Köln–Rhein/Main zum Frankfurter Flughafen; ab Mannheim über die Rheintalbahn, ab Karlsruhe über Teile der noch nicht vollständig ausgebauten Strecke Karlsruhe–Basel" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – Basel SBB (einzelne Züge Zürich HB, Chur, Brig)" } ], "id": "concept_ice_43", "type": "concept", "title": "ICE 43 (Hamburg – Bazel)", "slug": "ice-43", "summary": "De ICE-lijn 43 rijdt in een tweeuursfrequentie van Hamburg-Altona via Bremen, het Ruhrgebied, Keulen, Frankfurt-luchthaven, Mannheim en Karlsruhe naar Bazel, enkele treinen verder naar Zürich of Chur.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 43; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:27+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 43 verbindt Noord-Duitsland en Zwitserland. Ze rijdt in een tweeuursfrequentie van Hamburg-Altona via Hamburg Hbf, Bremen, Osnabrück, Münster en Dortmund naar Keulen, verder over de hogesnelheidslijn Keulen–Rijn/Main naar de Frankfurter luchthaven en over Mannheim, Karlsruhe en Freiburg naar Bazel. Enkele treinen rijden via Zürich naar Chur of het Wallis. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 43 rijdt in een tweeuursfrequentie tussen Hamburg en Bazel; enkele treinen rijden naar Zürich/Chur of het Wallis. Tot 2025 begon en eindigde een treinenpaar in Binz respectievelijk Hannover; in plaats daarvan rijden enkele losse diensten naar Zürich/Chur of Brig. Sinds 2026 stoppen de treinen regelmatig in Baden-Baden in plaats van in Offenburg, gewisseld met lijn 20.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Hbf\n- Bremen Hbf\n- Osnabrück Hbf\n- Münster (Westf) Hbf\n- Dortmund Hbf\n- Essen Hbf\n- Düsseldorf Hbf\n- Köln Hbf\n- Frankfurt (M) Flughafen Fernbahnhof\n- Mannheim Hbf\n- Karlsruhe Hbf\n- Freiburg (Breisgau) Hbf\n- Basel Bad Bf\n- Basel SBB\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie", "url": "/concepts/ice-43.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk Hamburg-Eidelstedt (ICE-1-Triebzüge)" }, { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt (mit Linie 18 gemeinsamer Stundentakt Hamburg–Nürnberg)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4) bzw. 280 km/h (ICE 1)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4, ICE 1" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecke Hamburg–Berlin; über Lutherstadt Wittenberg und Leipzig, Schnellfahrstrecken Erfurt–Leipzig/Halle und Erfurt–Nürnberg (VDE 8); ab Nürnberg über die Schnellfahrstrecke Nürnberg–Ingolstadt nach München" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – München Hbf (einzelne Züge Kiel Hbf)" } ], "id": "concept_ice_28", "type": "concept", "title": "ICE 28 (Hamburg – Berlijn – München)", "slug": "ice-28", "summary": "De ICE-lijn 28 rijdt in een tweeuursfrequentie van Hamburg-Altona via Berlijn, Leipzig en Erfurt naar München en vormt met lijn 18 tussen Hamburg en Nürnberg een uurfrequentie.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 28; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 28 verbindt Hamburg-Altona via Hamburg Hbf, Wittenberge en Berlin-Spandau met Berlijn en rijdt van daar via Lutherstadt Wittenberg, Leipzig, Erfurt, Bamberg, Erlangen en Nürnberg naar München. Anders dan lijn 18 rijdt ze over Leipzig in plaats van over Halle. Enkele treinen beginnen of eindigen in Kiel. Ingezet worden treinstammen van de series ICE 4 en ICE 1.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 28 rijdt van Hamburg-Altona via Berlijn en Leipzig – anders dan de verderop gelijksoortige lijn 18, die over Halle rijdt – naar München. Eén treinenpaar begint en eindigt in Kiel. In Coburg worden wegens de circa twaalf minuten langere reistijd slechts enkele treinen bediend; tussen Nürnberg en München rijden alle treinen via Ingolstadt, waarbij slechts één trein zuidwaarts daar stopt.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Hbf\n- Wittenberge\n- Berlin-Spandau\n- Berlin Hbf\n- Berlin Südkreuz\n- Lutherstadt Wittenberg\n- Leipzig Hbf\n- Erfurt Hbf\n- Bamberg\n- Nürnberg Hbf\n- Ingolstadt Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie (met lijn 18 een gezamenlijke uurfrequentie Hamburg–Nürnberg)", "url": "/concepts/ice-28.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk München (ICE 3)" }, { "key": "line_headway", "value": "Stundentakt (Sprinter, ca. 16 Zugpaare täglich)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "seit 14. Dezember 2025: Stundentakt mit 16 Sprinter-Zugpaaren täglich, kein Verkehr mehr nach Hamburg, Ingolstadt nur noch alle zwei Stunden" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 300 km/h (ICE 3)" }, { "key": "line_opened", "value": "Dezember 2017 (wieder eingeführt)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 3" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecke Berlin–Halle; Schnellfahrstrecken Erfurt–Leipzig/Halle, Erfurt–Nürnberg (VDE 8) und Nürnberg–Ingolstadt" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin – München Hbf" } ], "id": "concept_ice_29", "type": "concept", "title": "ICE 29 (Berlijn – München)", "slug": "ice-29", "summary": "De ICE-lijn 29 rijdt sinds de dienstregelingwissel van december 2025 in een uurfrequentie als Sprinter (directe dienst) tussen Berlijn, Halle, Erfurt, Nürnberg en München met een reistijd van circa vier uur.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 29; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 29 verbindt Berlijn met München over de hogesnelheidslijnen VDE 8 (Erfurt–Nürnberg) en Nürnberg–Ingolstadt. Sinds de dienstregelingwissel op 14 december 2025 rijdt ze in een uurfrequentie met circa 16 treinenparen per dag en een reistijd van ongeveer vier uur; Ingolstadt wordt slechts om de twee uur bediend. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 3.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 29 werd in december 2017 opnieuw ingevoerd en verbond aanvankelijk drie treinenparen per dag Berlijn en München in minder dan vier uur. Bij de dienstregelingwissel van december 2018 werd het sprinterverkeer (directe diensten) versterkt naar vijf treinenparen (tweeuursfrequentie); in december 2021 volgde een verlenging naar Hamburg. Sinds 14 december 2025 rijdt de lijn weer alleen tussen Berlijn en München, nu elk uur met 16 sprinter-treinenparen (directe diensten) en een reistijd van circa vier uur; alle treinen stoppen weer in Halle en Erfurt.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Berlin Hbf\n- Berlin Südkreuz\n- Halle (Saale) Hbf\n- Erfurt Hbf\n- Nürnberg Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: uurfrequentie (Sprinter (directe dienst), ca. 16 treinenparen per dag)\n\n## Rollend materieel\n\nOp lijn 29 worden treinstammen van de serie ICE 3 ingezet, die in het reguliere bedrijf snelheden tot 300 km/u bereiken. De lijn rijdt als Sprinter (directe dienst) met weinig tussenstops en gebruikt tussen Halle en Erfurt de hogesnelheidslijn Erfurt–Leipzig/Halle evenals tussen Erfurt en Nürnberg de hogesnelheidslijn van VDE 8. Samen met de lijnen 18 en 28 ontstaat tussen Erfurt en Nürnberg een halfuursfrequentie.", "url": "/concepts/ice-29.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt (mit den Linien 43, 55 und 11 gemeinsame Stundentakte auf den Teilabschnitten)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Hamburg–Bremen–Ruhrgebiet; Schnellfahrstrecke Köln–Rhein/Main zum Frankfurter Flughafen; Schnellfahrstrecke Mannheim–Stuttgart, weiter über Ulm und Augsburg nach München" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – München Hbf" } ], "id": "concept_ice_42", "type": "concept", "title": "ICE 42 (Hamburg – München)", "slug": "ice-42", "summary": "De ICE-lijn 42 rijdt in een tweeuursfrequentie van Hamburg-Altona via Bremen, het Ruhrgebied, Keulen, Frankfurt-luchthaven, Mannheim en Stuttgart naar München.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 42; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:26+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 22, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 42 verbindt Hamburg-Altona via Hamburg Hbf, Bremen, Osnabrück, Münster en Dortmund met Keulen en vervolgt van daar over de hogesnelheidslijn Keulen–Rijn/Main naar de Frankfurter luchthaven, verder via Mannheim, Stuttgart, Ulm en Augsburg naar München. Ze vormt met meerdere naburige lijnen (43, 55, 11) op de trajecten gezamenlijke uurfrequenties. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 42 verbindt Hamburg-Altona in een tweeuursfrequentie via Bremen, het Ruhrgebied en Keulen met München. Met de naburige lijnen 43, 55 en 11 vormt ze op de betreffende trajecten gezamenlijke uurfrequenties. Enkele treinen rijden tussen Dortmund en Keulen via Bochum–Essen–Duisburg–Düsseldorf in plaats van via Hagen–Wuppertal–Solingen.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Hbf\n- Bremen Hbf\n- Osnabrück Hbf\n- Münster (Westf) Hbf\n- Dortmund Hbf\n- Wuppertal Hbf\n- Köln Hbf\n- Siegburg/Bonn\n- Frankfurt (M) Flughafen Fernbahnhof\n- Mannheim Hbf\n- Stuttgart Hbf\n- Ulm Hbf\n- Augsburg Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie (met naburige lijnen gezamenlijke uurfrequenties)", "url": "/concepts/ice-42.