Xiqiao büyük çöreği, Foshan'ın Nanhai ilçesindeki Xiqiao'nun geleneksel fırın ürünüdür. Gelenek onu Ming döneminin Hongzhi yıllarına yerleştirir: Xiqiao'lu Fang Xianfu personel bakanlığına yükselmişti; bir sabah erkenden huzura çıkmak zorunda olduğundan yemek yiyemedi ve aşçısına mayalı hamuru yumurta ve şekerle yoğurup büyük bir çörek pişirmesini buyurdu. Arkadaşları beğendi ve çörek memleketinin adını aldı. Fang Xiqiao'ya çekilip ders verince yöntemi dağ köylülerine aktardı ve çörek yayıldı.[1][2]
Yöntem ve özellik
Yumuşak buğday unu taze maya ve suyla yoğurulur, yaklaşık bir gün mayalanmaya bırakılır. Mayalanan hamura şeker yedirilerek ana hamur elde edilir. Ayrıca un, domuz yağı, sıvı yağ ve alkali çözelti yoğurulup bir hamur yapılır; ana hamurla birleştirilir, uzun rulo hâlinde açılır, toplara bölünür ve yassı yuvarlaklar hâlinde bastırılır. Üzerine un serpilip orta ateşte pişirilir; soğuduktan sonra kavrulmuş buğday unu serpilir. Çörek dolunay gibi geniş, beyaz üzerine armut sarısı bir tonda, yanmamış, yumuşak, tatlı ve ağızda dağılan bir hâl alır.[1]
Gelenek ve aktarım
Xiqiao'da düğünlerde, ziyaretlerde ve Yeni Yıl'da armağan edilir: mayalanma «oğul sahibi olmak» ile kafiyelidir, şeker tatlılığı, yuvarlak biçim dolunay altında buluşmayı simgeler; damat tarafının gönderdiği ilk çörek nişan çöreği sayılır. Zanaat Kasım 2010'da Nanhai ilçesinin üçüncü listesine, Eylül 2015'te Foshan kentinin beşinci listesine girdi.[1]
[1]: Nanhai İlçe Müzesi, Foshan, „西樵大饼制作技艺“. [2]: Foshan Online, „《樵山叙岭南》④ | 樵山藏佳趣，草木载乡情“.