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_headway", "value": "Stundentakt" }, { "key": "line_last_extension", "value": "Fahrplanwechsel 2025/26 (Fahrplanjahr 2026): Entfall der Flügelzug-Verknüpfungszüge ab Bremen, Oldenburg und Lübeck; Einsatz nur noch mit ICE 4; Lüneburg wird stündlich bedient" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecke Hamburg–Hannover; Schnellfahrstrecke Hannover–Würzburg bis Fulda; seit 2019 ausschließlich Schnellfahrstrecke Nürnberg–Ingolstadt nach München; einzelne Züge nach Rostock durchgebunden" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – München Hbf" } ], "id": "concept_ice_25", "type": "concept", "title": "ICE 25 (Hamburg – München)", "slug": "ice-25", "summary": "De ICE-lijn 25 rijdt in een uurfrequentie van Hamburg via Hannover, Kassel-Wilhelmshöhe, Fulda, Würzburg en Nürnberg naar München en wordt sinds 2026 grotendeels met ICE 4 geëxploiteerd.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 25; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:25+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:25+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 25 is de klassieke noord-zuid-as over de hogesnelheidslijnen Hannover–Würzburg en Nürnberg–Ingolstadt. Ze rijdt in een uurfrequentie van Hamburg-Altona via Hamburg Hbf, Hannover, Göttingen, Kassel-Wilhelmshöhe, Fulda, Würzburg, Nürnberg en Ingolstadt naar München. Enkele treinen worden doorgetrokken naar Rostock; koppeltreinen naar Bremen, Oldenburg en Lübeck zijn bij de dienstregelingwissel 2026 vervallen. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nHet ICE-verkeer op de as Hamburg/Bremen–München over de hogesnelheidslijn Hannover–Würzburg bestaat sinds 1 juni 1992, aanvankelijk onder het lijnnummer 4. Sinds 2019 rijdt lijn 25 uitsluitend over de hogesnelheidslijn Nürnberg–Ingolstadt. Tot het dienstregelingsjaar 2026 begonnen om de twee uur vleugeltreinen in Bremen respectievelijk Oldenburg, die in Hannover met de treinen uit Hamburg, Kiel of Lübeck werden gecombineerd; ten behoeve van een hogere punctualiteit werden deze koppeltreinen opgeheven.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Dammtor\n- Hamburg Hbf\n- Lüneburg\n- Hannover Hbf\n- Göttingen\n- Kassel-Wilhelmshöhe\n- Fulda\n- Würzburg Hbf\n- Nürnberg Hbf\n- Ingolstadt Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: uurfrequentie", "url": "/concepts/ice-25.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk Berlin-Rummelsburg (ICE 2)" }, { "key": "line_headway", "value": "Stundentakt (mit Linie 19 gemeinsamer Berlin–Köln-Takt)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 280 km/h (ICE 2)" }, { "key": "line_opened", "value": "seit Sommerfahrplan 1997 (zwischen Berlin und Köln eingerichtet)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 2, ICE 4 (7-teilig)" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecke Berlin–Hannover und weiter über Minden–Bielefeld–Hamm; Flügelzugbetrieb in Hamm über das Ruhrgebiet (Dortmund–Essen–Duisburg–Düsseldorf) bzw. über das Bergische Land (Hagen–Wuppertal–Solingen) nach Köln" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin Ostbahnhof – Köln Hbf (einzelne Züge Koblenz Hbf)" } ], "id": "concept_ice_10", "type": "concept", "title": "ICE 10 (Berlijn – Keulen)", "slug": "ice-10", "summary": "De ICE-lijn 10 verbindt Berlijn in een uurfrequentie via Hannover, Bielefeld en het Ruhrgebied met Keulen; samen met lijn 19 ontstaat tussen Berlijn en Keulen een uurfrequentie.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 10; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 10 is de belangrijkste oost-west-verbinding tussen Berlijn en Noordrijn-Westfalen. Ze rijdt in een uurfrequentie van Berlin Ostbahnhof via Berlin Hbf, Hannover, Bielefeld en Hamm westwaarts; in Hamm worden de treinen gesplitst (vleugeltreinen): een deel rijdt via Dortmund, Bochum, Essen, Duisburg en Düsseldorf naar Keulen, het andere deel via Hagen, Wuppertal en Solingen naar Keulen. Enkele ochtend- en avondtreinen rijden door tot Koblenz. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 2 en zevendelige ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 10 werd bij de zomerdienstregeling 1997 ingesteld als ICE-verbinding tussen Berlijn en Keulen. Sinds 24 mei 1998 rijden de treinen als vleugeltreinen die in Hamm worden gesplitst: via Dortmund–Essen–Duisburg–Düsseldorf respectievelijk via Hagen–Wuppertal–Solingen naar Keulen. Met de dienstregelingwissel van december 2023 rijdt de tak richting het Bergisches Land in een tweeuursfrequentie, zodat samen met de tak over het Ruhrgebied een uurfrequentie bestaat.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Berlin Ostbahnhof\n- Berlin Hbf\n- Berlin-Spandau\n- Hannover Hbf\n- Minden (Westf)\n- Bielefeld Hbf\n- Hamm (Westf)\n- Dortmund Hbf\n- Essen Hbf\n- Duisburg Hbf\n- Düsseldorf Hbf\n- Köln Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: uurfrequentie (met lijn 19 een gezamenlijke frequentie Berlijn–Keulen)", "url": "/concepts/ice-10.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_headway", "value": "Zweistundentakt" }, { "key": "line_last_extension", "value": "seit Fahrplanwechsel Dezember 2022 über die Schnellfahrstrecke Wendlingen–Ulm" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Ausbaustrecken Berlin–Leipzig–Erfurt sowie Schnellfahrstrecken Erfurt–Leipzig/Halle und Mannheim–Stuttgart, seit Dezember 2022 auch Wendlingen–Ulm; dazwischen Ausbaustrecken (Fulda–Frankfurt–Mannheim, Stuttgart–Ulm–Augsburg)" }, { "key": "line_termini", "value": "Berlin – München Hbf" } ], "id": "concept_ice_11", "type": "concept", "title": "ICE 11 (Berlijn – München)", "slug": "ice-11", "summary": "De ICE-lijn 11 rijdt in een tweeuursfrequentie van Berlijn via Leipzig, Erfurt, Fulda, Frankfurt am Main, Mannheim en Stuttgart naar München.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 11; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:23+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 11 verbindt Berlijn in een tweeuursfrequentie via Lutherstadt Wittenberg, Leipzig, Erfurt en Eisenach met Fulda, Frankfurt am Main en Mannheim en vervolgt van daar via Stuttgart, Ulm en Augsburg naar München. Ze is de klassieke noord-zuid-as over de hogesnelheidslijnen door Thüringen en Franken evenals de Rheintalbahn. Ingezet worden treinstammen van de serie ICE 4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nLijn 11 reed aanvankelijk via Braunschweig naar Frankfurt; bij de dienstregelingwissel van december 2017 werd ze via Erfurt omgeleid en nam de nieuwe lijn 13 de route via Braunschweig over. Ze gebruikt de hogesnelheidslijn Erfurt–Leipzig/Halle tussen Leipzig en Erfurt evenals de hogesnelheidslijn Mannheim–Stuttgart. Sinds december 2022 rijdt ze over de hogesnelheidslijn Wendlingen–Ulm.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Berlin Gesundbrunnen\n- Berlin Hbf\n- Berlin Südkreuz\n- Lutherstadt Wittenberg\n- Leipzig Hbf\n- Erfurt Hbf\n- Eisenach\n- Fulda\n- Frankfurt (Main) Hbf\n- Mannheim Hbf\n- Stuttgart Hbf\n- Ulm Hbf\n- Augsburg Hbf\n- München Hbf\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: tweeuursfrequentie", "url": "/concepts/ice-11.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "ICE-Werk Hamburg-Eidelstedt (ICE-1-Triebzüge)" }, { "key": "line_headway", "value": "viermal täglich je Richtung (Sprinter)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "Fahrplanwechsel Dezember 2025: Ausbau auf vier Zugpaare täglich; ein Zuglauf bis Flensburg, im Sommer einzelne Fahrten bis Padborg (Dänemark)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "bis zu 280 km/h (ICE 1) bzw. 250 km/h (ICE 4)" }, { "key": "line_operator", "value": "DB Fernverkehr AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Deutsche Bahn AG (Betreiber: DB Fernverkehr AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "ICE 1, ICE 4" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Sprinterlinie über die Ausbaustrecke Hamburg–Hannover und die Schnellfahrstrecke Hannover–Würzburg nach Fulda, weiter über die Ausbaustrecke nach Frankfurt (Main) Flughafen" }, { "key": "line_termini", "value": "Hamburg-Altona – Frankfurt (Main) Hbf" } ], "id": "concept_ice_4", "type": "concept", "title": "ICE 4 (Hamburg – Frankfurt)", "slug": "ice-4", "summary": "De ICE-lijn 4 is een sprinterlijn (directe dienst) van DB Fernverkehr AG, die viermaal per dag Hamburg-Altona via Hamburg en Hannover met Frankfurt am Main verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-railways" ], "tags": [ "tag-rail" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "ICE-Verkehr — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/ICE-Verkehr", "locator": "Linientabelle; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "wikipedia-en", "title": "List of Intercity-Express lines — Wikipedia", "url": "https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Intercity-Express_lines", "locator": "Abschnitt Line 4; abgerufen 2026-10-28" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:22+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:22+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 23, "body": "## Overzicht\n\nDe ICE-lijn 4 rijdt sinds de dienstregelingwissel in december 2025 als Sprinter (directe dienst) tussen Hamburg-Altona en Frankfurt am Main via Hamburg, Hannover en Fulda. Ze rijdt viermaal per dag per richting en stopt slechts op enkele tussenstops; één treintraject wordt doorgelaten tot Flensburg, in de zomer enkele ritten tot Padborg (Denemarken). Ingezet worden treinen van de series ICE 1 en ICE 4. Het lijnnummer 4 mag niet worden verward met de gelijknamige treinreeks ICE 4 (serie 412).\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_db_fernverkehr|DB Fernverkehr (langeafstandsvervoer van Deutsche Bahn)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe lijn 4 rijdt als Sprinter (directe dienst) tussen Hamburg en de luchthaven van Frankfurt. Bij de dienstregelingwissel in december 2025 werd het aanbod uitgebreid naar vier treinenparen per dag; één treintraject wordt doorgetrokken tot Flensburg, in de zomer enkele ritten verder tot Padborg. Het lijnnummer 4 mag niet worden verward met de gelijknamige serie ICE 4.\n## Belangrijkste stations\n\nDe lijn bedient onder meer de volgende stations:\n\n- Hamburg-Altona\n- Hamburg Dammtor\n- Hamburg Hbf\n- Hannover Hbf\n- Fulda\n- Frankfurt (Main) Hbf\n- Frankfurt (M) Flughafen Regionalbahnhof\n\n## Aanvullende informatie\n\nline_frequency: viermaal daags per richting (Sprinter (directe dienst))", "url": "/concepts/ice-4.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "rail_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_daily_ridership", "value": "rund 70.000 Fahrgäste pro Tag (2018)" }, { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Langwasser" }, { "key": "line_last_extension", "value": "15. Oktober 2020 (Gustav-Adolf-Straße – Großreuth bei Schweinau)" }, { "key": "line_length", "value": "9,2 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "2008" }, { "key": "line_operator", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg" }, { "key": "line_owner", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT3, vollautomatischer Betrieb" }, { "key": "line_stations", "value": "14" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Zweiteilige Tunnelstrecke mit Nordast zum Nordwestring und Südast nach Großreuth bei Schweinau; zwischen Rathenauplatz und Rothenburger Straße gemeinsame Strecke mit der U2; fahrerloser Betrieb" }, { "key": "line_termini", "value": "Nordwestring – Großreuth bei Schweinau" } ], "id": "concept_ubahn_nuernberg_u3", "type": "concept", "title": "Lijn U3 (metro van Neurenberg)", "slug": "ubahn-nuernberg-u3", "summary": "De U3 is de jongste lijn van de metro van Neurenberg met 9,2 km lengte en 14 stations; hij werd op 14 juni 2008 geopend als eerste volautomatische metro van Duitsland en rijdt van Nordwestring naar Großreuth bei Schweinau.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U3 (Nürnberg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahnlinie_3_(N%C3%BCrnberg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "vag-network-202603", "title": "VAG：U-Bahn-Liniennetz Nürnberg, Fürth", "url": "https://www.vag.de/fileadmin/user_upload/06_dokumente/Netz/UBahn_Liniennetz_03-26.pdf", "locator": "Stand: 24.03.2026" }, { "id": "vgn-special-202610", "title": "VGN U3 Sonderfahrplan, 19.–30. Oktober 2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11003:H:j26:25-1792730840.pdf", "locator": "周一至周五学校上课日、周六及周日，双向" }, { "id": "vgn-special-202611", "title": "VGN：U3 Sonderfahrplan 02.–06.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11003:H:j26:26-1792730820.pdf", "locator": "Montag–Freitag (schulfrei), beide Richtungen; MD und FR" }, { "id": "vgn-special-20261109", "title": "VGN：U3 Sonderfahrplan 09.–20.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11003:H:j26:27-1792730821.pdf", "locator": "Montag–Freitag (Schule), beide Richtungen; MD und FR" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:22+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:22+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 35, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U3 is de jongste en kortste lijn van de metro van Neurenberg. Ze is 9,2 kilometer lang en bedient 14 stations. De lijn rijdt in een hoefijzervormig verloop van Nordwestring via de binnenstad naar Großreuth bei Schweinau. Ze werd op 14 juni 2008 geopend als eerste volautomatische, bestuurderloze metro van Duitsland. Tussen Rathenauplatz en Rothenburger Straße gebruikt de U3 de sporen van de U2 mee. De lijn is meerdere keren verlengd: in 2011 en 2017 aan de noordpunt (tot Nordwestring) en op 15 oktober 2020 aan de zuidkant tot Großreuth bei Schweinau; verdere verlengingen richting Kleinreuth en Gebersdorf zijn in aanbouw.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_vag_nuernberg|VAG Neurenberg]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U3 startte op 14 juni 2008 en was als eerste metro van Duitsland permanent bestuurderloos in bedrijf (sinds 15 maart 2008). De noordtak werd in 2011 verlengd tot Friedrich-Ebert-Platz en in mei 2017 tot de Nordwestring. Op 15 oktober 2020 bereikte de zuidtak het nieuwe eindpunt Großreuth bei Schweinau; een verdere verlenging richting Kleinreuth en Gebersdorf is in aanbouw.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Nordwestring naar Großreuth bei Schweinau):\n\n- Nordwestring\n- Klinikum Nord\n- Friedrich-Ebert-Platz\n- Kaulbachplatz\n- Maxfeld\n- Rathenauplatz\n- Wöhrder Wiese\n- Nürnberg Hauptbahnhof\n- Opernhaus\n- Plärrer\n- Rothenburger Straße\n- Sündersbühl\n- Gustav-Adolf-Straße\n- Großreuth bei Schweinau", "url": "/concepts/ubahn-nuernberg-u3.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "2011" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_stations", "value": "19" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb (Verstärkerlinie)" }, { "key": "line_structure", "value": "Olympia-Einkaufszentrum – Hauptbahnhof – Innsbrucker Ring – Neuperlach Zentrum" }, { "key": "line_termini", "value": "Olympia-Einkaufszentrum – Neuperlach Zentrum" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u7", "type": "concept", "title": "Lijn U7 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u7", "summary": "De U7 is een spitslijn van de Münchense metro, die in 2011 werd ingericht en op weekdagen in de spits rijdt; haar reguliere traject omvat 19 stations van het Olympia-Einkaufszentrum tot Neuperlach Zentrum, momenteel (sinds oktober 2023) wordt zij wegens voertuigtekort verkort geëxploiteerd tussen Olympia-Einkaufszentrum en Sendlinger Tor.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U7 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U7_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Betriebszeiten; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvg", "title": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft, Fahrplaninformationen Linie U7", "url": "https://www.mvg.de/", "locator": "Aktuelle Fahrplanauskunft; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U7", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第186–187页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 37, "body": "## Overzicht\n\nDe U7 is een spitslijn van de Münchense metro. Zij werd ingevoerd bij de dienstregelingwisseling op 12 december 2011 en verving de tot dan toe bestaande spitsritten van de U1 tussen Westfriedhof en Sendlinger Tor. De lijn rijdt op weekdagen in de spits (niet vrijdagmiddag en niet tijdens de schoolvakanties) op het reguliere traject van het Olympia-Einkaufszentrum tot Neuperlach Zentrum en bedient daarbij 19 stations op twee hoofdtrajecten. Voor de exploitatie worden meestal korttreinen van vier wagons van de types A en B ingezet.\n\nDe U7 gebruikt uitsluitend trajecten van andere lijnen: zij rijdt van het Olympia-Einkaufszentrum tot Kolumbusplatz parallel aan de U1 (hoofdtraject 2), tussen Hauptbahnhof en Innsbrucker Ring parallel aan de U2 en vanaf de Innsbrucker Ring parallel aan de U5 tot Neuperlach Zentrum.\n\n## Dienstregeling\n\nDe U7 rijdt op weekdagen in de spits. Sinds oktober 2023 wordt zij als gevolg van het voertuigtekort bij de MVG verkort alleen tussen Olympia-Einkaufszentrum en Sendlinger Tor geëxploiteerd; de doortrekking tot Neuperlach Zentrum is daarna weer voorzien.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U7 werd bij de dienstregelingwisseling op 12 december 2011 ingevoerd als zuivere spitslijn zonder eigen trajectbouw. Zij rijdt alleen tijdens de spits en rijdt daarbij op de sporen van de U1 (Olympia-Einkaufszentrum tot Kolumbusplatz), de U2 (Hauptbahnhof tot Innsbrucker Ring) en de U5 (Innsbrucker Ring tot Neuperlach Zentrum). Sinds 15 december 2013 rijdt zij 's middags tot Neuperlach Zentrum; een in 2017 tijdens werkzaamheden aan de U3 doorgevoerde tijdelijke verlenging tot het Olympia-Einkaufszentrum bleef daarna permanent bestaan.\n## Stations\n\nStations van het reguliere traject in rijrichting Neuperlach Zentrum:\n\n- Olympia-Einkaufszentrum\n- Georg-Brauchle-Ring\n- Westfriedhof\n- Gern\n- Rotkreuzplatz\n- Maillingerstraße\n- Stiglmaierplatz\n- Hauptbahnhof\n- Sendlinger Tor\n- Fraunhoferstraße\n- Kolumbusplatz\n- Silberhornstraße\n- Untersbergstraße\n- Giesing\n- Karl-Preis-Platz\n- Innsbrucker Ring\n- Michaelibad\n- Quiddestraße\n- Neuperlach Zentrum", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u7.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_daily_ridership", "value": "rund 217.000 Fahrgäste pro Tag (2018)" }, { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Langwasser" }, { "key": "line_last_extension", "value": "8. Dezember 2007 (Fürth Klinikum – Fürth Hardhöhe)" }, { "key": "line_length", "value": "18,5 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1972" }, { "key": "line_operator", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg" }, { "key": "line_owner", "value": "VAG Verkehrs-Aktiengesellschaft Nürnberg (Fürther Abschnitt: infra fürth verkehr gmbh)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "G1 (Siemens Inspiro, seit August 2020); zuvor DT1, DT2 und DT3-F; fahrergeführter Betrieb" }, { "key": "line_stations", "value": "27" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Tunnelstrecke von Langwasser Süd über Nürnberg Hauptbahnhof und Plärrer nach Fürth Hardhöhe; einzige Linie der Nürnberger U-Bahn, die die Stadtgrenze zwischen Nürnberg und Fürth überschreitet" }, { "key": "line_termini", "value": "Langwasser Süd – Fürth Hardhöhe" } ], "id": "concept_ubahn_nuernberg_u1", "type": "concept", "title": "Lijn U1 (metro van Neurenberg)", "slug": "ubahn-nuernberg-u1", "summary": "De U1 is de oudste en met 18,5 km lengte en 27 stations langste lijn van de metro van Neurenberg; hij werd geopend op 1 maart 1972 en rijdt van Langwasser Süd tot Fürth Hardhöhe.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U1 (Nürnberg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U1_(N%C3%BCrnberg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "vag-network-202603", "title": "VAG：U-Bahn-Liniennetz Nürnberg, Fürth", "url": "https://www.vag.de/fileadmin/user_upload/06_dokumente/Netz/UBahn_Liniennetz_03-26.pdf", "locator": "Stand: 24.03.2026" }, { "id": "vgn-timetable-2026", "title": "VGN：U1 Jahresfahrplan 2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11001:H:j26:1-1792731085.pdf", "locator": "Gültig ab 14.12.2025; Montag–Freitag (Schule), Fürth Hardhöhe → Langwasser Süd" }, { "id": "vgn-u1-special-20261031", "title": "VGN：U1 Sonderfahrplan 31.10.–08.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11001:H:j26:37-1792730826.pdf", "locator": "Montag–Freitag (schulfrei), Samstag, Sonn- und Feiertag; beide Richtungen" }, { "id": "vgn-u1-special-20261109", "title": "VGN：U1 Sonderfahrplan 09.–20.11.2026", "url": "https://www.vgn.de/ib/site/publication/ttb/vgn:11001:H:j26:38-1792730814.pdf", "locator": "Montag–Freitag (Schule), Samstag, Sonn- und Feiertag; beide Richtungen" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:21+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 34, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U1 is de oudste en langste lijn van de metro van Neurenberg en de enige die de stadsgrens overschrijdt. Ze is 18,5 kilometer lang en bedient 27 stations. De lijn rijdt van Langwasser Süd in het zuidoosten van Neurenberg via de binnenstad en het Plärrer tot Fürth Hardhöhe in het noordwesten. Het eerste trajectdeel tussen Langwasser Süd en Aufseßplatz werd op 1 maart 1972 geopend; de laatste uitbreiding naar Fürth Hardhöhe volgde op 8 december 2007. De U1 is de enige lijn van het metronetwerk van Neurenberg die nog met bestuurders wordt geëxploiteerd.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_vag_nuernberg|VAG Neurenberg]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U1 werd op 1 maart 1972 tussen Langwasser Süd en Aufseßplatz geopend als eerste lijn van de metro van Neurenberg. In meerdere uitbreidingsfasen werd ze via het Hauptbahnhof, het Plärrer en Jakobinenstraße verlengd naar Fürth. Op 8 december 2007 bereikte ze met het trajectdeel Fürth Klinikum – Fürth Hardhöhe haar huidige eindpunt. Als enige lijn van het netwerk wordt de U1 nog steeds met bestuurders geëxploiteerd.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Langwasser Süd naar Fürth Hardhöhe):\n\n- Langwasser Süd\n- Gemeinschaftshaus\n- Langwasser Mitte\n- Scharfreiterring\n- Langwasser Nord\n- Messe\n- Bauernfeindstraße\n- Hasenbuck\n- Frankenstraße\n- Maffeiplatz\n- Aufseßplatz\n- Nürnberg Hauptbahnhof\n- Lorenzkirche\n- Weißer Turm\n- Plärrer\n- Gostenhof\n- Bärenschanze\n- Maximilianstraße\n- Eberhardshof\n- Muggenhof\n- Stadtgrenze\n- Jakobinenstraße\n- Fürth Hauptbahnhof\n- Fürth Rathaus\n- Fürth Stadthalle\n- Fürth Klinikum\n- Fürth Hardhöhe", "url": "/concepts/ubahn-nuernberg-u1.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "24. März 1988 (Westendstraße – Laimer Platz)" }, { "key": "line_length", "value": "15,4 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1984" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A/B/C (Langzug)" }, { "key": "line_stations", "value": "18" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Laimer Platz – Hauptbahnhof – Odeonsplatz – Max-Weber-Platz – Ostbahnhof – Neuperlach Süd; 15,435 km, 18 Stationen; gemeinsame Strecke mit U4 zwischen Westendstraße und Max-Weber-Platz" }, { "key": "line_termini", "value": "Laimer Platz – Neuperlach Süd" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u5", "type": "concept", "title": "Lijn U5 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u5", "summary": "De U5 van de Münchense metro werd in 1984 geopend, is 15,4 km lang, bedient 18 stations en rijdt van de Laimer Platz tot Neuperlach Süd.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U5 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U5_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第178–179页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:20+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:20+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 32, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U5 rijdt over 15,4 km tussen de Laimer Platz in het westen en Neuperlach Süd in het zuidoosten en bedient 18 stations. De lijnkleur is bruin. De lijn werd op 10 maart 1984 samen met de U4 geopend op het traject Westendstraße–Karlsplatz; in 1988 volgden de westelijke verlenging naar de Laimer Platz evenals de oostelijke verlenging vanaf de Odeonsplatz over de Ostbahnhof naar de Innsbrucker Ring en verder naar de satellietstad Neuperlach tot Neuperlach Süd. De U5 verlaat als enige lijn naast de U6 aan de oppervlakte de tunnel: na de Therese-Giehse-Allee rijdt zij bovengronds tot het verhoogde station Neuperlach Süd, waar overstapvrije aansluitingen op de S7 bestaan.\n\nSamen met de U4 rijdt de U5 op het hoofdtraject over Westendstraße, Hauptbahnhof, Karlsplatz (Stachus), Odeonsplatz en Lehel tot de Max-Weber-Platz. Een westelijke verlenging naar Pasing is in aanbouw.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U5 ging op 10 maart 1984 samen met de U4 op het traject Westendstraße–Karlsplatz in bedrijf. Op 24 maart 1988 werd het westelijke traject Westendstraße–Laimer Platz geopend, op 27 oktober 1988 het traject Odeonsplatz–Innsbrucker Ring; sinds 1999 exploiteert de U5 het traject tot Neuperlach Süd alleen. Een verlenging van de Laimer Platz naar Pasing (aanvang van de bouw in 2024, opening gepland voor begin jaren 2030) is in aanbouw.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Neuperlach Süd:\n\n- Laimer Platz\n- Friedenheimer Straße\n- Westendstraße\n- Heimeranplatz\n- Schwanthalerhöhe\n- Theresienwiese\n- Hauptbahnhof\n- Karlsplatz (Stachus)\n- Odeonsplatz\n- Lehel\n- Max-Weber-Platz\n- Ostbahnhof\n- Innsbrucker Ring\n- Michaelibad\n- Quiddestraße\n- Neuperlach Zentrum\n- Therese-Giehse-Allee\n- Neuperlach Süd", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u5.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "31. Oktober 2004 (Georg-Brauchle-Ring – Olympia-Einkaufszentrum)" }, { "key": "line_length", "value": "12,2 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1980" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A/B/C (Langzug)" }, { "key": "line_stations", "value": "15" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Olympia-Einkaufszentrum – Westfriedhof – Hauptbahnhof – Sendlinger Tor – Mangfallplatz; 12,185 km, 15 Stationen; gemeinsame Strecke mit U2 zwischen Hauptbahnhof und Kolumbusplatz" }, { "key": "line_termini", "value": "Olympia-Einkaufszentrum – Mangfallplatz" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u1", "type": "concept", "title": "Lijn U1 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u1", "summary": "De U1 is een lijn van de Münchense metro, die in 1980 werd ingericht, 12,2 km lang is en over 15 stations van het Olympia-Einkaufszentrum in het noorden tot het Mangfallplatz in het zuiden van München rijdt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U1 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U1_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U1", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第167–168页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:19+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 34, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U1 is een van de acht regelmatig geëxploiteerde lijnen van de Münchense metro. Zij rijdt op een traject van 12,2 km tussen het Olympia-Einkaufszentrum in de wijk Moosach en het Mangfallplatz in Untergiesing-Harlaching en bedient daarbij 15 stations. De lijn werd in 1980 samen met de toenmalige U8 (de huidige U2) ingericht en reed aanvankelijk op diens traject; pas na de voltooiing van de tak naar de Rotkreuzplatz (1983) werd zij een zelfstandige lijn. In 1997 werd de zuidelijke verlenging voorbij de Kolumbusplatz naar het Mangfallplatz geopend, in 2004 bereikte de U1 in het noorden het Olympia-Einkaufszentrum.\n\nDe lijnkleur van de U1 is groen. Op het sterk belopen binnenstadstraject rijdt zij samen met de U2 op hoofdtraject 2 tussen Hauptbahnhof, Sendlinger Tor en Kolumbusplatz in een dichte dienstregeling.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U1 nam op 18 oktober 1980 samen met de oorspronkelijke U8 (de huidige U2) haar dienst op en reed aanvankelijk over een traject van de U2; met de opening van de tak naar de Rotkreuzplatz (28 mei 1983) werd zij een zelfstandige lijn. Tot 1998 vormde de Rotkreuzplatz als noordelijk eindpunt het einde van de lijn. Daarna werd de U1 stapsgewijs naar het noorden verlengd: 1998 naar de Westfriedhof, 2003 naar de Georg-Brauchle-Ring en op 31 oktober 2004 naar het Olympia-Einkaufszentrum. Het zuidelijke traject Kolumbusplatz–Mangfallplatz kreeg de lijn op 8 november 1997.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Mangfallplatz:\n\n- Olympia-Einkaufszentrum\n- Georg-Brauchle-Ring\n- Westfriedhof\n- Gern\n- Rotkreuzplatz\n- Maillingerstraße\n- Stiglmaierplatz\n- Hauptbahnhof\n- Sendlinger Tor\n- Fraunhoferstraße\n- Kolumbusplatz\n- Candidplatz\n- Wettersteinplatz\n- St.-Quirin-Platz\n- Mangfallplatz", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u1.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Technische Basis Fröttmaning; Betriebsanlage Süd (Neuperlach Süd)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "11. Dezember 2010 (Olympia-Einkaufszentrum – Moosach)" }, { "key": "line_length", "value": "21,2 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1972" }, { "key": "line_operator", "value": "MVG – Münchner Verkehrsgesellschaft" }, { "key": "line_owner", "value": "Landeshauptstadt München (SWM), betrieben von der Münchner Verkehrsgesellschaft (MVG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A/B/C (Langzug)" }, { "key": "line_stations", "value": "25" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Moosach – Olympia-Einkaufszentrum – Scheidplatz – Odeonsplatz – Sendlinger Tor – Fürstenried West; 21,204 km, 25 Stationen; gemeinsame Strecke mit U6 zwischen Münchner Freiheit und Implerstraße" }, { "key": "line_termini", "value": "Moosach – Fürstenried West" } ], "id": "concept_ubahn_muenchen_u3", "type": "concept", "title": "Lijn U3 (metro van München)", "slug": "ubahn-muenchen-u3", "summary": "De U3 is de olympische lijn van de Münchense metro; haar eerste traject werd in 1972 geopend, zij is thans 21,2 km lang, bedient 25 stations en rijdt van Moosach tot Fürstenried West.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U3 (München) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U3_(M%C3%BCnchen)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "mvv-map", "title": "MVV-Netz in den Zonen M bis 5", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:bb478190-c72c-45dc-8bfd-630767abe696/2026_layout_SUR_M_5.pdf", "locator": "2026年1月网络图；2026年10月29日查阅" }, { "id": "mvv-timetable-2026", "title": "MVV Gesamtfahrplan 2026：U3", "url": "https://www.mvg.de/dam/jcr:6ec4cb8c-46c8-4f87-90ec-b1578c56b0df/mvv-gesamtfahrplan-2026.pdf", "locator": "第172至175页；自2025年12月14日起有效" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:18+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:18+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 32, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U3 rijdt over 21,2 km tussen Moosach in het noordwesten en Fürstenried West in het zuiden van München en bedient 25 stations. De lijnkleur is oranje. Haar eerste deeltraject werd op 8 mei 1972 geopend voor de Olympische Zomerspelen van 1972 en verbond aanvankelijk het Olympiazentrum met de Münchner Freiheit; tot 2007 was het Olympiazentrum het noordelijke eindpunt. Op 28 oktober 2007 werd de lijn over Oberwiesenfeld verlengd tot het Olympia-Einkaufszentrum en op 11 december 2010 verlengd tot Moosach – het 100e metrostation van München. In het zuiden bereikte de U3 Fürstenried West in twee stappen in 1989 en 1991.\n\nOp het binnenstadstraject rijdt de U3 samen met de U6 op hoofdtraject 1 van de Münchner Freiheit over Odeonsplatz, Marienplatz en Sendlinger Tor tot de Implerstraße.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_mvg|MVG (Münchner Verkehrsgesellschaft)]], een dochter van de Stadtwerke München (SWM).\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U3 werd gebouwd als olympialijn voor de Olympische Zomerspelen van 1972 en ging op 8 mei 1972 tussen Münchner Freiheit en Olympiazentrum in bedrijf. In de daaropvolgende decennia werd zij naar het zuiden verlengd: 1975 naar Harras, 1983 naar Holzapfelkreuth, 1989 naar Forstenrieder Allee en op 1 juni 1991 naar Fürstenried West. Van 1972 tot 2007 was het Olympiazentrum het noordelijke eindpunt; op 28 oktober 2007 werd de lijn verlengd naar het Olympia-Einkaufszentrum en op 11 december 2010 naar Moosach, waar met het station Moosach het 100e metrostation van München werd geopend.\n## Stations\n\nStations in rijrichting Fürstenried West:\n\n- Moosach\n- Moosacher St.-Martins-Platz\n- Olympia-Einkaufszentrum\n- Oberwiesenfeld\n- Olympiazentrum\n- Petuelring\n- Scheidplatz\n- Bonner Platz\n- Münchner Freiheit\n- Giselastraße\n- Universität\n- Odeonsplatz\n- Marienplatz\n- Sendlinger Tor\n- Goetheplatz\n- Poccistraße\n- Implerstraße\n- Brudermühlstraße\n- Thalkirchen\n- Obersendling\n- Aidenbachstraße\n- Machtlfinger Straße\n- Forstenrieder Allee\n- Basler Straße\n- Fürstenried West", "url": "/concepts/ubahn-muenchen-u3.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Britz-Süd" }, { "key": "line_last_extension", "value": "13. Juli 1996 (Verlängerung von Leinestraße nach Hermannstraße)" }, { "key": "line_length", "value": "18,0 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "17 July 1927" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen F74/76/79 und H" }, { "key": "line_stations", "value": "24" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "durchgehend Tunnelstrecke" }, { "key": "line_termini", "value": "Wittenau – Hermannstraße" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u8", "type": "concept", "title": "Lijn U8 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u8", "summary": "De U8 is een 18,0 km lange lijn van de Berlijnse metro met 24 stations, die op 17 juli 1927 werd geopend en in noord-zuidrichting Wittenau in Reinickendorf via Gesundbrunnen en Alexanderplatz met de Hermannstraße in Neukölln verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U8 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U8_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U8: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u8", "locator": "Haltestellen und Fahrzeit; abgerufen 2026-10-29" }, { "id": "bvg-u8-plan", "title": "BVG U8 Linienverlauf, gültig ab 23. August 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:faf89b4c-be2b-462b-be88-a99b77952d09/U8_2026-08-23.pdf", "locator": "有效期自2026年8月23日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 26, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U8 loopt in noord-zuidrichting van Wittenau in Reinickendorf over Rathaus Reinickendorf, Gesundbrunnen, Rosenthaler Platz en Alexanderplatz naar Neukölln tot de Hermannstraße. Zij heeft 24 stations en een lengte van 18,0 km. De lijn werd op 17 juli 1927 als GN-Bahn tussen Gesundbrunnen en Neukölln geopend; haar laatste uitbreiding vond op 13 juli 1996 plaats tot het station Hermannstraße. Tot 1966 droeg zij de naam lijn D, sinds 1984 de naam U8.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe „GN-Bahn“ (Gesundbrunnen–Neukölln) gaat terug op een AEG-project uit 1907 en werd na onderbrekingen door oorlog en inflatie tussen 17 juli 1927 en 18 april 1930 voltooid. Na de bouw van de Muur in 1961 reed de lijn zes in Oost-Berlijn gesloten „spookstations“ voorbij. In de jaren zeventig tot negentig werd de lijn meerdere keren verlengd (1977 Osloer Straße, 1987 Paracelsus-Bad, 1994 Wittenau) en bereikte zij op 13 juli 1996 haar huidige eindpunt Hermannstraße.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noord naar zuid (Wittenau – Hermannstraße):\n\n- Wittenau\n- Rathaus Reinickendorf\n- Karl-Bonhoeffer-Nervenklinik\n- Lindauer Allee\n- Paracelsus-Bad\n- Residenzstraße\n- Franz-Neumann-Platz\n- Osloer Straße\n- Pankstraße\n- Gesundbrunnen\n- Voltastraße\n- Bernauer Straße\n- Rosenthaler Platz\n- Weinmeisterstraße\n- Alexanderplatz\n- Jannowitzbrücke\n- Heinrich-Heine-Straße\n- Moritzplatz\n- Kottbusser Tor\n- Schönleinstraße\n- Hermannplatz\n- Boddinstraße\n- Leinestraße\n- Hermannstraße", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u8.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Britz-Süd (Anbindung an die Hauptwerkstatt Seestraße über die U6)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "30. April 1976 (Verlängerung von Leopoldplatz nach Osloer Straße)" }, { "key": "line_length", "value": "12,5 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "28 August 1961" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen F74/76/79 und H" }, { "key": "line_stations", "value": "18" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "durchgehend Tunnelstrecke" }, { "key": "line_termini", "value": "Osloer Straße – Rathaus Steglitz" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u9", "type": "concept", "title": "Lijn U9 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u9", "summary": "De U9 is een 12,5 km lange, volledig ondergronds verlopende lijn van de Berlijnse metro met 18 stations, die op 28 augustus 1961 werd geopend en Osloer Straße in Gesundbrunnen via Zoologischer Garten met het Rathaus Steglitz verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U9 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U9_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U9: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u9", "locator": "Haltestellen und Fahrzeit; abgerufen 2026-10-29" }, { "id": "bvg-u9-plan", "title": "BVG U9 Linienverlauf, gültig ab 14. Dezember 2025", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:35f614b4-a5c6-4c18-8e3f-80479ea990a6/U9_2025-12-14.pdf", "locator": "有效期自2025年12月14日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 27, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U9 verloopt volledig ondergronds in noord-zuidrichting van Osloer Straße in Gesundbrunnen over Wedding, Moabit (Turmstraße, Hansaplatz), Zoologischer Garten en de Kurfürstendamm door het westen van het stadscentrum naar Friedenau en Steglitz (Rathaus Steglitz). Zij heeft 18 stations en een lengte van 12,5 km. De lijn werd op 28 augustus 1961 als lijn G geopend en op 30 april 1976 voor het laatst verlengd tot het Rathaus Steglitz.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe als lijn G ontworpen derde noord-zuidlijn van West-Berlijn werd vanaf 23 juni 1955 gebouwd en op 28 augustus 1961 tussen Leopoldplatz en Spichernstraße geopend. Zij is de enige Berlijnse metrolijn die volledig na de Tweede Wereldoorlog en volledig op West-Berlijns grondgebied werd gebouwd. Daarna volgden de verlengingen in 1971 naar Walther-Schreiber-Platz, op 30 september 1974 naar Rathaus Steglitz en op 30 april 1976 naar Osloer Straße.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noord naar zuid (Osloer Straße – Rathaus Steglitz):\n\n- Osloer Straße\n- Nauener Platz\n- Leopoldplatz\n- Amrumer Straße\n- Westhafen\n- Birkenstraße\n- Turmstraße\n- Hansaplatz\n- Zoologischer Garten\n- Kurfürstendamm\n- Spichernstraße\n- Güntzelstraße\n- Berliner Straße\n- Bundesplatz\n- Friedrich-Wilhelm-Platz\n- Walther-Schreiber-Platz\n- Schloßstraße\n- Rathaus Steglitz", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u9.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerke Barmbek, Farmsen und Billstedt (seit August 2020, hauptsächlich für U2 und U4)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "7. Dezember 2018 (Verlängerung um 1,3 km bis Elbbrücken)" }, { "key": "line_length", "value": "11,9 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "2012" }, { "key": "line_operator", "value": "Hamburger Hochbahn AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Freie und Hansestadt Hamburg (Betreiber: Hamburger Hochbahn AG)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT5 (seit Ende 2015 auf der U4 eingesetzt)" }, { "key": "line_stations", "value": "12" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Elbbrücken – HafenCity Universität – Überseequartier – Jungfernstieg – Berliner Tor – Billstedt; 11,9 km, 12 Stationen; zwischen Jungfernstieg und Billstedt gemeinsame Strecke mit U2" }, { "key": "line_termini", "value": "Elbbrücken – Billstedt" } ], "id": "concept_ubahn_hamburg_u4", "type": "concept", "title": "Lijn U4 (metro van Hamburg)", "slug": "ubahn-hamburg-u4", "summary": "De U4 is met een lengte van 11,9 km en 12 stations de kortste en jongste lijn van de Hamburgse metro; zij werd in 2012 geopend en rijdt van Elbbrücken over Jungfernstieg en Hauptbahnhof Nord naar Billstedt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U4 (Hamburg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U4_(Hamburg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hvv-map", "title": "hvv U/S/A/R-Plan", "url": "https://www.hvv.de/resource/blob/120104/3ff58f395fa6e8d4818231b0573b0bc6/hvv_usar-plan.pdf", "locator": "线路图截至2026年6月1日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:16+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 24, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U4 is de jongste en met 11,9 kilometer en 12 stations de kortste lijn van de Hamburgse metro. Zij rijdt van Elbbrücken over HafenCity en de binnenstad (Jungfernstieg, Hauptbahnhof Nord) naar Billstedt, waar zij tussen Jungfernstieg en Billstedt de sporen van de U2 meegebruikt. De lijn werd op 29 november 2012 geopend en op 7 december 2018 met één station verlengd naar Elbbrücken. Als herkenningskleur dient turkoois.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe U4 werd in 2012 als jongste lijn van het net geopend tussen Billstedt en de HafenCity Universität en is de eerste lijn die als tak van een bestaande lijn werd ingericht; tussen Jungfernstieg en Billstedt deelt zij de sporen met de U2. Vanaf Jungfernstieg loopt een eigen traject in een wijze boog van 180 graden over de Neustadt naar het in 2012 geopende Überseequartier en verder naar de HafenCity Universität. Op 7 december 2018 werd de lijn met 1,3 kilometer verlengd tot het nieuwe eindpunt Elbbrücken, waar in de toekomst een aansluiting op de S-Bahn (S3/S5) bestaat.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Elbbrücken naar Billstedt):\n\n- Elbbrücken\n- HafenCity Universität\n- Überseequartier\n- Jungfernstieg\n- Hauptbahnhof Nord\n- Berliner Tor\n- Burgstraße\n- Hammer Kirche\n- Rauhes Haus\n- Horner Rennbahn\n- Legienstraße\n- Billstedt", "url": "/concepts/ubahn-hamburg-u4.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerke Barmbek und Farmsen" }, { "key": "line_last_extension", "value": "28. September 1996 (Garstedt – Norderstedt Mitte)" }, { "key": "line_length", "value": "55,4 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "80 km/h" }, { "key": "line_opened", "value": "1914" }, { "key": "line_operator", "value": "Hamburger Hochbahn AG" }, { "key": "line_owner", "value": "Freie und Hansestadt Hamburg (Betreiber: Hamburger Hochbahn AG; Abschnitt Norderstedt: Verkehrsgesellschaft Norderstedt)" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "DT5; daneben sind noch DT4 (seit 1989) bis zur schrittweisen Ausmusterung im Einsatz" }, { "key": "line_stations", "value": "47" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Norderstedt Mitte – Ohlsdorf – Jungfernstieg – Hauptbahnhof Süd – Wandsbek-Gartenstadt – Volksdorf, mit zwei Ästen nach Ohlstedt und Großhansdorf; 55,383 km, 47 Stationen; längste Linie des Netzes" }, { "key": "line_termini", "value": "Norderstedt Mitte – Ohlstedt/Großhansdorf" } ], "id": "concept_ubahn_hamburg_u1", "type": "concept", "title": "Lijn U1 (metro van Hamburg)", "slug": "ubahn-hamburg-u1", "summary": "De U1 is met een lengte van 55,4 km en 47 stations de langste lijn van de Hamburgse metro; zij rijdt sinds 1 december 1914 (eerste deeltraject) van Norderstedt Mitte over de binnenstad naar Volksdorf met twee takken naar Ohlstedt en Großhansdorf.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U1 (Hamburg) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U1_(Hamburg)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "hvv-network-202606", "title": "hvv：Schnellbahn- und Regionalverkehrsplan", "url": "https://www.hvv.de/resource/blob/120104/3ff58f395fa6e8d4818231b0573b0bc6/hvv_usar-plan.pdf", "locator": "Stand 01.06.2026" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:15+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:15+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 26, "body": "## Overzicht\n\nDe lijn U1 is de langste lijn van de Hamburgse metro. Zij is 55,4 kilometer lang en bedient 47 stations. De lijn rijdt van Norderstedt Mitte over de binnenstad (Jungfernstieg en Hauptbahnhof Süd) tot Volksdorf, waar zij zich splitst in twee takken naar Ohlstedt en Großhansdorf. Het eerste deeltraject tussen Kellinghusenstraße en Ohlsdorf werd op 1 december 1914 geopend; in de daaropvolgende decennia werd de lijn geleidelijk uitgebouwd, voor het laatst in 1996 verlengd tot Norderstedt Mitte.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_hamburger_hochbahn|Hamburger Hochbahn AG]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nHet eerste traject van de U1 werd op 1 december 1914 tussen Kellinghusenstraße en Ohlsdorf elektrisch in bedrijf gesteld. Over de Walddörferbahn bereikten de treinen in 1921 Großhansdorf, sinds 1925 rijdt de lijn ook naar Ohlstedt; in Volksdorf splitst de U1 zich tot op heden in deze beide takken. Tussen 1960 en 1963 werd de lijn door de binnenstad voltooid tot Wandsbek-Gartenstadt. De Langenhorner Bahn werd in 1969 verlengd naar Garstedt en op 28 september 1996 naar Norderstedt Mitte.\n## Stations\n\nStations in rijrichting (van Norderstedt Mitte naar Großhansdorf/Ohlstedt). In Volksdorf splitst de lijn zich in de beide takken naar Ohlstedt en Großhansdorf:\n\nHoofdtraject Norderstedt Mitte – Volksdorf:\n\n- Norderstedt Mitte\n- Richtweg\n- Garstedt\n- Ochsenzoll\n- Kiwittsmoor\n- Langenhorn Nord\n- Langenhorn Markt\n- Fuhlsbüttel Nord\n- Fuhlsbüttel\n- Klein Borstel\n- Ohlsdorf\n- Sengelmannstraße\n- Alsterdorf\n- Lattenkamp\n- Hudtwalckerstraße\n- Kellinghusenstraße\n- Klosterstern\n- Hallerstraße\n- Stephansplatz\n- Jungfernstieg\n- Meßberg\n- Steinstraße\n- Hauptbahnhof Süd\n- Lohmühlenstraße\n- Lübecker Straße\n- Wartenau\n- Ritterstraße\n- Wandsbeker Chaussee\n- Wandsbek Markt\n- Straßburger Straße\n- Alter Teichweg\n- Wandsbek-Gartenstadt\n- Trabrennbahn\n- Farmsen\n- Oldenfelde\n- Berne\n- Meiendorfer Weg\n- Volksdorf\n\nTak naar Ohlstedt:\n\n- Buckhorn\n- Hoisbüttel\n- Ohlstedt\n\nTak naar Großhansdorf:\n\n- Buchenkamp\n- Ahrensburg West\n- Ahrensburg Ost\n- Schmalenbeck\n- Kiekut\n- Großhansdorf\n\n## Bijzonderheden\n\nMet 55,383 kilometer is de U1 verreweg de langste lijn van het Hamburgse metronet. Op het knooppunt Volksdorf splitst zij zich in twee takken naar Ohlstedt en Großhansdorf, die buiten de spits slechts elke 20 minuten worden bediend. Het traject Norderstedt Mitte–Garstedt ligt buiten Hamburg en wordt geëxploiteerd door de Verkehrsgesellschaft Norderstedt.", "url": "/concepts/ubahn-hamburg-u1.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Grunewald" }, { "key": "line_last_extension", "value": "16. September 2000 (Verlängerung von Vinetastraße nach Pankow)" }, { "key": "line_length", "value": "20,7 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "1902 (Stammstrecke: 18 February 1902; Abschnitt Potsdamer Platz–Zoologischer Garten: 11 March 1902)" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen A3, G, HK, IK und JK" }, { "key": "line_stations", "value": "29" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Wechsel von Tunnel- und oberirdischen Abschnitten: Damm bei Ruhleben, Tunnel unter der Olympischen Straße (Neu-Westend–Wittenbergplatz), Hochbahnviadukt Nollendorfplatz–Gleisdreieck, Tunnel durch die östliche Innenstadt, Viadukt entlang der Schönhauser Allee, Tunnel bis Pankow" }, { "key": "line_termini", "value": "Pankow – Ruhleben" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u2", "type": "concept", "title": "Lijn U2 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u2", "summary": "De U2 is een 20,7 km lange lijn van de Berlijnse metro met 29 stations, die sinds 1902 in gedeelten tot stand kwam en Pankow in het noordoosten via Alexanderplatz, Potsdamer Platz en Zoologischer Garten met Ruhleben in het westen verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U2 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U2_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U2: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u2", "locator": "Haltestellenliste; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg-u2-construction-20260831", "title": "BVG：U2线路施工时刻表，自2026年8月31日起", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:aa6baed4-d8f7-40a6-8dfb-2051e5a6fbf2/U2%20Fahrplan%20ab%2031.08.2026.pdf", "locator": "第1页 Pankow、第29页 Ruhleben；2026年10月29日由BVG线路页面链接" }, { "id": "bvg-u2-route", "title": "BVG U2 Linienverlauf, gültig ab 13. Juli 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:e37c8d1c-5feb-4a73-a93f-bf897dd20441/U2_2026-07-13.pdf", "locator": "有效期自2026年7月13日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 26, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U2 loopt van Pankow in het noordoosten via het oostelijke stadscentrum (Alexanderplatz), Potsdamer Platz, het westelijke stadscentrum (Wittenbergplatz, Zoologischer Garten) naar Ruhleben in het westen. Zij heeft 29 stations en een lengte van 20,7 km. Het traject tussen Potsdamer Platz en Zoologischer Garten behoorde tot het in 1902 geopende hoofdtraject, de eerste Berlijnse metro; het traject Pankow–Vinetastraße werd voor het laatst op 16 september 2000 verlengd. De lijn werd tussen 1902 en 2000 in verschillende gedeelten geopend; het oudste traject van de huidige lijn behoort tot het hoofdtraject van 18 februari 1902 (traject Potsdamer Platz–Zoologischer Garten: 11 maart 1902).\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nHet westelijke deel van de huidige U2 behoort tot het op 15./18. februari 1902 geopende hoofdtraject van de Berlijnse metro (traject Potsdamer Platz–Zoologischer Garten vanaf 11 maart 1902); tot 1929 werd de lijn verlengd tot Ruhleben. Na de bouw van de Berlijnse Muur in 1961 werd het lijnverloop gedeeld: het oostelijke traject reed als lijn A van de BVB, het westelijke traject als lijn 2 van de BVG. In 1993 werden beide delen weer verbonden tot de doorlopende lijn U2; de laatste verlenging vond op 16 september 2000 plaats van Vinetastraße naar Pankow.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noordoost naar zuidwest (Pankow – Ruhleben):\n\n- Pankow\n- Vinetastraße\n- Schönhauser Allee\n- Eberswalder Straße\n- Senefelderplatz\n- Rosa-Luxemburg-Platz\n- Alexanderplatz\n- Klosterstraße\n- Märkisches Museum\n- Spittelmarkt\n- Hausvogteiplatz\n- Stadtmitte\n- Anton-Wilhelm-Amo-Straße\n- Potsdamer Platz\n- Mendelssohn-Bartholdy-Park\n- Gleisdreieck\n- Bülowstraße\n- Nollendorfplatz\n- Wittenbergplatz\n- Zoologischer Garten\n- Ernst-Reuter-Platz\n- Deutsche Oper\n- Bismarckstraße\n- Sophie-Charlotte-Platz\n- Kaiserdamm\n- Theodor-Heuss-Platz\n- Neu-Westend\n- Olympia-Stadion\n- Ruhleben", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u2.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshöfe Grunewald und Warschauer Straße; der historische denkmalgeschützte Betriebshof Krumme Lanke wurde 2014 geschlossen" }, { "key": "line_hours", "value": "自2026年8月31日起，周一至周三采用缩短交路，周五、周六及节假日前夜提供夜间服务" }, { "key": "line_last_extension", "value": "7. Mai 2018 (Verlängerung nach Warschauer Straße); zuvor 22. Dezember 1929 (Thielplatz–Krumme Lanke)" }, { "key": "line_length", "value": "19,7 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "12 October 1913 (heutige Linienführung seit 7 May 2018)" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe IK (IK18, seit April 2018)" }, { "key": "line_stations", "value": "24" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Tunnelstrecke bis kurz vor Podbielskiallee (dabei Unterfahrung der Ringbahn am Heidelberger Platz), anschließend oberirdische Trasse in offener Einschnittlage bis Krumme Lanke; östlich des Wittenbergplatzes Mitbenutzung der U1-Hochbahntrasse bis Warschauer Straße" }, { "key": "line_termini", "value": "Warschauer Straße – Krumme Lanke" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u3", "type": "concept", "title": "Lijn U3 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u3", "summary": "De U3 is een 19,7 km lange lijn van de Berlijnse metro met 24 stations, die op 12 oktober 1913 werd geopend en de Warschauer Straße in Kreuzberg via de villawijken van Wilmersdorf/Dahlem met de Krumme Lanke in Zehlendorf verbindt.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U3 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U3_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U3: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u3", "locator": "Haltestellenliste; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg-u3-timetable-20260831", "title": "U3 Fahrplan ab 31.08.2026 — BVG", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:0e5bfd78-1db6-4581-9538-71891e63c1d2/U3%20Fahrplan%20ab%2031.08.2026.pdf", "locator": "施工时刻表，Warschauer Straße、Wittenbergplatz及Krumme Lanke站；查询于2026-10-29" }, { "id": "bvg-u3-route", "title": "BVG U3 Linienverlauf, gültig ab 23. August 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:557aca57-8499-4b8f-a59d-712cee6bb780/U3_2026-08-23.pdf", "locator": "有效期自2026年8月23日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 27, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U3 loopt van de Warschauer Straße in Kreuzberg over Wittenbergplatz naar het zuidwesten door Wilmersdorf en Dahlem tot de Krumme Lanke. Zij heeft 24 stations en een lengte van 19,7 km. Het traject Wittenbergplatz–Krumme Lanke werd op 12 oktober 1913 geopend en voor het laatst op 22 december 1929 verlengd. In haar huidige vorm rijdt de U3 sinds 7 mei 2018, toen zij samen met de U1 werd verlengd tot de Warschauer Straße; daarvoor eindigde zij op de Nollendorfplatz respectievelijk Wittenbergplatz.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe Wilmersdorf-Dahlemer metro werd gebouwd door de gemeente Deutsch-Wilmersdorf; op 12 oktober 1913 ging het traject Wittenbergplatz–Thielplatz in bedrijf, op 22 december 1929 volgde de verlenging naar Krumme Lanke. Op 1 januari 1928 ging de lijn in eigendom over op de stad Berlijn. Onder verschillende benamingen (lijn AII, lijn 2, U1, U15) draagt de lijn sinds de dienstregelingwisseling in december 2004 de naam U3. Op 7 mei 2018 werd zij over het bestaande U1-traject verlengd tot de Warschauer Straße.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van oost naar zuidwest (Warschauer Straße – Krumme Lanke):\n\n- Warschauer Straße\n- Schlesisches Tor\n- Görlitzer Bahnhof\n- Kottbusser Tor\n- Prinzenstraße\n- Hallesches Tor\n- Möckernbrücke\n- Gleisdreieck\n- Kurfürstenstraße\n- Nollendorfplatz\n- Wittenbergplatz\n- Augsburger Straße\n- Spichernstraße\n- Hohenzollernplatz\n- Fehrbelliner Platz\n- Heidelberger Platz\n- Rüdesheimer Platz\n- Breitenbachplatz\n- Podbielskiallee\n- Dahlem-Dorf\n- Freie Universität (Thielplatz)\n- Oskar-Helene-Heim\n- Onkel Toms Hütte\n- Krumme Lanke", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u3.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebshof Grunewald (bis 1932 eigene Werkstatt an der Otzenstraße in Schöneberg)" }, { "key": "line_last_extension", "value": "keine – die Linie wurde seit ihrer Eröffnung am 1. Dezember 1910 nie verlängert" }, { "key": "line_length", "value": "2,9 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "72 km/h (Höchstgeschwindigkeit des Berliner U-Bahn-Netzes)" }, { "key": "line_opened", "value": "1 December 1910" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "errichtet und ursprünglich im Eigentum der Stadt Schöneberg; heute Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihe A3 (A3L), kürzeste Züge des Netzes" }, { "key": "line_stations", "value": "5" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "durchgehend Tunnelstrecke (Untergrundbahn)" }, { "key": "line_termini", "value": "Nollendorfplatz – Innsbrucker Platz" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u4", "type": "concept", "title": "Lijn U4 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u4", "summary": "De U4 is met 2,9 km en vijf stations de kortste lijn van de Berlijnse metro, werd op 1 december 1910 geopend als eerste gemeentelijke metro van Duitsland en verbindt de Nollendorfplatz met de Innsbrucker Platz in Schöneberg.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U4 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U4_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U4: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u4", "locator": "Haltestellen und Fahrzeit; abgerufen 2026-10-29" }, { "id": "bvg-u4-plan", "title": "BVG U4 Linienverlauf, gültig ab 14. Dezember 2025", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:1645b0c0-c8f7-4c5f-bbdb-a6cdbc8a3cc0/U4_2025-12-14.pdf", "locator": "有效期自2025年12月14日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:13+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 26, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U4 is de kortste lijn van het Berlijnse metronet: zij heeft vijf stations en een lengte van 2,9 km. Zij werd op 1 december 1910 door de toen zelfstandige stad Schöneberg geopend als eerste gemeentelijke metro van Duitsland (bouwheer: Schöneberg, uitvoering: Siemens \u0026 Halske/AEG) en is de enige Berlijnse metrolijn die nooit werd verlengd. Sinds 28 februari 1966 draagt zij de naam U4.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe Schönebergse metro werd gebouwd door de tot 1920 zelfstandige stad Schöneberg en was de eerste gemeentelijk gebouwde metro van Duitsland; na het begin van de bouw op 8 december 1908 volgde de opening op 1 december 1910 tussen de Nollendorfplatz en de Innsbrucker Platz (toen Hauptstraße). De exploitatie werd overgedragen aan de Berliner Hochbahngesellschaft; pas in 1926 ontstond bij de verbouwing van de Nollendorfplatz een spoorverbinding met het Berlijnse kleinprofielnet. De lijn werd nooit verlengd en behield daarmee haar oorspronkelijke lengte van circa 2,9 kilometer.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van noord naar zuid (Nollendorfplatz – Innsbrucker Platz):\n\n- Nollendorfplatz\n- Viktoria-Luise-Platz\n- Bayerischer Platz\n- Rathaus Schöneberg\n- Innsbrucker Platz\n\n## Bijzonderheden\n\nMet een lengte van 2,9 kilometer en vijf stations is de U4 de kortste Berlijnse metrolijn; zij werd sinds haar opening nooit verlengd en is bovendien de enige lijn zonder doorgaande nachtdienst in de weekenden. Bij de opening in 1910 was zij de trots van de toenmalige stad Schöneberg; de uitgraving van de tunnel werd gebruikt voor de ophoging van het Rudolph-Wilde-Park. Tot 1932 had de lijn een eigen werkplaats aan de Otzenstraße, daarna werden de voertuigen onderhouden via de faciliteiten van het Berlijnse metronet (onder meer remise Grunewald). Het station Nollendorfplatz is een centraal knooppunt: hier komen alle vier kleinprofiellijnen (U1–U4) samen; de U4 kreeg in 1910 aanvankelijk een eigen tunnelstation aan de Motzstraße, voordat in 1926 de gezamenlijke verbouwing tot het vierstationsknooppunt ontstond. Een verlenging strandt tegenwoordig op de tunnel van de stadsring (A 100) die de Innsbrucker Platz kruist, evenals op de reeds getroffen bouwvoorzieningen voor de nooit gerealiseerde U10, zodat plannen voor uitbreiding naar het zuiden als niet uitvoerbaar gelden. Alle vijf de stations zijn drempelvrij; ter gelegenheid van het 100-jarig jubileum reed in november 2010 een museumtrein van het type A1.", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u4.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" }, { "customFields": [ { "key": "line_depots", "value": "Betriebswerkstatt Friedrichsfelde; Abstellanlage Hönow" }, { "key": "line_last_extension", "value": "4. Dezember 2020 (Lückenschluss Alexanderplatz–Hauptbahnhof mit den Stationen Unter den Linden, Museumsinsel und Rotes Rathaus)" }, { "key": "line_length", "value": "22,1 km" }, { "key": "line_max_speed", "value": "60 km/h (auf der U5 geltende Höchstgeschwindigkeit; netzweit sonst 72 km/h)" }, { "key": "line_opened", "value": "21 December 1930 (letzte Verlängerung: 4 December 2020)" }, { "key": "line_operator", "value": "BVG – Berliner Verkehrsbetriebe" }, { "key": "line_owner", "value": "Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Anstalt des öffentlichen Rechts" }, { "key": "line_rolling_stock", "value": "Baureihen F74/76/79, H und IK (IK17U/IK20)" }, { "key": "line_stations", "value": "26" }, { "key": "line_status", "value": "In Betrieb" }, { "key": "line_structure", "value": "Tunnelstrecke mit dem größten oberirdischen Abschnitt des Netzes zwischen Biesdorf-Süd und Hönow" }, { "key": "line_termini", "value": "Hauptbahnhof – Hönow" } ], "id": "concept_ubahn_berlin_u5", "type": "concept", "title": "Lijn U5 (metro van Berlijn)", "slug": "ubahn-berlin-u5", "summary": "De U5 is een circa 22 km lange lijn van de Berlijnse metro met 26 stations, die op 21 december 1930 werd geopend en Berlin Hauptbahnhof via Alexanderplatz en de oostelijke woongebieden verbindt tot Hönow aan de oostelijke stadsrand.", "status": "published", "categories": [ "category-transit", "category-urban-rail" ], "tags": [ "tag-metro", "tag-metro-line" ], "sources": [ { "id": "wikipedia", "title": "U-Bahn-Linie U5 (Berlin) — Wikipedia", "url": "https://de.wikipedia.org/wiki/U-Bahn-Linie_U5_(Berlin)", "locator": "Abschnitte Verlauf und Stationen; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg", "title": "U-Bahn-Linie U5: Fahrplan, Haltestellen — BVG", "url": "https://www.bvg.de/de/verbindungen/linienuebersicht/u5", "locator": "Haltestellenliste; abgerufen 2026-10-28" }, { "id": "bvg-2026", "title": "BVG U5 Linienverlauf, gültig ab 15. Juni 2026", "url": "https://www.bvg.de/dam/jcr:1a9bdb27-dd81-45ab-b552-26ebb6cefaf4/U5_2026-06-15.pdf", "locator": "有效期自2026年6月15日；2026年10月29日查阅" } ], "createdAt": "2026-10-31T12:41:12+08:00", "updatedAt": "2026-10-31T12:41:12+08:00", "updatedBy": "user:admin", "revision": 25, "body": "## Overzicht\n\nDe metrolijn U5 loopt van het Berlin Hauptbahnhof in Moabit in oostelijke richting over Brandenburger Tor, Unter den Linden, de Museumsinsel en Alexanderplatz langs de Karl-Marx-Allee en Frankfurter Allee door Lichtenberg en Friedrichsfelde, daarna bovengronds over Kaulsdorf en Hellersdorf tot Hönow aan de oostelijke stadsrand. Zij heeft 26 stations en een lengte van circa 22 km. De lijn werd op 21 december 1930 geopend (traject Alexanderplatz–Friedrichsfelde); haar laatste uitbreiding was op 4 december 2020 de verlenging van de U5 van Alexanderplatz naar het hoofdstation, waarbij de voormalige lijn U55 werd opgenomen.\n\n## Exploitant\n\nExploitant is de [[organization_bvg|Berliner Verkehrsbetriebe (BVG)]].\n\n\n## Geschiedenis\n\nDe grootprofiellijn E werd op 21 december 1930 tussen Alexanderplatz en Friedrichsfelde geopend en bleef tot 1990 de enige grootprofiellijn van Oost-Berlijn. Daarna volgden de verlengingen naar de Tierpark (25 juni 1973), naar Elsterwerdaer Platz (1 juli 1988) en naar Hönow (1 juli 1989). Het in augustus 2009 geopende traject Hauptbahnhof–Brandenburger Tor (U55) werd op 4 december 2020 door de sluiting van de ontbrekende schakel naar Alexanderplatz met de U5 verbonden, waarmee de lijn het hoofdstation bereikte.\n## Stations\n\nStations in rijrichting van west naar oost (Hauptbahnhof – Hönow):\n\n- Hauptbahnhof\n- Bundestag\n- Brandenburger Tor\n- Unter den Linden\n- Museumsinsel\n- Rotes Rathaus\n- Alexanderplatz\n- Schillingstraße\n- Strausberger Platz\n- Weberwiese\n- Frankfurter Tor\n- Samariterstraße\n- Frankfurter Allee\n- Magdalenenstraße\n- Lichtenberg\n- Friedrichsfelde\n- Tierpark\n- Biesdorf-Süd\n- Elsterwerdaer Platz\n- Wuhletal\n- Kaulsdorf-Nord\n- Kienberg (Gärten der Welt)\n- Cottbusser Platz\n- Hellersdorf\n- Louis-Lewin-Straße\n- Hönow", "url": "/concepts/ubahn-berlin-u5.html", "lang": "nl", "availableLangs": [ "zh", "ar", "en", "es", "fr", "hi", "id", "it", "ja", "ko", "ms", "nl", "pt", "ru", "th", "tr", "vi", "zh-hant" ], "conceptKind": "metro_line" } ], "siteStats": { "published": 75050, "relations": 77387, "tags": 43, "categories": 30, "types": [ { "key": "person", "label": "Personen", "count": 3931 }, { "key": "place", "label": "Plaatsen", "count": 57082 }, { "key": "event", "label": "Gebeurtenissen", "count": 288 }, { "key": "organization", "label": "Organisaties", "count": 452 }, { "key": "work", "label": "Werken", "count": 11882 }, { "key": "concept", "label": "Begrippen", "count": 1415 } ], "languages": [ { "key": "zh", "label": "简体中文", "count": 75050 }, { "key": "en", "label": "English", "count": 48961 }, { "key": "ja", "label": "日本語", "count": 1158 }, { "key": "fr", "label": "Français", "count": 1064 }, { "key": "es", "label": "Español", "count": 1042 }, { "key": "it", "label": "Italiano", "count": 1021 }, { "key": "ms", "label": "Bahasa Melayu", "count": 997 }, { "key": "ar", "label": "العربية", "count": 993 }, { "key": "id", "label": "Bahasa Indonesia", "count": 990 }, { "key": "ru", "label": "Русский", "count": 987 }, { "key": "hi", "label": "हिन्दी", "count": 985 }, { "key": "th", "label": "ไทย", "count": 984 }, { "key": "pt", "label": "Português", "count": 972 }, { "key": "de", "label": "Deutsch", "count": 970 }, { "key": "nl", "label": "Nederlands", "count": 970 }, { "key": "vi", "label": "Tiếng Việt", "count": 962 }, { "key": "ko", "label": "한국어", "count": 961 }, { "key": "tr", "label": "Türkçe", "count": 952 }, { "key": "zh-hant", "label": "繁體中文", "count": 920 } ] }, "lang": "nl", "pagination": { "page": 186, "pageSize": 100, "total": 50001, "pageCount": 501, "prevUrl": "/nl/index-185.json", "nextUrl": "/nl/index-187.json" } }